De weergave van de NOS is zonder betaalmuur te lezen, de samenvatting van Kaags lezing door de NRC:
​
**Kaag uit felle kritiek op Rutte en politieke cultuur van ‘regelen en ritselen’**
Sigrid Kaag heeft opnieuw harde kritiek geuit op de politieke cultuur die mede onder leiding van premier Mark Rutte is ontstaan. Ze keerde zich maandag in haar HJ Schoo-lezing tegen het ‘ritselen en regelen zonder visie’ en hekelde ‘het Haags gedoe’ in de formatie.
Frank Hendrickx 6 september 2021, 21:00
Kaag toonde zich ook zeer kritisch over het Nederlandse klimaatbeleid, dat volgens haar ‘nog steeds hopeloos achterloopt op de rest van Europa’. Zonder hem bij naam te noemen ridiculiseerde Kaag daarbij Ruttes recente uitspraak dat het klimaatbeleid ‘haalbaar en betaalbaar’ moet blijven. ‘Haalbaar en betaalbaar is het nieuwe argument om niets of weinig te doen’, meent de D66-leider.
Ook op andere momenten liet Kaag doorschemeren weinig op te hebben met haar beoogd coalitiegenoot Rutte. Zo tonen de toeslagenaffaire en het gebrekkige ‘coronacrisismanagement’ volgens de D66-leider aan dat er nog genoeg te leren is op het gebied van ‘medemenselijkheid, betrouwbaarheid, openheid en effectief bestuur’. Kaag: ‘Dat geldt ook voor degenen die om het hardst roepen hoe onwijs gaaf ons landje is. Veel te lang hebben we ons in de verdoving van de zelfgenoegzaamheid laten sussen.’
Formatie
Kaag komt met haar kritiek op een moment dat de vastgelopen formatie aan een nieuwe fase begint. De verwachting is dat ex-VVD-minister Johan Remkes dinsdag van de Tweede Kamer als nieuwe informateur de opdracht krijgt om aan een minderheidskabinet te werken met in elk geval VVD en D66 als coalitiepartners. De toespraak van Kaag maakt vooral duidelijk hoe groot de afstand tussen de D66-leider en Rutte nog is.
Volgens Kaag zijn er de afgelopen jaren te weinig ‘moedige keuzes’ gemaakt. ‘Leiderschap is voor mij het tegenovergestelde van regelen en ritselen zonder visie. Als je de politieke managers te lang hun gang laat gaan, betaalt de samenleving daarvoor de hoogste prijs.’
‘Als me iets is opgevallen in de jaren nadat ik terugkwam naar Nederland is het wel dat politiek hier wordt bedreven door koffie te drinken, relaties te managen, en binnenskamers spelletjes te spelen met partijpolitieke emotie.’
De D66-leider citeerde daarbij topambtenaar Bernard ter Haar, die zich onlangs publiekelijk afvroeg of de Nederlandse overheid de afgelopen twee decennia nog ‘iets moois’ tot stand heeft gebracht. Kaag: ‘Hij kon niets verzinnen. Ik ook niet. Hoe lang ik er ook over nadenk.’
Progressieve partijen
De afgelopen maanden lijkt de kloof tussen Kaag en Rutte eerder toe- dan afgenomen. Kaag noemde het in haar toespraak ‘moeilijk te bevatten’ dat PvdA en GroenLinks op ‘niet-inhoudelijke gronden’ zijn afgewezen, hoewel die partijen enthousiast waren over het gezamenlijke stuk dat VVD en D66 in de zomer hadden geschreven en de ChristenUnie niet. ‘Misschien was ik al die tijd al te goedgelovig. Ik dacht dat het menens was, werken vanuit de inhoud.’
Volgens Kaag is ‘het gehalte Haags gedoe in deze formatie’ veel te hoog. ‘Dat geeft een ongemakkelijk gevoel. Soms heb ik het gevoel dat ik me op een ander spoor begeef dan mijn tegenstrevers en collega’s.’
De demissionair minister van Buitenlandse Zaken wil niet in een kabinet plaatsnemen als er geen ‘dramatische en ultieme versnelling’ komt in het klimaatbeleid (‘Als u mij een alarmist noemt, zal ik dat als een erespeld op mijn jasje dragen’). Daarnaast wil ze fors investeren in onderwijs en sociale voorzieningen en een veel ambitieuzer EU-beleid.
Volgens Kaag was het EU-beleid van de afgelopen jaren ‘een zinnebeeld van penny wise maar pound foolish’. ‘Ik heb zelf niet genoeg gedaan om een wijziging van koers af te dwingen. Dat reken ik mezelf aan. Nederland is nu gebaat bij constructieve creativiteit, bij zelfbewust optreden en bij generositeit en geduld. Ook daarom ijver ik voor een nieuwe coalitie, met nieuw elan, en nieuwe Europese overtuiging.’
De D66-leider herhaalde dat Rutte nu voorop moet lopen om de formatie weer vlot te trekken en ‘het politiek vertrouwen te herwinnen, met name van links’. ‘Progressieve slagkracht in het kabinet is in mijn ogen essentieel om de grote vragen van deze tijd van antwoord en oplossingen te voorzien.’
Klinkt als een verkiezingsspeech… Erg vreemd ook om te doen alsof ze geen deel uitmaakt van achterafdealtjes en koffiedrinken. Ze heeft zelf op 1 april Rutte laten staan vanwege machtspolitiek. Verder had het wel goede punten, maar het lijkt me niet goed voor de formatie
Kaag heeft geen recht van spreken. Als ze dit echt vindt had ze voor die motie van wantrouwen moeten stemmen
De lijsttrekker van D66 die klaagt dat alles om beeldvorming gaat.
Zo lees je ze niet vaak meer.
Allemaal waar. Fijn dat ze het nog een keer zegt, maar toch een beetje mosterd na de maaltijd. En wat nu? Minderheidskabinet zonder D66? Dat gaat er nog geen jaar zitten.
Eigenlijk is het volgende kabinet Rutte gewoon gedoemd te mislukken. Er zijn te veel mensen helemaal klaar met die man en zijn leiderschapsstijl. Is er niet een geinig baantje bij de NAVO of de VN te ritselen zodat hij met opgeheven hoofd weg kan?
Zolang Kaag ook meedoet aan achterkamertjespolitiek, ~~Kamervoorzitter~~, heeft ze geen recht van spreken.
Kaag praat over leiderschap.
Dus de campagnes zijn weer begonnen.
Dus het wordt definitief geen minderheidskabinet, er komen nieuwe verkiezingen?
Weet je nog toen er net na de verkiezingen een motie van wantrouwen tegen rutte op tafel kwam en Sigrid ‘Nieuw leiderschap’ Kaag op de knieën ging en stemde om oud leiderschap in stand te houden ipv van Rutte naar huis te sturen?
Beetje dom om nu 6 maanden later te gaan doen alsof het allemaal Rutte’s schuld is, daar heeft ze letterlijk zelf voor gekozen.
Hmm, is D66 al aan het voorsorteren op nieuwe verkiezingen?
Erg zwak van Kaag. Ze sluit zelf een hele berg partijen uit (waaronder Christenunie) en Groenlinks en PVDA kunnen elkaar blijkbaar niet loslaten, wat een erg opzichtige manier is om meer invloed in de formatie te hebben. Je kan Rutte een hoop aanrekenen, maar als GL of PVDA gewoon alleen zou proberen te formeren dan zou er gelijk wat schot inzitten.
Kaag: Stuurt SP, FvD, PVV, SGP, ChristenUnie en nu CDA weg.
Rutte: Weigert met een overweldigend links blok samen te werken, weigert niet om met 1 linkse partij in een coalitie te gaan.
Kaag: OnDeMoCrAtIeS
Kaag is echt niet zo goed in het hele politieke spelletje. Ik denk dat ze veel beter werk doet als minister/bestuurder.
En wat gaat Kaag er aan doen? Lekker aansluiten bij VVD en CDA met een minderheids coalitie, en dus effectief niets? Of bijvoorbeeld bij PvdA en GL aansluiten zodat Rutte of met alle 3 moet samenwerken, of niets? Ze kan het Rutte in theorie aardig moeilijk maken, maar dat zal ze vast niet doen.
Ik heb een hekel aan de VVD en aan Rutte, maar Kaag heeft het toch vooral aan zichzelf te danken dat het er nu voor staat, je hebt zelf de kans gehad om bij te dragen aan verandering, maar uiteindelijk koos je toch voor om op de oude voet door te gaan.
Daarnaast vind ik het persoonlijk veel belachelijker dat er zo zwaar aan de mening van Wopke en zijn CDA wordt getrokken. Dat Rutte dat nog kan doen doordat zijn partij gewoon verreweg de grootste is, is nog enigszins verdedigbaar. Maar waarom kan zo’n partij als het CDA dat continu gerommel heeft en zelf niet eens groot is dat doen?
14 comments
De weergave van de NOS is zonder betaalmuur te lezen, de samenvatting van Kaags lezing door de NRC:
​
**Kaag uit felle kritiek op Rutte en politieke cultuur van ‘regelen en ritselen’**
Sigrid Kaag heeft opnieuw harde kritiek geuit op de politieke cultuur die mede onder leiding van premier Mark Rutte is ontstaan. Ze keerde zich maandag in haar HJ Schoo-lezing tegen het ‘ritselen en regelen zonder visie’ en hekelde ‘het Haags gedoe’ in de formatie.
Frank Hendrickx 6 september 2021, 21:00
Kaag toonde zich ook zeer kritisch over het Nederlandse klimaatbeleid, dat volgens haar ‘nog steeds hopeloos achterloopt op de rest van Europa’. Zonder hem bij naam te noemen ridiculiseerde Kaag daarbij Ruttes recente uitspraak dat het klimaatbeleid ‘haalbaar en betaalbaar’ moet blijven. ‘Haalbaar en betaalbaar is het nieuwe argument om niets of weinig te doen’, meent de D66-leider.
Ook op andere momenten liet Kaag doorschemeren weinig op te hebben met haar beoogd coalitiegenoot Rutte. Zo tonen de toeslagenaffaire en het gebrekkige ‘coronacrisismanagement’ volgens de D66-leider aan dat er nog genoeg te leren is op het gebied van ‘medemenselijkheid, betrouwbaarheid, openheid en effectief bestuur’. Kaag: ‘Dat geldt ook voor degenen die om het hardst roepen hoe onwijs gaaf ons landje is. Veel te lang hebben we ons in de verdoving van de zelfgenoegzaamheid laten sussen.’
Formatie
Kaag komt met haar kritiek op een moment dat de vastgelopen formatie aan een nieuwe fase begint. De verwachting is dat ex-VVD-minister Johan Remkes dinsdag van de Tweede Kamer als nieuwe informateur de opdracht krijgt om aan een minderheidskabinet te werken met in elk geval VVD en D66 als coalitiepartners. De toespraak van Kaag maakt vooral duidelijk hoe groot de afstand tussen de D66-leider en Rutte nog is.
Volgens Kaag zijn er de afgelopen jaren te weinig ‘moedige keuzes’ gemaakt. ‘Leiderschap is voor mij het tegenovergestelde van regelen en ritselen zonder visie. Als je de politieke managers te lang hun gang laat gaan, betaalt de samenleving daarvoor de hoogste prijs.’
‘Als me iets is opgevallen in de jaren nadat ik terugkwam naar Nederland is het wel dat politiek hier wordt bedreven door koffie te drinken, relaties te managen, en binnenskamers spelletjes te spelen met partijpolitieke emotie.’
De D66-leider citeerde daarbij topambtenaar Bernard ter Haar, die zich onlangs publiekelijk afvroeg of de Nederlandse overheid de afgelopen twee decennia nog ‘iets moois’ tot stand heeft gebracht. Kaag: ‘Hij kon niets verzinnen. Ik ook niet. Hoe lang ik er ook over nadenk.’
Progressieve partijen
De afgelopen maanden lijkt de kloof tussen Kaag en Rutte eerder toe- dan afgenomen. Kaag noemde het in haar toespraak ‘moeilijk te bevatten’ dat PvdA en GroenLinks op ‘niet-inhoudelijke gronden’ zijn afgewezen, hoewel die partijen enthousiast waren over het gezamenlijke stuk dat VVD en D66 in de zomer hadden geschreven en de ChristenUnie niet. ‘Misschien was ik al die tijd al te goedgelovig. Ik dacht dat het menens was, werken vanuit de inhoud.’
Volgens Kaag is ‘het gehalte Haags gedoe in deze formatie’ veel te hoog. ‘Dat geeft een ongemakkelijk gevoel. Soms heb ik het gevoel dat ik me op een ander spoor begeef dan mijn tegenstrevers en collega’s.’
De demissionair minister van Buitenlandse Zaken wil niet in een kabinet plaatsnemen als er geen ‘dramatische en ultieme versnelling’ komt in het klimaatbeleid (‘Als u mij een alarmist noemt, zal ik dat als een erespeld op mijn jasje dragen’). Daarnaast wil ze fors investeren in onderwijs en sociale voorzieningen en een veel ambitieuzer EU-beleid.
Volgens Kaag was het EU-beleid van de afgelopen jaren ‘een zinnebeeld van penny wise maar pound foolish’. ‘Ik heb zelf niet genoeg gedaan om een wijziging van koers af te dwingen. Dat reken ik mezelf aan. Nederland is nu gebaat bij constructieve creativiteit, bij zelfbewust optreden en bij generositeit en geduld. Ook daarom ijver ik voor een nieuwe coalitie, met nieuw elan, en nieuwe Europese overtuiging.’
De D66-leider herhaalde dat Rutte nu voorop moet lopen om de formatie weer vlot te trekken en ‘het politiek vertrouwen te herwinnen, met name van links’. ‘Progressieve slagkracht in het kabinet is in mijn ogen essentieel om de grote vragen van deze tijd van antwoord en oplossingen te voorzien.’
Klinkt als een verkiezingsspeech… Erg vreemd ook om te doen alsof ze geen deel uitmaakt van achterafdealtjes en koffiedrinken. Ze heeft zelf op 1 april Rutte laten staan vanwege machtspolitiek. Verder had het wel goede punten, maar het lijkt me niet goed voor de formatie
Kaag heeft geen recht van spreken. Als ze dit echt vindt had ze voor die motie van wantrouwen moeten stemmen
De lijsttrekker van D66 die klaagt dat alles om beeldvorming gaat.
Zo lees je ze niet vaak meer.
Allemaal waar. Fijn dat ze het nog een keer zegt, maar toch een beetje mosterd na de maaltijd. En wat nu? Minderheidskabinet zonder D66? Dat gaat er nog geen jaar zitten.
Eigenlijk is het volgende kabinet Rutte gewoon gedoemd te mislukken. Er zijn te veel mensen helemaal klaar met die man en zijn leiderschapsstijl. Is er niet een geinig baantje bij de NAVO of de VN te ritselen zodat hij met opgeheven hoofd weg kan?
Zolang Kaag ook meedoet aan achterkamertjespolitiek, ~~Kamervoorzitter~~, heeft ze geen recht van spreken.
Kaag praat over leiderschap.
Dus de campagnes zijn weer begonnen.
Dus het wordt definitief geen minderheidskabinet, er komen nieuwe verkiezingen?
Weet je nog toen er net na de verkiezingen een motie van wantrouwen tegen rutte op tafel kwam en Sigrid ‘Nieuw leiderschap’ Kaag op de knieën ging en stemde om oud leiderschap in stand te houden ipv van Rutte naar huis te sturen?
Beetje dom om nu 6 maanden later te gaan doen alsof het allemaal Rutte’s schuld is, daar heeft ze letterlijk zelf voor gekozen.
Hmm, is D66 al aan het voorsorteren op nieuwe verkiezingen?
Erg zwak van Kaag. Ze sluit zelf een hele berg partijen uit (waaronder Christenunie) en Groenlinks en PVDA kunnen elkaar blijkbaar niet loslaten, wat een erg opzichtige manier is om meer invloed in de formatie te hebben. Je kan Rutte een hoop aanrekenen, maar als GL of PVDA gewoon alleen zou proberen te formeren dan zou er gelijk wat schot inzitten.
Kaag: Stuurt SP, FvD, PVV, SGP, ChristenUnie en nu CDA weg.
Rutte: Weigert met een overweldigend links blok samen te werken, weigert niet om met 1 linkse partij in een coalitie te gaan.
Kaag: OnDeMoCrAtIeS
Kaag is echt niet zo goed in het hele politieke spelletje. Ik denk dat ze veel beter werk doet als minister/bestuurder.
En wat gaat Kaag er aan doen? Lekker aansluiten bij VVD en CDA met een minderheids coalitie, en dus effectief niets? Of bijvoorbeeld bij PvdA en GL aansluiten zodat Rutte of met alle 3 moet samenwerken, of niets? Ze kan het Rutte in theorie aardig moeilijk maken, maar dat zal ze vast niet doen.
Ik heb een hekel aan de VVD en aan Rutte, maar Kaag heeft het toch vooral aan zichzelf te danken dat het er nu voor staat, je hebt zelf de kans gehad om bij te dragen aan verandering, maar uiteindelijk koos je toch voor om op de oude voet door te gaan.
Daarnaast vind ik het persoonlijk veel belachelijker dat er zo zwaar aan de mening van Wopke en zijn CDA wordt getrokken. Dat Rutte dat nog kan doen doordat zijn partij gewoon verreweg de grootste is, is nog enigszins verdedigbaar. Maar waarom kan zo’n partij als het CDA dat continu gerommel heeft en zelf niet eens groot is dat doen?