[Archive](https://archive.ph/kHHgl)
**Rapport: RIVM onderschat gezondheidsschade door Tata Steel**
De Nederlandse overheid moet Tata Steel geen megasubsidie geven voor vergroening van de staalfabrieken zolang het bedrijf niet meer rekening houdt met de gezondheid van omwonenden, stelt een expertgroep onder voorzitterschap van Marcel Levi.
Tata is nog steeds niet open over de vervuiling van de omgeving en baseert zich daarbij op ‘minimale normen’. Bovendien wil Tata zo min mogelijk kosten maken. Dat moet anders, vindt de Expertgroep Gezondheid IJmond.
Marcel Levi, voorzitter van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), kreeg vorig jaar van het kabinet de opdracht om onderzoek te doen naar de situatie rond Tata en daarover gevraagd en ongevraagd advies uit te brengen.
In zijn eerste rapport is Levi’s kritiek niet mals. Volgens de voormalig ziekenhuisbaas is de afgelopen decennia ‘vrijwel niemand’ opgekomen voor bewoners in de IJmond die zich zorgen maakten over hun gezondheid, óók niet de instanties die dat namens de overheid zouden móéten doen. “Zorgen werden weggewimpeld en zijn niet voldoende serieus genomen.”
Ook nu is er volgens Levi nog veel te weinig bekend over de schade die omwonenden mogelijk oplopen doordat ze in de buurt van Tata Steel wonen. “Het is te onduidelijk wat de exacte emissies zijn van Tata. Absolute waarden worden nauwelijks gerapporteerd.” Volgens Levi lijkt Tata nog steeds ‘terughoudend’ in het delen van die gegevens, ook met de experts. Hij raadt de fabriek aan transparanter te zijn.
**Uitstoot in het verleden**
Aanleiding voor het instellen van de expertgroep was een [baanbrekende studie van het RIVM](https://archive.ph/Qu0UP). Daarin werd vorig jaar september onomstotelijk vastgesteld dat door de aanwezigheid van de voormalige Hoogovensfabriek mensen in de regio korter leven.
In dit eerste rapport zegt Levi dat de gezondheidseffecten die het RIVM rapporteerde nog een onderschatting zijn van de daadwerkelijke schade die omwonenden oplopen. Zo zijn niet alle stoffen meegenomen in de studie, is er geen aandacht voor de stapeling van verschillende effecten en wordt ook de uitstoot in het verleden – die nog veel hoger was – buiten beschouwing gelaten.
Het advies van Levi komt op een zeer saillant moment. De Nederlandse overheid is namelijk met Tata Steel in gesprek over een enorme subsidie. Die heeft het bedrijf nodig om zijn ambitieuze plannen op het gebied van verduurzaming (het plan ‘Groen Staal’) waar te maken. De bijdrage die de Nederlandse belastingbetaler daaraan zou moeten leveren is zo groot dat het onderwerp ook op de lijst staat met potentiële tegenvallers die de partijen tijdens de formatie op hun bordje kregen.
In die stukken wordt gesproken over een advies van een commissie onder leiding van oud-minister Hans Wijers, dat dit voorjaar zal verschijnen. Daarin staat dat Tata ‘op termijn moet sluiten’ en dat er duizenden banen verloren gaan als er geen bijdrage van de overheid komt. Om hoeveel geld het gaat, is onduidelijk: het exacte cijfer is weggelakt. Maar dat het om veel geld gaat is duidelijk; eerder noemde Tatatopman Hans van den Berg een bedrag van [één miljard euro](https://www.rtlnieuws.nl/economie/bedrijven/artikel/5369332/tata-steel-wil-1-miljard-subsidie-voor-schone-staalproductie).
**‘Gezondheid maatgevend’**
Levi ziet de gesprekken over die subsidie als hét moment voor de Nederlandse overheid om harde voorwaarden te stellen wat betreft de gezondheid van de omwonenden. “Die gezondheid zou voortaan maatgevend moeten zijn. Wij concluderen echter dat hiervoor nog veel aanvullende stappen noodzakelijk zijn.”
Staatssecretaris Vivianne Heijnen (Infrastructuur en Milieu, CDA) zegt blij te zijn met het eerste advies, dat ze ‘een belangrijke stap’ noemt. “Het is nog vers van de pers, ik ga het er samen met mijn collega’s in het kabinet over hebben. Binnenkort komt er nog een rapport, waarin een aantal scenario’s voor de toekomst van Tata Steel in Nederland op een rij gezet worden. Beide rapporten zijn voor ons input in de gesprekken met Tata. De gezondheid van omwonenden staat in deze gesprekken voor mij op één.”
**Zo snel mogelijk dicht**
De Groen Staalplannen van Tata moeten ervoor zorgen dat de legering voortaan niet meer met kolen geproduceerd wordt. In de toekomst moeten deze vervangen worden door waterstof en oud ijzer. Tata wil in 2030 5 miljoen ton minder CO2 uitstoten. Het staalbedrijf is nu de grootste uitstoter van Nederland met 11,6 miljoen ton CO2 per jaar.
Om die doelstellingen waar te maken is een grote ombouw nodig. Levi wijst erop dat die operatie er in eerste instantie voor zorgt dat er zelfs nog méér gezondheidsschade is voor omwonenden. Dan wordt de nieuwe installatie immers naast de al bestaande fabrieken getest. Dat kan volgens hem niet de bedoeling zijn.
Een eerste stap die volgens Levi daarom zo snel mogelijk moet worden gezet, is de sluiting van Kookgasfabriek 2, de meest vervuilende fabriek op het terrein in Velsen-Noord. Die staat nu voor 2029 gepland. Ook zouden meer delen van het terrein overkapt moeten worden en moet de overheid veel meer haast maken met de vergunningverlening voor aanpassingen op het Tataterrein.
Tot slot heeft de commissie nog een hartenkreet aan Tata: neem zelf het heft in handen om de gezondheid van omwonenden te verbeteren. “Naar onze mening zou Tata de uitstoot continu moeten monitoren en rapporteren, door meetsystemen in te bouwen in zowel nieuwe als oude installaties. Het moet duidelijk zijn wat de uitstoot is van alle relevante stoffen.”
Tja gezien we vooral stemmen op partijen die ‘ondernemers niet in de weg willen zitten’ met ‘regeltjes’ kan dit mooi onderin die mooie verre la.
Samen met alles mbt Schiphol en Chemours/DuPont.
de overheid neemt onderzoek en rapporten toch niet tot nauwelijks in acht voor beleidskeuzes tenzij ze instemmen met wat ze toch al van plan waren
We kunnen niet toestaan dat bedrijven winst belangrijker vinden dan de gezondheid van omwonenden.
4 comments
[Archive](https://archive.ph/kHHgl)
**Rapport: RIVM onderschat gezondheidsschade door Tata Steel**
De Nederlandse overheid moet Tata Steel geen megasubsidie geven voor vergroening van de staalfabrieken zolang het bedrijf niet meer rekening houdt met de gezondheid van omwonenden, stelt een expertgroep onder voorzitterschap van Marcel Levi.
Tata is nog steeds niet open over de vervuiling van de omgeving en baseert zich daarbij op ‘minimale normen’. Bovendien wil Tata zo min mogelijk kosten maken. Dat moet anders, vindt de Expertgroep Gezondheid IJmond.
Marcel Levi, voorzitter van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), kreeg vorig jaar van het kabinet de opdracht om onderzoek te doen naar de situatie rond Tata en daarover gevraagd en ongevraagd advies uit te brengen.
In zijn eerste rapport is Levi’s kritiek niet mals. Volgens de voormalig ziekenhuisbaas is de afgelopen decennia ‘vrijwel niemand’ opgekomen voor bewoners in de IJmond die zich zorgen maakten over hun gezondheid, óók niet de instanties die dat namens de overheid zouden móéten doen. “Zorgen werden weggewimpeld en zijn niet voldoende serieus genomen.”
Ook nu is er volgens Levi nog veel te weinig bekend over de schade die omwonenden mogelijk oplopen doordat ze in de buurt van Tata Steel wonen. “Het is te onduidelijk wat de exacte emissies zijn van Tata. Absolute waarden worden nauwelijks gerapporteerd.” Volgens Levi lijkt Tata nog steeds ‘terughoudend’ in het delen van die gegevens, ook met de experts. Hij raadt de fabriek aan transparanter te zijn.
**Uitstoot in het verleden**
Aanleiding voor het instellen van de expertgroep was een [baanbrekende studie van het RIVM](https://archive.ph/Qu0UP). Daarin werd vorig jaar september onomstotelijk vastgesteld dat door de aanwezigheid van de voormalige Hoogovensfabriek mensen in de regio korter leven.
In dit eerste rapport zegt Levi dat de gezondheidseffecten die het RIVM rapporteerde nog een onderschatting zijn van de daadwerkelijke schade die omwonenden oplopen. Zo zijn niet alle stoffen meegenomen in de studie, is er geen aandacht voor de stapeling van verschillende effecten en wordt ook de uitstoot in het verleden – die nog veel hoger was – buiten beschouwing gelaten.
Het advies van Levi komt op een zeer saillant moment. De Nederlandse overheid is namelijk met Tata Steel in gesprek over een enorme subsidie. Die heeft het bedrijf nodig om zijn ambitieuze plannen op het gebied van verduurzaming (het plan ‘Groen Staal’) waar te maken. De bijdrage die de Nederlandse belastingbetaler daaraan zou moeten leveren is zo groot dat het onderwerp ook op de lijst staat met potentiële tegenvallers die de partijen tijdens de formatie op hun bordje kregen.
In die stukken wordt gesproken over een advies van een commissie onder leiding van oud-minister Hans Wijers, dat dit voorjaar zal verschijnen. Daarin staat dat Tata ‘op termijn moet sluiten’ en dat er duizenden banen verloren gaan als er geen bijdrage van de overheid komt. Om hoeveel geld het gaat, is onduidelijk: het exacte cijfer is weggelakt. Maar dat het om veel geld gaat is duidelijk; eerder noemde Tatatopman Hans van den Berg een bedrag van [één miljard euro](https://www.rtlnieuws.nl/economie/bedrijven/artikel/5369332/tata-steel-wil-1-miljard-subsidie-voor-schone-staalproductie).
**‘Gezondheid maatgevend’**
Levi ziet de gesprekken over die subsidie als hét moment voor de Nederlandse overheid om harde voorwaarden te stellen wat betreft de gezondheid van de omwonenden. “Die gezondheid zou voortaan maatgevend moeten zijn. Wij concluderen echter dat hiervoor nog veel aanvullende stappen noodzakelijk zijn.”
Staatssecretaris Vivianne Heijnen (Infrastructuur en Milieu, CDA) zegt blij te zijn met het eerste advies, dat ze ‘een belangrijke stap’ noemt. “Het is nog vers van de pers, ik ga het er samen met mijn collega’s in het kabinet over hebben. Binnenkort komt er nog een rapport, waarin een aantal scenario’s voor de toekomst van Tata Steel in Nederland op een rij gezet worden. Beide rapporten zijn voor ons input in de gesprekken met Tata. De gezondheid van omwonenden staat in deze gesprekken voor mij op één.”
**Zo snel mogelijk dicht**
De Groen Staalplannen van Tata moeten ervoor zorgen dat de legering voortaan niet meer met kolen geproduceerd wordt. In de toekomst moeten deze vervangen worden door waterstof en oud ijzer. Tata wil in 2030 5 miljoen ton minder CO2 uitstoten. Het staalbedrijf is nu de grootste uitstoter van Nederland met 11,6 miljoen ton CO2 per jaar.
Om die doelstellingen waar te maken is een grote ombouw nodig. Levi wijst erop dat die operatie er in eerste instantie voor zorgt dat er zelfs nog méér gezondheidsschade is voor omwonenden. Dan wordt de nieuwe installatie immers naast de al bestaande fabrieken getest. Dat kan volgens hem niet de bedoeling zijn.
Een eerste stap die volgens Levi daarom zo snel mogelijk moet worden gezet, is de sluiting van Kookgasfabriek 2, de meest vervuilende fabriek op het terrein in Velsen-Noord. Die staat nu voor 2029 gepland. Ook zouden meer delen van het terrein overkapt moeten worden en moet de overheid veel meer haast maken met de vergunningverlening voor aanpassingen op het Tataterrein.
Tot slot heeft de commissie nog een hartenkreet aan Tata: neem zelf het heft in handen om de gezondheid van omwonenden te verbeteren. “Naar onze mening zou Tata de uitstoot continu moeten monitoren en rapporteren, door meetsystemen in te bouwen in zowel nieuwe als oude installaties. Het moet duidelijk zijn wat de uitstoot is van alle relevante stoffen.”
Tja gezien we vooral stemmen op partijen die ‘ondernemers niet in de weg willen zitten’ met ‘regeltjes’ kan dit mooi onderin die mooie verre la.
Samen met alles mbt Schiphol en Chemours/DuPont.
de overheid neemt onderzoek en rapporten toch niet tot nauwelijks in acht voor beleidskeuzes tenzij ze instemmen met wat ze toch al van plan waren
We kunnen niet toestaan dat bedrijven winst belangrijker vinden dan de gezondheid van omwonenden.