[Archive](https://archive.ph/us1T8)
Waarom Nederland twintig jaar achterloopt met het meten van de uitstoot van Tata Steel
Een speciale infraroodcamera meet al ruim een maand realtime de uitstoot van staalfabriek Tata Steel. De apparatuur kwam er dankzij actiegroepen en inwoners van Wijk aan Zee, niet omdat overheid en toezichthouders hierop aandrongen. Follow the Money reconstrueert hoe het kan dat Nederland tientallen jaren achterloopt op het buitenland en deze metingen overlaat aan actiegroepen.
—————-
Wat is het nieuws?
– Sinds maart meten Greenpeace en actiegroep Frisse Wind de uitstoot van staalfabriek Tata Steel 24 uur per dag met een speciale infraroodcamera. De fabriek en de toezichthouder berekenen de uitstoot slechts steekproefsgewijs.
– In andere landen, waaronder de Verenigde Staten en Taiwan, wordt dit soort infraroodcamera’s al meer dan 25 jaar gebruikt door bedrijven en overheden. Duitsland zet ze al sinds 2006 in.
– Desondanks zegt het RIVM dat de technologie ‘pas de laatste jaren’ op een niveau is ‘dat voor ons van toegevoegde waarde is’. Het RIVM is momenteel bezig dit soort camera’s aan te schaffen.
– In juni hopen Greenpeace en Frisse Wind de resultaten van hun metingen naar buiten te brengen.
Waarom is dit belangrijk?
– Enkele fabrieksonderdelen van Tata Steel lekken al tientallen jaren allerlei kankerverwekkende stoffen. Inwoners in Wijk aan Zee krijgen veel vaker kanker en astma door de uitstoot van Tata Steel.
– De stoffen die bij lekkages vrijkomen, worden niet gemeten en dus ook niet meegenomen in de officiële uitstootcijfers. De camera kan kleurloze stoffen meten en werkt ook ’s nachts.
Hoe heeft Follow the Money dit onderzocht?
– Follow the Money sprak met experts bij Greenpeace, fabrikanten van de apparatuur, de Amerikaanse evenknie van het RIVM en met het RIVM zelf. Ook dook FTM in wetenschappelijke databases om onderzoek te doen naar historische toepassingen van de technologie.
—————–
‘Modellen voorspellen, maar meten is weten,’ zegt Peter Kootstra. ‘Ik pleit er al vijfentwintig jaar voor om een infraroodcamera op Tata Steel te richten. Nu gaat het eindelijk gebeuren.’ De oud-medewerker van het RIVM kijkt met een tevreden glimlach toe hoe drie mannen met vereende krachten een infraroodcamera op het dak van een Duitse bunker in Wijk aan Zee tillen.
Die camera meet sinds woensdag 20 maart exact welke kankerverwekkende gassen opstijgen uit staalfabriek Tata Steel, een paar honderd meter zuidelijker. De operatie is het resultaat van een samenwerking tussen actiegroep Frisse Wind, geleid door Jaap Venniker, inwoner van Wijk aan Zee en eigenaar van de bunker, en Greenpeace.
Beide groepen geloven dat de cijfers die Tata Steel bij de omgevingsdienst en het RIVM aanlevert, geen betrouwbaar beeld geven. ‘Tata Steel meet alleen wat er uit de schoorsteen komt, terwijl de fabriek aan alle kanten kankerverwekkende stoffen lekt,’ legt Willem Wiskerke, die voor Greenpeace de ‘People versus Polluters’-campagne voert, met zachte stem uit. ‘Wij willen weten hoeveel en hoe vaak.’
De infraroodcamera staat dag en nacht aan, en zal alles dat de fabriek uitbraakt vastleggen. Dat ontlokt Kamerleden Ines Kostić (PvdD) en Geert Gabriëls (PvdA-GL) tijdens een debat daags na plaatsing de opmerking dat Greenpeace en omwonenden ‘nu al betere apparatuur lijken te hebben dan de omgevingsdienst’.
Staatssecretaris Vivianne Heijnen hield een slag om de arm. De metingen van Greenpeace en Frisse Wind kunnen ‘natuurlijk altijd een interessante aanvulling’ zijn op metingen van de toezichthouders, vond ze. ‘We bekijken ook welke verbeteringen er mogelijk zijn, ook als het gaat om de systematiek van meten en monitoren.’
Dit soort speciale camera’s zijn in andere landen al zowat twintig jaar gemeengoed. Waarom blijven Heijnen, het RIVM en de toezichthouder achter?
‘Het probleem Tata’
De bunker is eigendom van Venniker en staat op een duintop in Wijk aan Zee. Ten westen van de duinen zijn het strand en de zee vol windsurfers. Aan de oostkant ligt het dorp. En aan de zuidelijke horizon verrijzen de rokende schoorstenen van Tata Steel.
De staalfabriek is niet alleen al honderd jaar de grote buurman, maar ook de grootste uitstoter in Nederland van stikstofoxiden (vijf miljoen kilo), zwaveldioxide (drie miljoen kilo) en fijnstof (500 duizend kilo), blijkt uit cijfers van Tata Steel die het RIVM publiceerde. Daarnaast is het bedrijf verantwoordelijk voor 4 procent van de totale CO2-uitstoot.
Als de wind uit het zuidwesten komt – en dat is meestal het geval – waaien allerlei kankerverwekkende stoffen richting de bunker en het dorp. Dat is al sinds de oprichting in 1918 zo, maar sinds enkele jaren neemt de maatschappelijke druk op Tata Steel snel toe.
In de Tweede Kamer en de provincie Noord-Holland staat ‘het probleem Tata’ regelmatig op de agenda, het Openbaar Ministerie doet al twee jaar strafrechtelijk onderzoek en wetenschappelijke rapporten over de gezondheidsproblemen die de fabriek veroorzaakt, stapelen zich op.
Van enkele fabrieksonderdelen van Tata Steel is al sinds de oplevering in 1972 bekend dat ze aan alle kanten lekken, bleek begin vorig jaar uit onderzoek van EenVandaag. Zo sluiten de ovendeuren niet goed, waardoor kankerverwekkende stoffen via de lucht in Wijk aan Zee op waslijnen en vensterbanken terechtkomen. In 2021 lekte bijvoorbeeld 36 duizend kubieke meter – ongeveer 530 zeecontainers – aan giftig cokesovengas uit de fabriek.
Wat er bij die lekkages vrijkomt, wordt niet meegenomen in de uitstootcijfers die het bedrijf bij de omgevingsdienst en het RIVM aanlevert.
Meten is weten, maar dan moet je wel willen meten. /s
2 comments
[Archive](https://archive.ph/us1T8)
Waarom Nederland twintig jaar achterloopt met het meten van de uitstoot van Tata Steel
Een speciale infraroodcamera meet al ruim een maand realtime de uitstoot van staalfabriek Tata Steel. De apparatuur kwam er dankzij actiegroepen en inwoners van Wijk aan Zee, niet omdat overheid en toezichthouders hierop aandrongen. Follow the Money reconstrueert hoe het kan dat Nederland tientallen jaren achterloopt op het buitenland en deze metingen overlaat aan actiegroepen.
—————-
Wat is het nieuws?
– Sinds maart meten Greenpeace en actiegroep Frisse Wind de uitstoot van staalfabriek Tata Steel 24 uur per dag met een speciale infraroodcamera. De fabriek en de toezichthouder berekenen de uitstoot slechts steekproefsgewijs.
– In andere landen, waaronder de Verenigde Staten en Taiwan, wordt dit soort infraroodcamera’s al meer dan 25 jaar gebruikt door bedrijven en overheden. Duitsland zet ze al sinds 2006 in.
– Desondanks zegt het RIVM dat de technologie ‘pas de laatste jaren’ op een niveau is ‘dat voor ons van toegevoegde waarde is’. Het RIVM is momenteel bezig dit soort camera’s aan te schaffen.
– In juni hopen Greenpeace en Frisse Wind de resultaten van hun metingen naar buiten te brengen.
Waarom is dit belangrijk?
– Enkele fabrieksonderdelen van Tata Steel lekken al tientallen jaren allerlei kankerverwekkende stoffen. Inwoners in Wijk aan Zee krijgen veel vaker kanker en astma door de uitstoot van Tata Steel.
– De stoffen die bij lekkages vrijkomen, worden niet gemeten en dus ook niet meegenomen in de officiële uitstootcijfers. De camera kan kleurloze stoffen meten en werkt ook ’s nachts.
Hoe heeft Follow the Money dit onderzocht?
– Follow the Money sprak met experts bij Greenpeace, fabrikanten van de apparatuur, de Amerikaanse evenknie van het RIVM en met het RIVM zelf. Ook dook FTM in wetenschappelijke databases om onderzoek te doen naar historische toepassingen van de technologie.
—————–
‘Modellen voorspellen, maar meten is weten,’ zegt Peter Kootstra. ‘Ik pleit er al vijfentwintig jaar voor om een infraroodcamera op Tata Steel te richten. Nu gaat het eindelijk gebeuren.’ De oud-medewerker van het RIVM kijkt met een tevreden glimlach toe hoe drie mannen met vereende krachten een infraroodcamera op het dak van een Duitse bunker in Wijk aan Zee tillen.
Die camera meet sinds woensdag 20 maart exact welke kankerverwekkende gassen opstijgen uit staalfabriek Tata Steel, een paar honderd meter zuidelijker. De operatie is het resultaat van een samenwerking tussen actiegroep Frisse Wind, geleid door Jaap Venniker, inwoner van Wijk aan Zee en eigenaar van de bunker, en Greenpeace.
Beide groepen geloven dat de cijfers die Tata Steel bij de omgevingsdienst en het RIVM aanlevert, geen betrouwbaar beeld geven. ‘Tata Steel meet alleen wat er uit de schoorsteen komt, terwijl de fabriek aan alle kanten kankerverwekkende stoffen lekt,’ legt Willem Wiskerke, die voor Greenpeace de ‘People versus Polluters’-campagne voert, met zachte stem uit. ‘Wij willen weten hoeveel en hoe vaak.’
De infraroodcamera staat dag en nacht aan, en zal alles dat de fabriek uitbraakt vastleggen. Dat ontlokt Kamerleden Ines Kostić (PvdD) en Geert Gabriëls (PvdA-GL) tijdens een debat daags na plaatsing de opmerking dat Greenpeace en omwonenden ‘nu al betere apparatuur lijken te hebben dan de omgevingsdienst’.
Staatssecretaris Vivianne Heijnen hield een slag om de arm. De metingen van Greenpeace en Frisse Wind kunnen ‘natuurlijk altijd een interessante aanvulling’ zijn op metingen van de toezichthouders, vond ze. ‘We bekijken ook welke verbeteringen er mogelijk zijn, ook als het gaat om de systematiek van meten en monitoren.’
Dit soort speciale camera’s zijn in andere landen al zowat twintig jaar gemeengoed. Waarom blijven Heijnen, het RIVM en de toezichthouder achter?
‘Het probleem Tata’
De bunker is eigendom van Venniker en staat op een duintop in Wijk aan Zee. Ten westen van de duinen zijn het strand en de zee vol windsurfers. Aan de oostkant ligt het dorp. En aan de zuidelijke horizon verrijzen de rokende schoorstenen van Tata Steel.
De staalfabriek is niet alleen al honderd jaar de grote buurman, maar ook de grootste uitstoter in Nederland van stikstofoxiden (vijf miljoen kilo), zwaveldioxide (drie miljoen kilo) en fijnstof (500 duizend kilo), blijkt uit cijfers van Tata Steel die het RIVM publiceerde. Daarnaast is het bedrijf verantwoordelijk voor 4 procent van de totale CO2-uitstoot.
Als de wind uit het zuidwesten komt – en dat is meestal het geval – waaien allerlei kankerverwekkende stoffen richting de bunker en het dorp. Dat is al sinds de oprichting in 1918 zo, maar sinds enkele jaren neemt de maatschappelijke druk op Tata Steel snel toe.
In de Tweede Kamer en de provincie Noord-Holland staat ‘het probleem Tata’ regelmatig op de agenda, het Openbaar Ministerie doet al twee jaar strafrechtelijk onderzoek en wetenschappelijke rapporten over de gezondheidsproblemen die de fabriek veroorzaakt, stapelen zich op.
Van enkele fabrieksonderdelen van Tata Steel is al sinds de oplevering in 1972 bekend dat ze aan alle kanten lekken, bleek begin vorig jaar uit onderzoek van EenVandaag. Zo sluiten de ovendeuren niet goed, waardoor kankerverwekkende stoffen via de lucht in Wijk aan Zee op waslijnen en vensterbanken terechtkomen. In 2021 lekte bijvoorbeeld 36 duizend kubieke meter – ongeveer 530 zeecontainers – aan giftig cokesovengas uit de fabriek.
Wat er bij die lekkages vrijkomt, wordt niet meegenomen in de uitstootcijfers die het bedrijf bij de omgevingsdienst en het RIVM aanlevert.
Meten is weten, maar dan moet je wel willen meten. /s