Code oranje in het noorden verlengd • Landelijk nachtvorst verwacht: ‘Sneeuwresten worden ijsvloer’

Nu het KNMI code oranje voor Friesland en Groningen heeft verlengd tot zaterdag 9.00 uur, heeft Qbuzz besloten de bussen in die provincies langer binnen te houden. In Friesland blijven de bussen tot zeker 11.00 uur in de remise, in Groningen tot 9.00 uur. Vrijdag reed Qbuzz de hele dag niet in het noorden vanwege de weersomstandigheden. Qbuzz verzorgt in de provincies zowel stadsvervoer als streekvervoer, tussen verschillende gemeentes.

De vervoerder bekijkt om 7.00 uur hoe de stand van zaken in Groningen is en om 9.00 uur wordt de situatie in Friesland opnieuw beoordeeld. Ook op de Waddeneilanden is het nog even afwachten of de bussen gaan rijden: Terschelling en Schiermonnikoog kijken om 6.00 uur hoe het ervoor staat met het weer, Vlieland en Ameland om 9.00 uur.

In Drenthe verwacht Qbuzz zaterdag wel volgens dienstregeling op te starten. Wel moeten reizigers ook daar rekening houden met verstoringen “omdat het weer zich niet laat beperken tot provinciegrenzen”.

Hardlopers die zich niet tegen laten houden door de kou, staan zondag aan de start van de Egmond Halve Marathon. Jaap Wit (77) deed mee aan alle edities en hoopt overmorgen zijn 51e medaille in de wacht te slepen. “In 1985 was het heel koud en lag er sneeuw. Ik had ijspegels in mijn baard”, vertelt hij bij NH. Hij maakt zich daarom geen zorgen om zondag.

“Het moet heftig en koud zijn”, zegt hij over de kustrace. Voor lopers heeft hij nog wel wat tips: “Doe een vuilniszak aan en trek laagjes aan. Kijk goed waar je loopt en let op jezelf en je medelopers. Maar vooral: geniet! Dan heb je geen last van de kou.”

In Groningen blijft een aantal N-wegen vanwege het winterse weer afgesloten tot zaterdagochtend. De provincie meldt dat de Eemshavenweg (N46) volledig dicht blijft en hetzelfde geldt voor de N33 tussen Zuidbroek en Delfzijl.

Bij daglicht wordt bekeken of de wegen weer open kunnen. Rijkswaterstaat meldt dat het schuif- en strooiwerk door de sneeuwjacht op de N33 lastig was en dat voor de veiligheid van de gladheidsbestrijders besloten is de weg te sluiten.

De provincie laat verder weten dat op de provinciale fietspaden vandaag niet meer wordt gestrooid of geschoven.

De ANWB heeft zijn wegenwachten opgeroepen om de komende dagen extra te werken en mensen, net als Rijkswaterstaat, binnen 30 minuten te helpen en naar een veilige locatie te brengen. Naar verwachting wordt de maandagochtend het drukst voor de ANWB, als weer meer mensen op pad willen en na de koude dagen niet kunnen starten.

Vandaag, met code oranje in het noorden van het land en code geel in de rest van Nederland, verwerkte de ANWB 4300 pechgevallen. “Dat was goed te doen, door voldoende bezetting konden we dat goed opvangen”, zegt een woordvoerder. Ondanks de vele sneeuw en wind in het noorden strandden daar weinig mensen. “Waarschijnlijk is het advies opgevolgd om niet de weg op te gaan.”

Ook morgen denkt de ANWB zo’n 4300 pechmeldingen te krijgen, zondag komt dat aantal waarschijnlijk iets lager uit. Maandag gaat het dooien, maar zal het verkeer nog steeds last hebben van sneeuw en ijzel. Na maandag voorspelt het KNMI gemiddelde temperaturen voor de tijd van het jaar en van tijd tot tijd regen.

Kraamverzorger Ria Morsink-Veldhuis ging ondanks de sneeuwval dagelijks vanuit Markelo naar Enschede om de ouders van de pasgeboren Bryce te helpen. Ze werkt al vijftig jaar in de kraamzorg en weet hoe belangrijk hulp is tijdens de eerste dagen met een baby. “Ik heb afgelopen week gezegd dat we mogelijk wat later zouden zijn door het weer. Vooral woensdag op de terugweg was het spannend. Het was wel bizar, maar het is uiteindelijk gelukt”, vertelt ze bij RTV Oost.

De Marathon Cup in Tilburg gaat morgen vanwege de winterse weersomstandigheden niet door, meldt schaatsbond KNSB. “De gemeente Tilburg heeft besloten dat de Ireen Wüst IJshal gesloten blijft, in ieder geval tot en met zaterdagavond. Op het dak liggen nog grote hoeveelheden sneeuw en vanavond wordt opnieuw sneeuw verwacht. Dat maakt het risico te groot om de deuren te openen”, aldus de KNSB.

De wedstrijd zou de negende zijn in de reeks van de Daikin Marathon Cup, die uit veertien wedstrijden bestaat. De finale is op 7 maart in Kardinge, Groningen. De KNSB hoopt dat er een datum gevonden kan worden om de Tilburgse wedstrijd in te halen.

Schiphol laat weten voor morgen een vergelijkbare dag te verwachten als vandaag, met ongeveer duizend geplande vluchten. Er zijn nog geen vluchten geannuleerd, maar de luchthaven zegt de weersvoorspellingen te blijven monitoren, omdat de situatie kan veranderen.

Reizigers moeten daarom rekening houden met vertragingen. Schiphol adviseert passagiers de actuele vluchtinformatie te controleren voordat zij naar de luchthaven vertrekken en bij vragen contact op te nemen met hun luchtvaartmaatschappij.

Vervoerder Qbuzz meldt dat de bussen in het noorden van het land morgen weer volgens de dienstregeling rijden. Qbuzz is verantwoordelijk voor het busvervoer in Friesland, Groningen en Drenthe.

“We houden de lokale weersituatie en wegcondities in ons vervoersgebied nauwlettend in de gaten om steeds opnieuw te bepalen of we verantwoord en veilig kunnen rijden”, zegt een woordvoerder. Die benadrukt dat de veiligheid van medewerkers en reizigers vooropstaat.

Vanwege de weersomstandigheden reed Qbuzz vandaag niet in het noorden. Het busbedrijf adviseert reizigers zijn website en de 9292-reisplanner in de gaten te houden.

In Drenthe zijn de provinciale wegen begaanbaar, maar de provinciale fietspaden worden niet geveegd. “Zodra de wind is gaan liggen en de hoofdrijbanen weer zwart zijn, pakken we ook de fietspaden weer op en maken we deze zo goed mogelijk begaanbaar”, meldt de provincie.

Plaatselijk kan het nog glad zijn door sneeuwrestanten die de weg op waaien of door opvriezing. “We volgen de situatie nauwlettend en passen onze inzet aan waar dat nodig is. Er is voldoende menskracht, materieel en zout beschikbaar om ook de komende periode in te spelen op de weersomstandigheden.”

Code rood gold deze week niet voor het weer, maar wel voor de horeca. Vanwege de sneeuw en de gladheid werden reserveringen massaal geannuleerd. In verschillende plaatsen kwamen horecazaken daarom met 50 procent korting. Na de aankondiging van deze “sneeuwkorting” op maandag stroomden de boekingen binnen bij onder meer Ruby Rose en Palermo in Utrecht.

Ook Gijsbert Bos van brasserie ‘t Boshuys in Best, Brabant, had veel minder klanten. “Januari is een rustige maand, maar we hadden niet verwacht dat het restaurant deze week zo leeg zou zijn”, zegt hij. Daarom bood ook hij 50 procent korting aan. Het restaurant zat nu bij de lunch halfvol, tot blijdschap van het personeel.

Niet iedereen was gekomen vanwege de actie. Een tafel van zes is verbaasd wanneer ze horen dat hun lunchgerecht voor de helft van de prijs is. “Geweldig! Ter ere van wat?”, vraagt iemand uit het gezelschap. Met dank aan de sneeuw dus. “Een heel goede actie”, besluiten ze.

Het deed Bos allemaal terugdenken aan corona: “We waren die tijd een beetje vergeten, maar als je zaak helemaal leeg is, dan zit je elkaar echt aan te kijken.”

Het KNMI heeft code oranje verlengd voor Friesland, Groningen en de Waddeneilanden tot zaterdagochtend 09.00 uur. Door de stevige oostenwind is er vooral op de Wadden, in Groningen en het noordelijke deel van Friesland sprake van sneeuwjacht en zijn er plaatselijk sneeuwduinen ontstaan.

In de rest van het land neemt de kans op gladheid toe door natte wegen die bevriezen. Daarvoor geldt nog steeds code geel. Vanavond en vannacht valt nog ongeveer 1 tot 3 centimeter sneeuw, meldt het KNMI. In het zuidoosten kan plaatselijk 3 tot 5 centimeter vallen en in de Limburgse heuvels mogelijk 5 tot 10 centimeter. Door natte wegen die bevriezen kan het in het hele land verraderlijk glad zijn.

Rijkswaterstaat stelt dit weekend vanwege extreem lage temperaturen een koudeprotocol in. Dat betekent dat mensen die met pech langs de weg komen te staan direct worden geholpen. Een berger brengt hen naar een veilige locatie met voorzieningen, zoals een tankstation. “Het is onwenselijk dat gestrande weggebruikers langdurig in extreem koude omstandigheden op een berger moeten wachten”, zegt Rijkswaterstaat.

“We adviseren weggebruikers goed voorbereid op pad te gaan; neem voldoende eten en drinken mee en eventueel een warme deken of jas”, zegt de overheidsorganisatie. Het koudeprotocol gaat in alle provincies in op zaterdag om 18.00 uur en blijft in iedere geval van kracht tot maandagochtend.

Rijkswaterstaat zet het koudeprotocol doorgaans in als wordt voorspeld dat de gevoelstemperatuur -15 graden of lager kan worden.

Niet alleen in het noorden, maar ook in de rest van het land neemt vanavond en vannacht de kans op gladheid toe, waarschuwt het KNMI. Dat komt door de sneeuw en doordat natte wegen bevriezen. Dat is verraderlijk, omdat deze gladheid soms moeilijk is te zien. Hiervoor is code geel van kracht.

De waarschuwingen voor gladheid blijven een groot deel van het weekeinde van kracht.

Het is topdrukte voor het bedrijf uit Woudenberg dat daken sneeuwvrij maakt. “Normaal gesproken hebben we het in januari wat rustiger. De telefoon gaat nu bijna elke minuut”, zegt de bedrijfsleider tegen RTV Utrecht.

Het bedrijf werkt momenteel met vijftig grondzuigauto’s. “We hebben zelf zestig mensen in dienst. Die zijn allemaal ingezet en als het nodig is, huren we nog extra personeel in.” Normaal gesproken zuigen de wagens vooral schelpen en zand op van de platte daken. Deze week is het alleen sneeuw. “Eigenlijk alles wat door onze slang heen past, zuigen wij op.”

Het CBR heeft vandaag ongeveer 525 praktijkexamens uitgesteld vanwege de winterse weersomstandigheden. Het totale aantal geannuleerde examens deze week komt daarmee op 8600. Ze worden op korte termijn en met voorrang opnieuw ingepland, binnen enkele weken, verwacht het CBR.

Naast de praktijkexamens zijn vandaag ook 14 beroepsexamens, 8 rijtesten en 32 theorie-examens uitgesteld. Voor maandag annuleert het CBR uit voorzorg alle geplande praktijkexamens voor motor en bromfiets. Die dag wordt gladheid verwacht op wegen en fietspaden. Alle overige examens gaan vooralsnog door, afhankelijk van “de omstandigheden ter plekke”, zegt het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen.

Een rij-instructeur legde maandag uit hoe je moet rijden in de sneeuw:

De situatie op de wegen in Friesland is “behoorlijk goed”, zegt Rijkswaterstaat. Op toe- en afritten kan het glad zijn, maar grote problemen blijven uit.

In de naastgelegen provincie Groningen is sprake van sneeuw met harde wind. “De wind die ze in Groningen hebben, lijkt Friesland niet te bereiken”, zegt een woordvoerder van Rijkswaterstaat tegen Omrop Fryslân. Toch geldt ook in Friesland tot 21.00 uur code oranje.

In het noorden van het land gaat de situatie op de wegen achteruit. Woordvoerder Geert Walburg van de Veiligheidsregio Groningen zegt dat de situatie wat wisselend is: “Een aantal wegen is slecht begaanbaar, voornamelijk door oude sneeuw die opstuift, maar de wind steekt op. Dat leidt tot sneeuwduinen en heel slecht zicht.”

Volgens de veiligheidsregio is het afsluiten van wegen soms echt nodig: “De gevaren zijn groot en de capaciteit om wegen open te houden is klein, dan moet je keuzes maken. Er zijn ook omleidingen, maar wegen die haaks op de windrichting liggen, slibben snel dicht. Daar blijven we bezig.”

Er zijn behoorlijk wat meldingen van ongevallen, beknellingen en voertuigen die vastzitten, vertelt hij. “Soms zien mensen de kant van de weg niet meer, raken ze gedesoriënteerd en dan sta je ineens naast de weg. En de bermen zijn zacht, verzadigd door water. Dan zak je weg en kan je geen kant op.”

In de grote steden in het noorden van het land zijn hulpverleners extra alert op gevaarlijke situaties voor dak- en thuislozen.

In de nachtopvang in Leeuwarden sliepen afgelopen nacht 40 mensen, de maximale capaciteit van de normale opvang. Als dat nodig is, kan worden opgeschaald met 12 bedden op dezelfde locatie en 6 elders in de stad. Een woordvoerder zegt dat de drukte nog niet tot problemen leidt en dat niemand onvrijwillig buiten slaapt. Dat geldt ook voor andere Friese gemeenten, zegt de woordvoerder.

In Groningen is plaats voor 70 mensen. Vannacht waren er 49. In Assen sliepen vannacht 25 mensen in de nachtopvang, waar dat er normaal 15 zijn. Het Leger des Heils rijdt extra rond “om te kijken of ze mensen zien die niet buiten moeten slapen met dit weer”, zegt een woordvoerder van de gemeente Assen.

De grote steden in de Randstad lieten deze week al weten dat het druk was in de opvang voor daklozen.

Ook de komende dagen kunnen krantenbezorgers hinder ondervinden van de kou en gladheid, zeggen de uitgeverijen DPG Media en Mediahuis. Dat betekent dat de krant misschien later komt of in sommige gebieden niet kan worden bezorgd.

DPG geeft onder meer het AD, de Volkskrant en Trouw uit. “Onze bezorgers gaan in de vroege uren met veel inzet op pad om de krant bij u op de mat te krijgen. Soms zijn de wegen echter zo glad dat het simpelweg te gevaarlijk is”, schrijft de Volkskrant aan abonnees. “Wij hebben onze bezorgers één duidelijke instructie meegegeven: een krant is nooit een val- of slippartij waard.” De krant maakt in het bericht alvast excuses als abonnees hun fysieke krant niet tijdig krijgen.

Een woordvoerder van Mediahuis, dat De Telegraaf, Dagblad van het Noorden en de Leeuwarder Courant uitgeeft, meldt dat de deadline en druktijd voor de zaterdagkranten een halfuur zijn vervroegd. Ook de afgelopen week was dat zo. “We hopen zo de bezorgtijden te kunnen halen. We gaan ervan uit dat iedereen de bezorgtijden redt. Zo nee, dan worden abonnees per mail geïnformeerd.”

De provincie Groningen is om 16.00 uur gestopt met de bediening van bruggen op de provinciale vaarwegen. Dat duurt in elk geval tot morgenochtend 07.00 uur. Het gaat om de vaarwegen Winschoterdiep, AG Wildervanckkanaal, Rensel, Aduarderdiep en Oosterhornkanaal, schrijft RTV Noord.

In Groningen en Friesland valt de hele dag al sneeuw en verder naar het zuiden gaat de regen op steeds meer plaatsen over in (natte) sneeuw, zegt NOS-weerman Peter Kuipers Munneke.

“Op dit moment al in Overijssel, Flevoland en rond Amsterdam. Vanuit Duitsland stroomt ook steeds koudere lucht het land binnen, en dat kun je buiten merken. In Groningen is de temperatuur de afgelopen uren gedaald van +1 naar -2 en in De Bilt van 4 naar 1,5 graad.

De rest van de middag en avond gaat het op steeds meer plaatsen vriezen en valt er een dun laagje van 1 tot 3 centimeter verse sneeuw. Vannacht trekt de sneeuw naar het zuiden weg. In Brabant, maar vooral in Limburg sneeuwt het nog het langst door, daar valt lokaal 5 centimeter.

Ook gaat het vannacht overal vriezen, tussen de -1 en -5 graden. Alle sneeuwresten die er vanavond nog liggen, op stoepen en in straten waar niet gestrooid of geveegd is, veranderen vannacht in een gladde ijsvloer.”

KLM annuleert morgen vooralsnog geen vluchten op Schiphol vanwege de weersomstandigheden, meldt de luchtvaartmaatschappij. De afgelopen week had KLM te maken met grootschalige uitval en vertraging van vluchten door het barre winterweer. Vandaag werden preventief nog tachtig vluchten geschrapt, vooral binnen Europa.

Op de N33 was een vrachtwagen gestrand, waardoor Rijkswaterstaat een tijd niet heeft kunnen sneeuwschuiven en het verkeer daar nu vaststaat, zegt woordvoerder Debby van Slegtenhorst. Tussen Zuidbroek en Appingedam is de weg daarom dicht.

“We zien op provinciale wegen, onder andere de N46, ook problemen, dus het is goed dat weggebruikers echt wel rekening houden met gevaarlijke rijomstandigheden. We zijn nog keihard bezig om de wegen weer begaanbaar te krijgen.”

Op het Provinciehuis in Groningen is overleg geweest over de toestand op de wegen vanwege het winterweer. Besloten is welke provinciale wegen worden afgesloten en welke bruggen en vaarwegen niet worden bediend tot morgenochtend. Op de weg gaat het om de N388 tussen Grijpskerk en Zoutkamp, de N355 tussen Noordhorn en Zuidhorn en de N46 bij de stad Groningen. Daar ligt veel sneeuw. Ook rijksweg N33 is daarom tussen Zuidbroek en Appingedam dicht.

Het strooien op andere wegen in Groningen gaat voorlopig door tot na de avondspits.

Op verschillende wegen in het zuiden van het land waren vandaag spoedreparaties nodig vanwege gaten in het wegdek. De gaten ontstaan door vorst, maar worden pas zichtbaar als de sneeuw is gesmolten. “Door de lage temperaturen wordt het bindmiddel in het asfalt brosser. Er ontstaan dan scheurtjes in de weg. Als water in deze scheurtjes bevriest, zet het uit, daardoor kunnen gaten in de weg ontstaan”, legt Eric van Beerendonk van Rijkswaterstaat uit bij Omroep Brabant.

Zo was een spoedreparatie nodig op de A59 bij Oosterhout. Van Beerendonk: “Het gat wordt met tijdelijk asfalt gedicht. Als we weer grootschalig onderhoud plegen, pakken we dat stuk opnieuw aan.” Ook de A58 bij Tilburg-Reeshof is grotendeels dicht vanwege gaten in de weg, net als de N261 tussen Waalwijk en Tilburg.

ANWB-filelezer Mandy van der Plas bevestigt dat de situatie in het noorden langzaam verslechtert: “We zien inderdaad dat waar de sneeuw valt, het meteen langzamer begint te rijden. Dat is nu vooral in Groningen. De grote snelwegen zijn nog wel open, maar op enkele N-wegen en kleinere wegen staat file of is de weg zelfs dicht. Onder meer de N33 naar de Eemshaven is in beide richtingen dicht. Dat komt door stuifsneeuw, de combinatie van sneeuw en harde wind.”

De verwachting voor de avondspits in een groter deel van het land is niet goed: “De sneeuwbuien zullen steeds verder over het land trekken, met name in het oosten wordt veel sneeuw verwacht. Op het moment is het nog niet al te druk, maar de kans is groot dat er weer meer verkeer op pad gaat, dus waar sneeuw valt, gaat het langzamer rijden en zullen sneeuwfiles ontstaan.”

“Voorzichtigheid gaat boven alles. Bij sneeuwval is het zicht slecht. Halveer je snelheid en verdubbel je afstand tot je voorganger. En zorg ook dat je voertuig goed sneeuwvrij is: je ramen en spiegels, maar ook je licht en je kenteken. En haal de dikke sneeuwlaag van je dak, want als dat gaat glijden kan het gevaarlijk zijn voor je achterliggers.”

Bij kinderopvangcentra in Limburg slapen peuters buiten, niet alleen bij aangename temperaturen, ook op winterse dagen zoals nu. Zo hebben tien peuters van Kinderopvang Hadshoof in Weert vanmiddag buiten hun middagdutje gedaan: hun bedjes stonden buiten, terwijl de temperatuur rond het vriespunt schommelt.

“Van tevoren is een kruikje in de bedjes neergelegd, zodat ze in een voorverwarmd nestje komen”, zegt eigenaar Esther van de Vorst van de kinderopvang tegen L1 Nieuws. Ook liggen de kinderen met een skipakje aan en met een mutsje op het hoofd.

Het idee is afgekeken van Scandinavië, waar het op grote schaal gebeurt. De reden dat de kinderen buiten slapen is simpel. Het is goed voor het immuunsysteem van de kinderen, zo blijkt onder meer uit Scandinavisch onderzoek. “Hun weerstand wordt verhoogd en ze krijgen ook meer vitamine D binnen”, stelt Van de Vorst. Ze vergelijkt het buiten slapen met een wandeling met de kinderwagen. “Als de ouders met de kinderwagen naar buiten gaan, zorgen ze wel dat hun kindje goed is ingepakt.”

Het buiten laten slapen van de kinderen mag niet zomaar. “De ouders moeten apart toestemming geven dat we hun kinderen buiten laten slapen. Op een enkeling na krijgen we de toestemming dat te doen.”

De situatie op de wegen in Groningen verslechtert vanwege de sneeuw en harde wind. Dat meldt RTV Noord op basis van de Veiligheidsregio Groningen. De provinciale weg N388 tussen Grijpskerk en Zoutkamp gaat dicht, omdat er volgens de provincie Groningen te veel sneeuw ligt.

“Er is duinvorming en auto’s lopen vast”, zegt een woordvoerder van de veiligheidsregio. “Voor zover we nu kunnen zien, is er nog geen persoonlijk letsel opgelopen.”

Ook de N33 tussen Eemshaven en Veendam is deels afgesloten. Bij Appingedam is een omleiding ingesteld.

Bekijk hier de situatie op verschillende wegen:

Meerdere voorstellingen in Friesland gaan vanavond niet door, meldt Omrop Fryslân. Zo zijn voorstellingen van Tineke Schouten en The Dutch Eagles in schouwburg De Harmonie in Leeuwarden verplaatst.

Datzelfde geldt voor een concert van rockband DeWolff. De Nederlandse band zou vanavond in poppodium Neushoorn in Leeuwarden staan, maar vanwege de sneeuw is het optreden verplaatst naar volgende maand.

Niet alleen personeel van ziekenhuizen in Noord-Nederland is op het werk blijven slapen. Het Dierenbeschermingscentrum Noord-Nederland schrijft op Facebook dat een aantal medewerkers een “heus slaapfeestje heeft gehouden in het asiel” om eventuele verkeersproblemen tijdens code oranje te vermijden.

Hierdoor was volgens het asiel gegarandeerd dat de dieren “de zorg, aandacht en knuffels zouden krijgen die ze verdienen”.

Ook dit weekend rijdt de NS een winterdienstregeling. Hierdoor rijden er zowel zaterdag als zondag minder treinen. Treinreizigers moeten er rekening mee houden dat ze vaker moeten overstappen of langer onderweg zijn.

Of de NS maandag ook een winterdienstregeling rijdt, is nog niet bekend. De spoorvervoerder maakt daar zondag meer over bekend.

De lijst van gemeenten die binnensportlocaties sluiten vanwege sneeuw op de daken wordt steeds langer. Zo sluit Zutphen drie sportlocaties en Barneveld een sporthal. De gemeente Zutphen verwacht dat er maandag weer gesport kan worden in de gymzalen.

De gemeente Barneveld sluit vanwege de sneeuw een sporthal in Voorthuizen. “Door de grote hoeveelheid sneeuw en water op het dak staat er veel druk op het gebouw”, meldt de gemeente. “Door die druk gaan sommige deuren niet meer goed open of dicht. Daardoor is het niet veilig om de sporthal te gebruiken.”

Een deel van het dak van een bedrijfshal aan de Spuiweg in Waalwijk is bezweken, vermoedelijk onder het gewicht van sneeuw. Ongeveer een zesde van het dak is verzakt en een deel van de achtergevel is naar binnen gedrukt. Het getroffen bedrijf, Willems Logistics, is bezig de schade te inventariseren.

Thuiswerken is het advies vanwege de gladheid, maar dat kan niet als je werkt bij een maaltijdbezorgdienst voor ouderen of het vervoer voor mensen met een beperking. Dat betekent improviseren, als bijvoorbeeld het sleutelkastje van een 93-jarige bevroren blijkt. “De zoon heeft met een föhn dat sleutelkastje staan ontdooien.”

Lees hier hoe deze Nederlanders het winterweer trotseren:

De politie van Den Dolder waarschuwt voor een man die in de omgeving van het Okkerbos kinderen een slee aanbiedt. De afgelopen dagen kwamen meldingen binnen van drie kinderen tussen de 9 en 12 jaar die door een onbekende waren aangesproken.

Volgens de politie zegt de man tegen de kinderen dat hij thuis nog sleeën heeft liggen. Ze kunnen er een krijgen als ze met hem meegaan. Geen van de kinderen ging in op het aanbod. “Ze waren ook zo verstandig om het aan hun ouders te melden, die op hun beurt de politie inlichtten.”

De politie wil graag in gesprek met de man. Wie informatie over hem heeft wordt daarom gevraagd contact op te nemen.

Hoewel er de afgelopen dagen flink gestrooid is, dreigt er geen tekort aan strooizout in de noordelijke provincies. Vooral de provinciale wegen in Groningen, Friesland en Drenthe worden zo goed mogelijk schoongehouden.

“We hebben nog zout in de drie steunpunten van waaruit wij werken en die voorraden worden steeds aangevuld”, meldt de provincie Groningen aan het ANP. De drie locaties Pekela, Overschild en Groningen-Reitdiephaven krijgen vandaag allemaal 250 ton extra strooizout geleverd.

In Friesland is de situatie op de provinciale wegen goed onder controle, zegt een woordvoerder. “De wegen lijken aardig zwart. Onze strooiploegen zijn nog steeds op de weg en focussen zich op het schoonhouden van de rotondes.”

Ook Drenthe geeft aan “voldoende zout, materiaal en menskracht” te hebben om de provinciale wegen begaanbaar te houden.

Het KNMI heeft de situatie in Drenthe rond het middaguur afgeschaald naar code geel, in Groningen en Friesland blijft code oranje gelden tot 21.00 uur vanavond.

Op de sneeuwdekkaart van het KNMI is goed te zien dat er vandaag grote regionale verschillen zijn in de hoeveelheid sneeuw die is gevallen. Vanmorgen om 08.00 uur was vooral de noordoostelijke helft gekleurd en was er minder te zien in het zuidwesten. Met name in Drenthe en rond de Veluwe lag er op dat tijdstip tussen de 11 en 15 centimeter, terwijl er in Limburg en Zeeland en langs de Noorzeekust hele stukken zonder een vlokje waren.

Volgens het KNMI was het sneeuwdek landelijk deze eeuw het dikst op 3 maart 2005, gemiddeld 12 centimeter. Twee dagen later werd het dikste sneeuwdek gemeten in het Drentse Zweeloo, daar lag toen 59 centimeter.

Het KNMI heeft verspreid door het land 37 automatische weerstations, daarnaast meten ruim 300 vrijwilligers dagelijks op een vast tijdstip de neerslag. Daarvoor gebruiken ze bij regen een regenmeter en bij sneeuw een liniaal.

KLM meldt dat sinds het begin van het winterweer 300.000 passagiers “hun reis niet volgens planning konden vervolgen”. Volgens de luchtvaartmaatschappij zijn de meeste van hen inmiddels omgeboekt. Gisteren werden zo’n 100.000 mensen vervoerd.

Om iedereen alsnog op de bestemming te krijgen zet KLM hier en daar grotere vliegtuigen in om meer reizigers te kunnen vervoeren. Zo konden er in een Boeing 777 gisteren 200 passagiers extra naar Berlijn komen. Vandaag vliegt er ook op Stockholm een groter vliegtuig dan anders. Daarnaast worden passagiers van andere bestemmingen via alternatieve luchthavens omgeleid, om meer plekken vanaf Schiphol beschikbaar te houden.

Ook vandaag moesten door het aanhoudende winterweer weer vluchten worden geschrapt. Gisteravond maakte KLM al bekend tachtig vluchten in de avond preventief te annuleren. Volgens de maatschappij blijft de situatie onzeker en moeten passagiers mail en app goed in de gaten blijven houden voor de laatste updates.

Plaatselijk valt nog steeds sneeuw in het noorden van het land. Daarom heeft het KNMI voor de provincies Friesland en Groningen en op de Waddeneilanden code oranje verlengd tot 21.00 uur. Door de stevige oostenwind kan er nog steeds sprake zijn van sneeuwjacht en sneeuwduinen.

Ook in de rest van het land kan het winterweer nog steeds leiden tot overlast, daar geldt nog de hele dag code geel. Plaatselijk is het glad, zeker op de binnenwegen. Het kan bovendien later op de dag opnieuw gaan sneeuwen.

“Vanmiddag blijft in het uiterste noorden sneeuwval mogelijk, maar het sneeuwt wel minder hard dan eerder. In de loop van de middag gaat het van noord naar zuid steeds vaker over van regen naar (natte) sneeuw. Daarbij is er in de overgangsfase kans op ijzel.

Het blijft vooral in het noorden behoorlijk doorwaaien (windkracht 4 tot 6), waardoor de sneeuw die is gevallen zich kan gaan verplaatsen. Dit wordt driftsneeuw genoemd en kan leiden tot sneeuwduinen.

In de avond en nacht valt op veel plaatsen enige tijd (natte) sneeuw. Koudere lucht bereikt ons land en de temperatuur daalt tot onder het vriespunt. Door de sneeuwval blijft het glad. Wel neemt de wind geleidelijk af.

De laatste sneeuw trekt waarschijnlijk zaterdagochtend via het zuidoosten het land uit. Met een oostenwind komt heel koude lucht naar het hele land. Vooral in het noorden, waar nu de meeste sneeuw ligt, kan het ‘s nachts afkoelen naar -10 tot mogelijk -15 graden, met gevoelstemperaturen die nog lager liggen.

Maandag is er weer kans dat een neerslagzone overtrekt, mogelijk met eerst sneeuw en dan regen. Er is in die overgangsfase opnieuw kans op ijzel. De hevigheid en schaal zijn op dit moment nog onzeker. Daarna gaat de wind uit het zuidwesten waaien, stijgen de temperaturen en komt er zeer waarschijnlijk een einde aan deze winterse periode.”

Afspraken bij ziekenhuizen in het noorden van het land gaan veelal gewoon door, blijkt uit een rondgang van het ANP. Patiënten die zelf de weg niet op willen kunnen contact opnemen voor een nieuwe afspraak, maar de ziekenhuizen zelf hebben nog niets geannuleerd.

De ziekenhuizen UMCG in Groningen, Saxenburgh in Hardenberg, Nij Smellinghe in Drachten, het Ommelander Ziekenhuis in Scheemda, het Antonius Ziekenhuis Sneek en het Frisius MC in Leeuwarden en Heerenveen laten weten dat alle geplande afspraken en operaties doorgaan. Bij het Martini Ziekenhuis in Groningen en het Wilhelmina Ziekenhuis in Assen probeert de polikliniek zoveel mogelijk afspraken telefonisch te doen.

De priklocaties van de ziekenhuisgroep Treant in de Drentse dorpen Aalden, Sleen, Dalen en Valthe zijn dicht. Ook kunnen zwangere vrouwen momenteel geen bloed laten afnemen voor de NIPT, een onderzoek om chromosoomafwijkingen bij de baby vast te stellen. De ziekenhuizen in Emmen, Hoogeveen en Stadskanaal zijn wel gewoon open.

“We moeten misschien accepteren dat dit zich eens in de vijf jaar voordoet”, zegt staatssecretaris Aartsen (Openbaar Vervoer) over de treinen en bussen die deze week in grote aantallen stilstonden door het winterse weer. Volgens hem is het niet makkelijk om dit in de toekomst te voorkomen.

Om bijvoorbeeld de treinen bij zware sneeuwval door te kunnen laten rijden, moet volgens Aartsen jaarlijks 5 miljard euro extra in het spoornetwerk worden gestopt. Dat is het volgens hem niet waard, omdat het winterse weer niet vaak voorkomt. “We moeten ook netjes omgaan met belastinggeld”, zei hij bij aanvang van de ministerraad.

Ook is het volgens Aartsen niet mogelijk om wissels handmatig ijsvrij te houden. “Nederland heeft zo’n 7000 wissels, je kan daar niet overal een mannetje of vrouwtje neerzetten.”

Het winterweer heeft in ons land geen naam, maar het lagedrukgebied wordt in landen om ons heen aangeduid als storm Goretti. NOS-weervrouw Roosmarijn Knol legt uit waarom we in Nederland niet spreken van een storm.

“Bij windkracht 8 of meer spreken we van een sneeuwstorm en dat is bij ons niet aan de orde. En voor een ‘gewone’ storm zonder sneeuw moet zelfs windkracht 9 staan”, legt Knol uit. Op de officiële weerstations van het KNMI heeft het tot nu toe nog niet harder gewaaid dan windkracht 7.

De Franse weerdiensten hebben de storm zijn naam gegeven. In Frankrijk is de storm op zijn hevigst: afgelopen nacht ging Goretti gepaard met zware windstoten met meer dan 200 kilometer per uur, vertelt Knol. In Nederland geven we samen met de Britse en Ierse weerdiensten stormen een naam uit een andere lijst.

Het Ir. Lely Lyceum in Amsterdam-Zuidoost blijft vandaag dicht omdat de sneeuw op het platte dak van het schoolgebouw een risico oplevert voor de veiligheid. Dat staat volgens stadsomroep AT5 in een mail van de schoolleiding aan leerlingen en ouders, en wordt bevestigd door de school. Alle lessen van vandaag vervallen.

Aanleiding voor de maatregel is volgens de school “steeds meer nieuws over problemen met daken waarop veel sneeuw ligt”. Woensdag stortte een besneeuwd plat dak van een sportcomplex in Utrecht voor een deel in en afgelopen nacht bezweek het dak van een transport- en opslagbedrijf in Tilburg. Daarbij raakte niemand gewond.

De school laat een deskundige het gebouw “zo snel mogelijk” controleren en hoopt later vandaag meer duidelijkheid te kunnen geven over het vervolg. Het advies om het gebouw dicht te houden, zou zijn gekomen van de gemeente. Een woordvoerder van de gemeente kan dit nog niet bevestigen. Voor zover bekend zijn er geen andere scholen in de stad dicht.

Gelderse schippers van de veerdienst over de Nederrijn merken deze week dat automobilisten de file-ellende door sneeuw en gladheid proberen te omzeilen door de pont te nemen. Het is met name tijdens de spits merkbaar drukker op de veerpont, die ondanks de barre winterse omstandigheden gewoon vaart.

Door de pont te gebruiken vermijden bestuurders veel kilometers file en gladde wegen. Ze rijden er graag voor om. “Onze schippers zorgen ervoor dat de veerstoepen er mooi bij liggen”, zegt Petra Paulus van Ton Paulus Veerbedrijf, eigenaar van de pont tussen Huissen en Loo, tegen Omroep Gelderland. Het bedrijf beheert elf veerdiensten, waarvan vier in Gelderland.

Volgens Paulus is nog geen enkele veerdienst uit de vaart gehaald vanwege het winterweer. “We krijgen veel telefoontjes of de pont wel vaart. Tot nu toe hebben we iedereen gerust kunnen stellen. Wij blijven wel varen, tenzij er een echte sneeuwstorm opsteekt waardoor ook de schipper in gevaar zou kunnen komen”, aldus Paulus.

Vervoerder Qbuzz meldt dat de bussen in Drenthe, Groningen en Friesland vandaag niet meer de weg op gaan. Vanochtend was al besloten niet op te starten vanwege het winterweer. Later werd de begintijd aangepast naar 12.00 uur. Uiteindelijk is besloten de dienstregeling voor de hele dag te schrappen.

“Het blijft op veel plekken glad, ook wordt meer sneeuw verwacht”, aldus de vervoerder. “We hebben met verschillende types bussen gereden en het is niet veilig om de dienstregeling op te starten. Daarom hebben we besloten om vandaag niet meer uit te rijden.”

Op de meeste Waddeneilanden rijden de bussen in elk geval deels, meldt Qbuzz. Alleen op Ameland nog niet, maar daar hopen ze de dienstregeling in de loop van de middag alsnog op te starten.

Later op de dag neemt de vervoerder een beslissing over komende nacht en morgen.

Er rijden steeds minder treinen in het noorden van het land. De dienstregeling was vooraf al aangepast vanwege de zware sneeuwval, maar inmiddels stapelen de problemen zich op.

Tussen Groningen en Leeuwarden rijden veel minder treinen. Tussen Delfzijl en Stedum, tussen Usquert en Roodeschool en tussen Groningen Europapark en Veendam is zelfs helemaal geen treinverkeer mogelijk.

Spoorbeheerder ProRail laat weten bezig te zijn met het werkend krijgen van de wissels. “Een aannemer en onze incidentenbestrijders zijn onderweg om de wissels daar weer sneeuwvrij te maken. We adviseren reizigers om kort voor vertrek een reisplanner te raadplegen.”

Rijkswaterstaat heeft sinds gisteravond 19.00 uur meer dan 2 miljoen kilo zout gestrooid. De wagens hebben gezamenlijk meer dan 24.000 kilometer afgelegd. In totaal is er sinds 1 oktober bijna 112 miljoen kilo zout gebruikt.

Volgens Rijkswaterstaat passen weggebruikers zich aan aan de omstandigheden en rijden ze doorgaans rustig. Wel zijn er een paar ongelukken gebeurd, vooral met auto’s en vrachtwagens die van de weg zijn geraakt. Er staan enkele korte files, maar in vergelijking met een normale ochtendspits is dat bijzonder weinig.

Eelco Tukker van de provincie Drenthe laat aan de regionale omroep weten dat ze druk bezig zijn met de N-wegen. “Vooral in de zuidwesthoek, waar het eerder ophield met sneeuwen, zijn de wegen alweer grotendeels zwart”. Voor fietsers duurt het langer voor ze weer zorgeloos kunnen rijden. De provincie maakt eerst de N-wegen schoon, daarna komen de fietspaden aan de beurt.

Gedeputeerde Matthijs de Vries vertelt aan Omrop Fryslân dat er problemen zijn op de N381 tussen Drachten en Oosterwolde. “We krijgen daar de weg nog niet goed schoon.”

Vier op de tien werkende Nederlanders voelen zich onveilig tijdens het reizen van en naar hun werk onder de huidige winterse omstandigheden. Eén op de vijf daarvan meldt dat hun werkgever daar geen begrip voor heeft. Dat blijkt uit een peiling van vakbond CNV onder bijna 2200 respondenten.

Zo’n 60 procent van de werknemers heeft niet de mogelijkheid om thuis te werken. Maar ook van de mensen die dat wel kunnen is afgelopen week bijna de helft alsnog minstens één keer naar kantoor gegaan. “Opvallend, zeker omdat Rijkswaterstaat een duidelijke oproep heeft gedaan om thuis te werken”, aldus CNV-voorzitter Piet Fortuin.

Beveiligers van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) houden al ruim een week het helikopterdek bovenop het ziekenhuis sneeuw- en ijsvrij. “Het is heel mooi werk om in de winter te doen”, zegt beveiliger Dirk Maagdelijn tegen Omroep West.

Als een helikopter wil landen, moet het platform schoon en zichtbaar zijn. Of er nu wel of geen patiënt met een traumahelikopter naar het ziekenhuis wordt gebracht: voor iedere landing moet het helidek sneeuw- en ijsvrij zijn. De beveiligers van het LUMC zijn er verantwoordelijk voor om sneeuwresten van het dek te verwijderen, zodat de traumahelikopter te allen tijden bij het ziekenhuis kan landen.

De sneeuw wordt met een soort borstel opzijgeschoven. Daarna wordt een mobiele ‘zoutzaaier’ ingezet om het dek te pekelen. “Als het heel hard aan het sneeuwen is, worden schuivers ingezet”, aldus Maagdelijn.

Op veel plekken blijven sporthallen, gymzalen, zwembaden en bouwmarkten voorlopig dicht, omdat er sneeuw op de daken ligt. Dat kan te zwaar worden. In Utrecht stortte woensdagavond het dak van een sporthal in. Niemand raakte gewond. Afgelopen nacht bezweek het dak van een transport- en opslagbedrijf in Tilburg.

Dakdekkers zijn daarom druk bezig met het sneeuwvrij maken van platte daken door het hele land. “We zijn nu met een man of dertig bij een groot distributiecentrum in Ridderkerk”, vertelt dakdekker Tom Bootsman. “Rondom staan we met zes torenkranen. We scheppen handmatig alles in bakken, zodat de kranen sneeuw kunnen afvoeren. We zullen de hele dag bezig zijn, tot een uur of 17.00 vanmiddag.”

In het noorden van het land zijn 190 sneeuwschuivers en strooiwagens bezig de wegen weer begaanbaar te maken.

Het treinverkeer in Nederland is vandaag volgens planning gestart met een aangepaste dienstregeling. Er rijden minder treinen, die daardoor ook drukker kunnen zijn dan gebruikelijk. Ook in het noorden gaan de treinen. Volgens spoorbeheerder ProRail heeft het afgelopen nacht “aardig wat gesneeuwd, maar we kunnen gewoon starten”.

Omdat vooral in het noorden veel sneeuw en wind wordt verwacht, heeft de NS het treinverkeer boven Zwolle ‘losgekoppeld’ van de rest van het land. Tussen Zwolle en Groningen en tussen Zwolle en Leeuwarden rijden alleen sprinters. Dit kan voor reizigers een extra overstap betekenen. De NS hoopt door deze maatregel te voorkomen dat storingen in het noorden effect hebben in andere regio’s.

Kijk voor een volledig overzicht van de getroffen trajecten op de website van de NS.

De NOS zendt vanaf 07.00 uur een extra livestream uit over het winterweer. In het noorden van het land sneeuwt het weer. Het KNMI heeft hier code oranje afgegeven voor de ochtend, omdat er in combinatie met een flinke wind kans is op sneeuwjacht. Dat zijn sneeuwbuien die door de wind worden voortgejaagd en zeer belemmerend zijn voor het verkeer. Ook kunnen sneeuwduinen ontstaan.

Ook de rest van het land heeft nog last van de weersomstandigheden. Voor de overige provincies geldt de hele dag code geel. Het kan plaatselijk glad zijn en de treinen rijden opnieuw in een winterdienstregeling.

Onze verslaggevers zijn op locatie in Drenthe, Friesland en Groningen. Volg de livestream hier.

Storm Goretti, die in ons land voor een stevige oostenwind zorgt, veroorzaakt elders grote problemen. Bijna 80.000 huishoudens in het zuidwesten van het Verenigd Koninkrijk zitten zonder stroom, meldt de BBC. Op de Scilly-eilanden, een kleine eilandengroep ten westen van Engeland, is een windsnelheid van 159 kilometer per uur gemeten.

Volgens het KNMI is Goretti in ons land niet krachtig genoeg om van een storm te spreken. Het KNMI zei donderdag dat de storm het hevigst zal zijn boven Frankrijk. In dat land heeft Goretti inmiddels het vasteland bereikt. Daar zitten 50.000 huishoudens zonder stroom. In Barfleur, aan de noordoostkust van het departement Manche, werd een windsnelheid van 213 kilometer per uur geregistreerd.

KLM-topvrouw Marjan Rintel erkent dat de luchtvaartmaatschappij beter had moeten communiceren met passagiers die deze week strandden op Schiphol. Dat deed ze in het tv-programma Pauw & De Wit.

De KLM-baas zei dat KLM de afgelopen dagen nog gaat evalueren. “Daar gaan we lessen uit trekken en die gaan we natuurlijk oppakken”, aldus Rintel. Ze wil in de eerste plaats kijken hoe het zit met de voorbereiding op winterweer. “We hebben bepaalde capaciteit met elkaar vastgesteld. Is die voldoende voor zo’n strenge winter?” Ze benadrukte daarover nog geen standpunt in te willen nemen. “Ik heb daar nu nog geen mening over, want het is een kosten-batenanalyse die je zorgvuldig moet afwegen.”

Deze week werden vele honderden vluchten geannuleerd. Er waren zo veel gedupeerde reizigers, dat KLM voor hen geen overnachtingen kon regelen.

In Tilburg is het dak van een groot bedrijfspand ingestort, mogelijk door de sneeuw. Het gaat om een transport- en opslagbedrijf aan de Gesworenhoekseweg op industrieterrein Vossenberg.

Woensdag zakte al ongeveer duizend vierkante meter van het dak in doordat een steunbalk was gebroken. Daarbij ontstond een scheur in de gevel. Het pand werd toen ontruimd, gas en elektra werden afgesloten. Gisteravond volgde een veel groter deel van het dak, dat in totaal 30.000 vierkante meter groot is. Dat komt overeen met vijf voetbalvelden.

Ook in Almere zijn er problemen met een gebouw. Daar is een deel van het dak van het Baken Stad College door de sneeuw verzakt, meldt Omroep Flevoland. Over de omvang van de schade is niets bekend. Het gebouw aan de Rooseveltweg blijft tot en met maandag gesloten.

In Groningen, Friesland (inclusief de Waddeneilanden) en Drenthe is sinds middernacht opnieuw code oranje van kracht. Er valt vannacht een flinke hoeveelheid sneeuw: 5 tot 15 centimeter. Rijkswaterstaat adviseert weggebruikers in het noorden vannacht en vrijdagochtend niet de weg op te gaan.

Vanwege sneeuw in combinatie met veel wind kan er sneeuwjacht ontstaan Dat zijn sneeuwbuien die door de wind worden voortgejaagd en het zicht beperken op de weg. NS en Arriva rijden met minder treinen en de bussen staan tot zeker 09.00 uur stil. Veel scholen, bibliotheken en sportaccommodaties zijn dicht.

De harde wind houdt naar verwachting aan tot het einde van de ochtend. Code oranje geldt vooralsnog tot 12.00 uur ‘s middags, meldt het KNMI. In de rest van het land geldt code geel en kan het overal glad zijn. Vrijdag overdag trekt de sneeuw ook richting het zuiden.