Αυτό το κείμενο δεν αφορά τις ελληνοτουρκικές σχέσεις στο σύνολό τους αλλά μόνο το Αιγαίο. Συνεπώς δεν θα αγγίξει τα όσα θα αναφερθούν βάζοντας μέσα παράγοντες όπως αυτός της Θράκης, της Κύπρου, των συμμαχιών και οτιδήποτε δεν είναι άμεσα συνδεδεμένο με το Αιγαίο, τα νησιά του και το καθεστώς τους. Πιο συγκεκριμένα αναφέρεται στο καθεστώς των νησιών και της στρατιωτικοποίησής τους. Το γράφω με σκοπό να δώσω μια εικόνα σε όσους ακούνε πολλά τώρα τελευταία αλλά ποτέ δεν ασχολήθηκαν και θέλουν μια πιο σοβαρή εικόνα από αυτή που μπορεί να παίρνουν δεξιά και αριστερά.

Η κατάσταση είναι σοβαρή και φωνές που αναπαράγουν προπαγάνδα τρίτων είτε εσκεμμένα ως πέμπτη φάλαγγα είτε άθελα ως χρήσιμοι ηλίθιοι μπορούν να καθιστούν εξαιρετικά επικίνδυνες. Τα όσα ζούμε ως δεδομένα κάθε μέρα μπορούν να εξαφανιστούν από τη μια στιγμή στην άλλη. Βολεμένοι ή συγκεντρωμένοι στη καθημερινότητά μας, αγνοούμε τις δυνάμεις που μπορούν να έρθουν και να ταρακουνήσουν τα πάντα, κάνοντας αυτά που φαντάζουν μακρινές ιστορίες να γίνουν πραγματικότητα. Οπότε ας τα πιάσουμε με τη σειρά και αν δώσουμε φως στα δεδομένα.

—

Η Τουρκία διατυμπανίζει μέσω του πανίσχυρου και αποτελεσματικότατου μηχανισμού προπαγάνδα που έχει πως η Ελλάδα καταπατά συμφωνίες στρατιωτικοποιώντας τα νησιά. Είναι όμως έτσι; Όσους χάρτες και να δείξουν, όσα ονόματα συνθηκών και να αναφέρουν, βολικά αφήνοντας τις λεπτομέρειες έξω, λένε ψέματα. Προσέξτε κάτι. *Δεν κάνουν λάθος. Λένε ψέματα!* Έχουν σκοπό και αυτός είναι επεκτατικός. Ας δούμε όμως τις λεπτομέρειες γιατί εκεί κρύβεται ο διάβολος.

Για αρχή πρέπει να ξεκαθαρίσουμε πως *δεν* καθορίζεται το καθεστώς όλων των νησιών με τις ίδιες συνθήκες. Αυτό σημαίνει πως θα πρέπει να χωρίσουμε τα νησιά ανάλογα με το καθεστώς τους και τις συνθήκες τους και να κοιτάξουμε την εκάστοτε περίπτωση ξεχωριστά. Οι τρεις ομάδες νησιών που προκύπτουν από αυτό το διαχωρισμό είναι οι εξής:

– Δωδεκάνησα (Συνθήκες Ειρήνης των Παρισίων, 1947)

– Σάμος, Ικαρία, Μυτιλήνη, Χίος (Συνθήκη της Λωζάνης, 1923)

– Σαμοθράκη, Λήμνος (Συνθήκη της Λωζάνης – αλλαγές με τη Συνθήκη του Μοντρέ 1936)

Ας ξεκινήσουμε λοιπόν από τα Δωδεκάνησα που αποτελούν συχνό στόχο στην αντιπαράθεση.

**Δωδεκάνησα**

Η Ελλάδα θα αποκτήσει τα Δωδεκάνησα μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο από τον οποίο θα βγει κερδισμένη. Η Ιταλία θα υπογράψει συνθήκες με τις οποίες τα ως τότε Ιταλικά Δωδεκάνησα θα παραδοθούν στην Ελλάδα. Διαβάζουμε στη Συνθήκη (Section V, Article 14) πως *”these islands shall be and shall remain demilitarised”*.

Υπό ποιες συνθήκες προστέθηκε αυτό και γιατί; Υπό τις πιέσεις της ΕΣΣΔ και τους τότε σχεδιασμούς της. Τι γίνεται όμως με τη δημιουργία του ΝΑΤΟ και του Συμφώνου της Βαρσοβίας; Τι γίνεται με τη πτώση αυτού που επιβάλλει τέτοιες προδιαγραφές; Η προδιαγραφές παύουν να ισχύουν. Και έτσι έγινε παντού – *πλην της Ελλάδας*. Δεν ήταν μόνο τα Δωδεκάνησα που έπεσαν υπό αυτό το καθεστώς αλλά και άλλα κομμάτια γης άλλων κρατών όπως οι Πελάγιοι Νήσοι της Ιταλίας.

Δεύτερον το ότι η Τουρκία κάνει λόγο για αυτά τα νησιά είναι νομικά λάθος και για έναν ακόμη λόγο. Η εμπλοκή της είναι ένα ξεκάθαρο παράδειγμα νομικού δόγματος res inter alios acta, σύμφωνα με το οποίο η Τουρκία αποτελεί “τρίτο” στη Συνθήκη και δεν έχει λόγο για το τι γίνεται. Διατυπωμένα και επίσημα Συνθήκη της Γενεύης το 1969 σχετικά με τις συνθήκες στη 34ο άρθρο.

Η Ελλάδα τι έχει κάνει στα πλαίσια στρατικοποίησης; Έχει τοποθετήσει επί των νησιών Εθνική Φρουρά στα πλαίσια της Συνθήκης για Συμβατικές Δυνάμεις στην Ευρώπη (CFE).

**Σάμος, Ικαρία, Μυτιλήνη, Χίος**

Τα παραπάνω νησιά θα δοθούν στην Ελλάδα με τη Συνθήκη της Λωζάνη. Η οποία δεν αναφέρει πουθενά πως τα νησιά θα παραμείνουν αποστρατικοποιημένα. Έχει όμως προδιαγραφές σχετικά με τη στρατικοποίησής τους (Article 13):

1. *No naval base and no fortification will be established in the said islands*

2. *Greek military aircraft will be forbidden to fly over the territory of the Anatolian coast. Reciprocally, the Turkish Government will forbid their military aircraft to fly over the said islands.*

3. *The Greek military forces in the said islands will be limited to the normal contingent called up for military service, which can be trained on the spot, as well as to a force of gendarmerie and police in proportion to the force of gendarmerie and police existing in the whole of the Greek territory.*

Η Ελλάδα πιστή στη Συνθήκη ενεργεί βάσει των παραπάνω συμφωνημένων δικαιωμάτων. Δεν υπάρχουν ναυτικές βάσεις στα νησιά. Δεν υπάρχουν οχυρώματα. Αντιθέτως η Τουρκία προχωρά σε υπερπτήσεις πάνω από αυτά τα νησιά σε συστηματική βάση. Αλλά γι’ αυτό το ζήτημα θα αναφερθούμε παρακάτω.

**Σαμοθράκη, Λήμνος**

Εδώ έχουμε δυο νησιά με μια ενδιαφέρουσα νομικά περίπτωση. Η Συνθήκη της Λωζάνης η οποία αφορά αυτά τα νησιά ορίζει αποστρατικοποιημένο καθεστώς. Όχι όμως μόνο για τα ελληνικά νησιά αλλά και για τουρκικές περιοχές όπως η Ίμβρος και η Τένεδος αλλά και… τα Στενά και η Θάλασσα του Μαρμαρά! Μα πως; Οι περιοχές αυτές είναι υπερστρατικοποιημένες. Είναι. Και γι’ αυτό ευθύνεται η Συνθήκη του Μοντρέ, σύμφωνα με την οποία αλλάζει το καθεστώς των Στενών. Στο προοίμιο της Συνθήκης αναφέρεται πως *”have resolved to replace by the present Convention the Convention signed at Lausanne”*, και αναφέρει τους πληρεξούσιους και τις προδιαγραφές.

Οι παραπάνω προδιαγραφές αφορούν *μόνο* τη Τουρκία αλλά όχι την Ελλάδα. Όμως αυτό επηρεάζει τη κατάσταση που άφησε η Συνθήκη της Λωζάνης. Όμως και γι’ αυτό υπάρχει μέριμνα στο προοίμιο όπως είδαμε. Κάτι το οποίο η Τουρκία αναγνώριζε πριν καταστρώσει τα σημερινά της σχέδια. Διαβάζουμε στα πρακτικά της τουρκικής εθνοσυνέλευσης το 1936 τον Υπουργό Εξωτερικών της Τουρκίας Rustu Aras να αναφέρει:

> The provisions pertaining to the islands of Limnos and Samothrace, which belong to our neighbor and friendly country Greece and were demilitarized in application of the 1923 Lausanne Treaty, were also abolished by the new Montreux Treaty, which gives us great pleasure

—

Στη τελική όλα τα παραπάνω έχουν σημασία; Όχι. *”Τὰ δυνατὰ δ᾽ ἐξ ὧν ἑκάτεροι ἀληθῶς φρονοῦμεν διαπράσσεσθαι, ἐπισταμένους πρὸς εἰδότας ὅτι δίκαια μὲν ἐν τῷ ἀνθρωπείῳ λόγῳ ἀπὸ τῆς ἴσης ἀνάγκης κρίνεται, δυνατὰ δὲ οἱ προύχοντες πράσσουσι καὶ οἱ ἀσθενεῖς ξυγχωροῦσιν”.* Αλλά δεν θα αναλύσουμε τον Θουκυδίδη. Το μόνο που πρέπει να ξέρουμε είναι πως σε αυτές τις καταστάσεις μετράει μόνο η ισχύς. Και γι’ αυτό η στάση της Ελλάδας πρέπει να βασίζεται μόνο σε αυτή τη βάση. Η Τουρκία είναι διατιθεμένη να ακολουθήσει τη διπλωματική οδό στα πλαίσια μιας σχέσης καλής γειτονίας; Όχι. Το έχει αποδείξει. Θα αρπάξει ότι της επιτραπεί να αρπάξει. Όπως και έχει κάνει στο παρελθόν. Θα φανατίσει τον λαό με προπαγάνδα και θα φτιάξει ψεύτικες αφορμές για να κάνει αυτό που θέλει. Μην σας φαίνεται παράξενο. [Συμβαίνει ήδη](https://twitter.com/fahrettinaltun/status/1380620185011433475) και όποιος παρακολουθεί τα γεγονότα το ξέρει.

Η Τουρκία υπήρξε μέλος της Συνθήκης των Εγγυήσεων στη Κύπρο. Τη παραβίασε. Μαζί της και τη Τέταρτη Συνθήκη της Γενεύης.

Η Τουρκία συνεχίζει τις υπερπτήσεις σε αντίθεση με του παραπάνω νομικό πλαίσιο που τις το απαγορεύει.

Και σαν να μην έφταναν τα παραπάνω, η Τουρκία το 1975, μονομερώς και ανεξάρτητα από ΝΑΤΟ, μετά τα γεγονότα της Κύπρου θα ιδρύσει τη Στρατιά του Αιγαίου. Που; Όπως λέει και το όνομα, απέναντι ακριβώς από τα νησιά της Ελλάδας στο Αιγαίο. Οι μεγαλύτερες επιθετικές αποβατικές δυνάμεις της περιοχής βρίσκονται απέναντι από τα νησιά που η Τουρκία ζητά να αποστρατικοποιηθούν στο όνομα των συνθηκών που έχει αποδείξει ότι παραβιάζει. *Οι μεγαλύτερες επιθετικές αποβατικές δυνάμεις της περιοχής βρίσκονται απέναντι από τα νησιά που η Τουρκία ζητά να αποστρατικοποιηθούν στο όνομα των συνθηκών που έχει αποδείξει ότι παραβιάζει.* Βγάλτε τα συμπεράσματά σας.

Την επόμενη φορά που κάποιος θα σας πει “τα νησιά όντως πρέπει να είναι αποστρατικοποιημένα” να ξέρετε που στέκεται.

—

Πηγές και αναφορές:

[Res inter alios acta](https://legal.un.org/ilc/texts/instruments/english/conventions/1_1_1969.pdf)

[Συνθήκη του Μοντρέ](https://cil.nus.edu.sg/wp-content/uploads/formidable/18/1936-Convention-Regarding-the-Regime-of-the-Straits.pdf)

[Συνθήκη της Λωζάνης](https://wwi.lib.byu.edu/index.php/Treaty_of_Lausanne)

[Σύνοψη του ΥΠΕΞ](https://www.mfa.gr/en/issues-of-greek-turkish-relations/relevant-documents/turkish-claims-regarding-the-demilitarization-of-islands-in-the-aegean-sea.html)

[CFE](https://www.osce.org/files/f/documents/4/9/14087.pdf)

[Στρατιά του Αιγαίου](https://en.wikipedia.org/wiki/Aegean_Army)

[Συνθήκη της Γενεύης](https://www.un.org/en/genocideprevention/documents/atrocity-crimes/Doc.33_GC-IV-EN.pdf)

39 comments

  3. > Υπό ποιες συνθήκες προστέθηκε αυτό και γιατί; Υπό τις πιέσεις της ΕΣΣΔ και τους τότε σχεδιασμούς της. Τι γίνεται όμως με τη δημιουργία του ΝΑΤΟ και του Συμφώνου της Βαρσοβίας; Τι γίνεται με τη πτώση αυτού που επιβάλλει τέτοιες προδιαγραφές; Η προδιαγραφές παύουν να ισχύουν.

    απο που προκυπτει αυτο? θελω να πω, η ρωσια θεωρειται, οσο καταλαβαινω, ντε φακτο διαδοχος της σοβιετικης ενωσης — χωρις να το εχω ψαξει, φανταζομαι θα μπορουσε καταρχην να ζητησει την εφαρμογη της συνθηκης. υπαρχει καποιο στοιχειο που δειχνει το αντιθετο? εξαλλου, γιατι θα πρεπει να γινει κατι με τη δημιουργια του νατο και του συμφωνου της βαρσοβιας?

    > Στο προοίμιο της Συνθήκης αναφέρεται πως “have resolved to replace by the present Convention the Convention signed at Lausanne”, και αναφέρει τους πληρεξούσιους και τις προδιαγραφές. Οι παραπάνω προδιαγραφές αφορούν μόνο τη Τουρκία αλλά όχι την Ελλάδα. Όμως αυτό επηρεάζει τη κατάσταση που άφησε η Συνθήκη της Λωζάνης. Όμως και γι’ αυτό υπάρχει μέριμνα στο προοίμιο όπως είδαμε.

    αλλα τοτε η αναγνωση σου (η αναγνωση του υπεξ) ειναι οτι συμφωνα, με το προοιμιο, το μοντρε καταργει ολες τις προβλεψεις της λωζαννης? και οχι μονο αυτες που το κειμενο της συνθηκης αναφερει ρητα? πχ, τι μας λεει αυτο σχετικα με το καθεστως των μειονοτητων?

  11. Αν δεν προστατέψεις ότι είναι δικό σου θα έρθει ένας μαλάκας να στο πάρει
    Απλά πράγματα

  15. Δημοσίευσε το στα αγγλικά στο r/Europe να δούμε αντιδράσεις

  17. > Υπό ποιες συνθήκες προστέθηκε αυτό και γιατί; Υπό τις πιέσεις της ΕΣΣΔ και τους τότε σχεδιασμούς της. Τι γίνεται όμως με τη δημιουργία του ΝΑΤΟ και του Συμφώνου της Βαρσοβίας; Τι γίνεται με τη πτώση αυτού που επιβάλλει τέτοιες προδιαγραφές; Η προδιαγραφές παύουν να ισχύουν. Και έτσι έγινε παντού – πλην της Ελλάδας. Δεν ήταν μόνο τα Δωδεκάνησα που έπεσαν υπό αυτό το καθεστώς αλλά και άλλα κομμάτια γης άλλων κρατών όπως οι Πελάγιοι Νήσοι της Ιταλίας.

    Αυτό το κομμάτι δεν είναι και πολύ ξεκάθαρο. Για πιό λόγο δεν έχει πλέον την υποχρέωση η Ελλάδα να τηρεί την συνθήκη για τα δωδεκάνησα;

    Προσωπικά για εμένα το συμπέρασμα του κειμένου σου είναι αρκετό (τα στρατηκοποίησε η Ελλάδα επειδή μπορούσε και όποιος έχει αντίρρηση πλέον δεν μπορεί να κάνει τίποτα), αλλά νομικά κατά τη γνώμη σου, δεν υπάρχει η υποχρέωση;

  18. Συμφέρει την Ελλάδα να παει σε διεθνή δικαστήρια όπως έκανε με την Αλβανία για να λυθεί η όλη φάση;

  19. Ηλεκτρική συσκευή κουζίνας: “μα εγώ ένα ποστ από το Τουίτερ που λέει πως πρέπει να αποστρατιωτικοποιήσουμε την Πελοπόννησο 😭”

  22. Σκοπεύεις να το μεταφράσεις και να το κάνεις ποστ σε ξένα sub ;

    Πολύ ενημερωτικό , μπράβο

  23. Εκτιμώ απίστευτα αυτό το ποστ, καθώς σε ενα τόσο σημαντικό ζήτημα δυστυχώς δεν έχω χρόνο να κάνω αξιόλογου βαθμού ατομικ΄η έρευνα αυτή τη περίοδο

    ​

    Thank you op.

  24. ωραία παράθεση των ελληνικών θέσεων

    τυγχάνει να είναι και δίκαιες

  25. Ασ κάνει κάποιος τον κόπο να το ανεβάσει το r/Europe μεταφρασμένο έχω μπαν

  26. Ευχαριστώ για τις πολύ ενδιαφέρουσες και συνοπτικές πληροφορίες.

  27. Η Ελλάδα έχει δίκιο, όχι δίκαιο.

    Δίκιο είναι το ορθό, σωστό.

    Δίκαιο είναι οι νόμοι και κανόνες που διέπουν ένα τομέα.

  29. Kοιτα φιλε επειδη ασχολουμαι με το θεμα εδω και χρονια και δεν εμαθα κατι καινουριο απο το ποστ σου.

    Το διεθνες δικαιο δεν υπαρχει γιατι πολυ απλα δεν υπαρχει διεθνης αστυνομια να το επιβαλλει. Τα εχει πει πολυ πριν ο θουκυδιδης οταν οι αθηναιοι εσφαξαν τους κατοικους της Μηλου.

    Η μονη απαντηση ( ειδικα απεναντι σε εναν τετοιο γειτονα) ειναι στρατιωτικη ισχυ και απειλη για αντιποινα. Καταλαμβανεις νησι ? Η κωνσταντινούπολη δεν εχει ρευμα για ενα μηνα.

  31. Υπάρχει κάποιο οπλικό σύστημα που να κάνει τα παράλια της Μ.Ασίας να μοιάζουν με κρανίου τόπο, το οποίο να μπορεί να αποκτήσει η Ελλάδα? Με εθνικόφρονες μαλάκες, μόνο λύσεις τύπου MAD λειτουργούν. Κάνε αποβίβαση, χαιρέτα όλα σου τα τουριστικά παράλια.

    Armchair γεωπολιτική, αλλά καθαρά από οικονομικής απόψεως, το να αγοράζεις όλη την ώρα παπάτζες και f-περσινά ξινά σταφύλια, όταν ξέρεις που θα γίνει ότι είναι να γίνει, είναι μη-αποδοτικό. Στρατηγικά όπλα ας πάνε να γαμηθούνε.

  32. Α καλά έχετε αρχίσει να ψάχνετε πέμπτες φάλαγγες και εθνοπροδότες ήδη, καλά πάμε. Αρκετά από αυτά που είπες ήταν και απλά λάθος αλλά αυτό δεν έχει σημασία. Ναι στα περισσότερα (και σε καμία περίπτωση όχι σε όλα) δίκιο έχει η Ελλάδα, αλλά όλο το θέμα είναι μια ανοησία που βολεύει και τις Τουρκικές και τις Ελληνικές κυβερνήσεις και για αυτό θα αναπαράγεται και θα συνεχίζεται για πάντα σε διαφορετικές μορφές, και ακόμα πιο πολύ συμφέρει να τρώγεται ο κόσμος για το ποιος είναι πέμπτη φάλαγγα.

  34. Καλά τα λες φίλε, αλλα δεν νομίζω ότι θα γίνει πόλεμος, ο ελληνικός στρατός είναι αξιόλογος και μπορεί αμυντικά να σταθεί έναντι στον τουρκικό, ούτε έχει διπλοματικα σημασία τι λέει η Τουρκία γιατί δεν έχει διπλοματικα και νομική βάση αυτό που λέει, είναι πολύ λογικό να νομίζει κάνεις ότι δεν θα αλλάξει κάτι, όμως αρκεί να έχουμε βούληση για αυτό.

    Κριμα πάντως που ο εντρογαν και οι φίλοι του λένε ότι θα μας ξαναπεταξουν στην θάλασσα ως νέο βυζαντινούς και υπάρχουν ακόμα Έλληνες που υπερασπιζονται την Τουρκία λες και είναι μέτοχοι σε εταιρία

  37. Σε ότι αφορά Σάμο, Ικαρία, Μυτιλίνη και Χίο, την συνθήκη την παραβιάζουμε ως προς τις δυνάμεις που διατηρούμε, καθώς αυτές δεν είναι στρατολογημένες από τον τοπικό πληθυσμό, δηλαδή έχουμε παραπάνω στρατό από ότι θα έπρεπε. Βέβαια, πάντα υπάρχει το δικαίωμα στην αυτοάμυνα το οποίο είναι ανώτερο από οποιαδήποτε συνθήκη, καθώς η Τουρκία με την συμπεριφορά της έχει δείξει ότι είναι απειλή.

  38. O διεθνής νόμος δεν έχει σημασία γιατί δεν υπάρχει διεθνής μπάτσος να συλλάβει τον παραβάτη, μήτε διεθνές δικαστήριο να τον δικάσει (Στην Χάγη πρέπει να δεκτουν και οι Τούρκοι για να πάμε), μήτε διεθνής φυλακή να τον στεγάσει.

    Για να μεταφράσω ελεύθερα τον Θουκυδίδη, *Οι ισχυροί πράττουν όπως θέλουν, και οι αδύναμοι υποφέρουν όσα τους πρέπουν*.

    Αποστρατικοποίηση των νησιών είναι γεωστρατηγική αυτοκτονία. Δεν έχει να κάνει με τις πολιτικές στάσεις του καθενός. Και εγώ σιχένομαι τον στρατό και τον ιμπεριαλισμό, αυτό δεν αναιρεί την πραγματικότητα και τι πρέπει να κάνει το Ελληνικό Κράτος ώστε ρεαλιστικά να προστατέψει τα συμφέροντα του.

    Όσοι κάνουν λόγο για ηθικολογίες, χαίρονται με ηθικά νταμπλ. Ακόμα να είχαμε νομικά άδικο δεν θα έπρεπε να αποστρστικοποιήσουμε τα νησιά. Ο Ερντογάν έχει 70% πλυθορισμό. Οι λεονταρισμοι του είναι ανάλογοι του προβλήματος που αντιμετωπίζει.

    Καλό ποστ, μπράβο ΟΠ.

  39. Και στη μούρη να τους το τρίψεις, δεν θα χαμπαριάσουν οι απέναντι.

    Θα συνεχίσουν να λένε τα δικά τους είτε γιατί είναι απλά στούρνοι ή επειδή πραγματικά νομίζουν πως είναι δικά τους όλα αυτά.

Leave a Reply