**Klimaatcrisis** We willen niet vliegen, geen vlees eten of dingen per koerier bestellen. Maar we doen het toch. Wie geen rijen op Schiphol wil, moet er niet in gaan staan, redeneert *Aisha Dutrieux.*
Wanneer we stoppen met liegen, verdwijnen de rijen op Schiphol als vanzelf. Het is een zin die zomaar ineens door mijn hoofd schoot en die mij sindsdien niet meer loslaat.
Zou het echt zo makkelijk zijn?
Nog geen uur geleden zag ik een advertentie op Facebook. Het was een etuitje, boterzacht geitenleer, en meteen was daar conflict. Een intern conflict, het gevecht dat vrijwel dagelijks geleverd wordt op het slagveld van mijn brein. Ik wilde het wegklikken, want: dierlijk product, bio-industrie, klimaatproblematiek.
Maar, sprak de stem die mijn brein alleen inzet wanneer ik ergens van overtuigd moet worden, maar! Is leer niet slechts een restproduct van de bio-industrie? Een rest-product – let je op? – dat betekent dat de geit in kwestie sowieso gedood zou worden om zijn vlees. De huid weggooien, dat zou in feite verspilling zijn, nietwaar? En bovendien, vlees eet ik niet, dus dat is een puntje voor mij op de weldoenersladder. En als schrijver heb ik natuurlijk een etui nodig voor al mijn pennen. O ja, en vergeet niet: mijn tweede boek is net verschenen, moeten al die jaren aan bloed, zweet en tranen niet beloond worden met, zeg, een mooi etuitje?
**Verzachtende omstandigheden**
Voordat mijn geheugen me eraan kon herinneren dat ik überhaupt geen online bestellingen meer zou doen – want denk aan alle benzine die dat kost, terwijl ik ook gewoon op de fiets naar een winkel zou kunnen gaan –, klikte ik op ‘bestellen’ en rekende af.
Dit alles gebeurde nog geen uur geleden en sindsdien heb ik gemengde gevoelens.
Dat ik niet de enige ben weet ik zeker. Ik hoor mensen verzuchten dat ze écht niet meer willen vliegen, in principe althans, maar déze reis wilden ze al zo lang maken. Of het is zo’n druk jaar geweest en de een na de ander krijgt een burn-out, het is echt gewoon een kwestie van selfcare om af en toe op een strand in een warm land te kunnen bijkomen. Ik hoor het anderen zeggen, ik hoor het mezelf zeggen. Maar voor een weekendje naar Ibiza vliegen, dát zou ik echt nooit doen. Totdat ik het deed.
> De geit in kwestie zou sowieso gedood worden om zijn vlees
We liegen. Tegen onszelf, en wanneer we het gevoel hebben dat een ander door de leugen heen prikt, dan ook tegen de ander. Dan volgt de uitleg, de verzachtende omstandigheden.
Want ja, het maakt echt niet uit als ik, als individu, stop met vlees eten. En het ligt trouwens ook aan de overheid, en aan de Europese Unie, met al die vleessubsidies.
En ja, ik bestel zo min mogelijk online, maar ik kon echt nérgens de perfecte schoenen vinden. En deze zijn zo mooi. (En ik heb strikt genomen weliswaar geen nieuwe schoenen nodig, maar ik had nog niet van die pastelkleurige sneakers die nu in zijn.)
Ik zou wel met de trein willen gaan, veel liever zelfs want ik vind treinreizen heerlijk, maar het duurt wel veel langer dan vliegen en is nog duurder ook. Dus ja.
De denkwijze die aan veel van onze leugens ten grondslag ligt: het maakt toch ook niet echt uit wat ik doe. Op het grotere geheel maakt het niet uit.
Terwijl we ergens ook wel weten: op grote schaal maakt het wel degelijk uit. Als al die individuen stoppen met vlees eten, verdwijnt de vraag en zal het aanbod vanzelf uitsterven. Dan zullen veehouders zich gedwongen zien over te stappen op een ander product, of misschien een heel ander vak gaan beoefenen, maar zullen ze hierbij mogelijk niet dezelfde woede voelen die hen nu, met trekkers en koeien en al, richting Den Haag drijft.
**Lege vliegtuigen**
Als niemand meer vliegt, zullen maatschappijen misschien een tijdje lege vliegtuigen de lucht in sturen om hun slots veilig te stellen (iets wat deze zomer door een tijdelijke regeling overigens niet nodig is). Maar uiteindelijk zullen ook zij zich moeten aanpassen aan de veranderende markt.
En ja, Europese regels kunnen behulpzaam zijn in het terugdringen van vleesconsumptie. En ja, duurdere vliegtickets door ingrijpen van de overheid zullen mensen zeker wat langer laten nadenken voordat ze een vlucht boeken. Maar laten we ophouden met naar een ander te wijzen, terwijl we zelf op onze handen zitten. Laten we ophouden met liegen. En laten we samen zorgen dat de rijen op Schiphol verdwijnen. Door er simpelweg niet in te gaan staan.
Oh leuk, weer zo’n artikel dat probeert de klimaatcrisis te verschuiven naar persoonlijke verantwoordelijkheid. Laf.
Ik kan morgen de meest bio-kluizenaar worden die de aarde gekend heeft, zoveel bomen planten dat mijn carbon footprint 0 is, en als ik vreedzaam sterf onder een bladerdak op m’n 85e heb ik met heel mijn leven exact 1 seconde aan uitstoot van de grootste industrieën bespaard.
“Maar wat nou als iedereen dat doet?” Ja wat nou als. Helaas komt het daar niet. “Als al die individuen stoppen met vlees eten, verdwijnt de vraag en zal het aanbod vanzelf uitsterven.” is niet wat er gaat gebeuren. Vlees heeft een poot in de lobbyclub, en voordat het op het punt komt dat iedereen stopt met vleeseten zul je als consument kapotgebombardeerd worden met reclames, aanbiedingen, en welke incentives dan ook om aan het vlees te gaan.
Stop met liegen tegen anderen. “Persoonlijke keuzes” is niet de weg uit deze crisis. Bindende afspraken en regelgeving met dikke gevolgen bij overtreding met de vervuilende industrieën is het startpunt. Innovatie stimuleren in duurzaam en groen zijn in plaats van dat de vleesindustrie rechtzaken aanspant tegen de naam van vega-producten om het minder aantrekkelijk te maken. Goede voorlichting over hoe veilig nucliare energie is in plaats van bangpraterij stimuleren omdat het kiezers trekt en de vervuilendere energie-industrieën je ervoor betalen. Shell heeft zoveel jaar geleden de “persoonlijke verantwoordelijkheid” leugen weten te propogeren, en we voelen er nog altijd de naschokken van.
Over Schiphol kan je best nog gelijk hebben. Ik ga namelijk echt met veel tegenzin en waarschijnlijk voor de laatste keer er naartoe (heb de reis gekregen dus geen keus).
Maar werkgevers willen nog steeds dat ik naar een kantoor kom (terwijl ik thuis kan werken) en dus moet ik wel een auto hebben (want OV is ellende en fiets te ver).
Ik minder al flink in vlees maar helaas gaan Haagse subsidies nog steeds naar boeren die varkens mishandelen enzo.
Ik zou graag m’n eigen groente verbouwen, een goed geïsoleerd huis met eigen duurzame energie hebben, en gewoon niet meer mee doen met kapitalisme, maar dan doe je werkelijk “niet meer mee” in dit land. Dus compleet flauwekul om het weer bij de consument te leggen en heel laf.
Ik doe er volgens mij ook best veel moeite voor om te kijken wat voor producten lang mee gaan (ookal kost het dan meer) of kleding die duurzamer is, maar het is juist met opzet allemaal verschrikkelijk onduidelijk gemaakt. En m’n tijd is mij ook wel wat waard. Heb echt geen tijd om alles uit te zoeken en te researchen (voor je het weet zit je in wappieland).
Ik weet het niet, ik vind het moeilijk. Ik vlieg niet, eet volledig plantaardig, koop bijna alles tweedehands. We rijden bijna nooit, gebruiken stoffen luiers en doekjes voor onze baby en ook voor haar is het meeste tweedehands. De verwarming staat bij ons zelfs in de winter bijna nooit aan. En ik moet het toegeven: ik word er allemaal vrij moedeloos van soms. Want we zijn de enigen in onze omgeving die dit doen. Er wordt mee gelachen, of mensen wijzen zonder dat we zelfs iets gezegd hebben naar het feit dat wij een baby hebben dus het meest vervuilend zijn van iedereen. We proberen echt ons steentje bij te dragen, maar ik zou liegen als ik zou zeggen dat het niet eenzaam voelt, of dat het niet eigenlijk best fijn zou zijn om er gewoon niet zoveel om te geven. En eerlijk gezegd geloof ik er met mijn ervaring ook niet zo in dat het gaat werken om te vertrouwen in individuele keuze. Er zal echt beleid aan te pas moeten komen.
Edit: en ik moest ook nog even kwijt dat het ook best wel heel frustrerend is om mensen die ik ken agressief klimaatfilmpjes te zien delen en vervolgens ook hun drie vliegreizen per jaar te zien delen. En hun bbqs met hopen vlees. Ja ik weet dat het een systeemissue is. Maar als je het zo belangrijk vindt, probeer dan iets te doen behalve dingen posten op social media. Ik post er zelf nooit over maar ik pas mn leven wel aan.
De meeste mensen die ik ken doen echt wel hun best. Ze laten de auto zoveel mogelijk staan, eten minder vlees, proberen geen plastic te gebruiken. Alleen: ik kan mijn oude bank nu eenmaal niet met de buurtbus naar de stort brengen. Soms moet je nu eenmaal de auto pakken en probeer maar eens geheel plasticloos te leven. Dan is bijna niet mogelijk.
Dus de grote stappen zullen toch echt van het bedrijfsleven en de overheid moeten komen.
Iedereen wil meer – meer – meer, en dat wordt gevoed door de media die we consumeren. Gemak dient de mens, en je bent bijna een dief van je eigen portemonnee als je niet even het vliegtuig pakt voor een weekendje weg.
Deze mentaliteit doorbreken lijkt mij de grootste uitdaging, want de media heeft er gewoon belang bij de huidige gewoontes in stand te houden. Economische groei, daar draait alles om.
Mensen zijn niet gemaakt voor het nemen van rationele lange termijn beslissingen, zeker niet als hun eigen invloed daarop heel beperkt is. Dat kun je liegen tegen jezelf noemen, of gewoon menselijk.
Dat is waarom we een overheid nodig hebben die de regels aanpast. Zoals met de stikstofuitstoot. Maar ook bv minder vliegtuigen toestaan en een flinke belasting daarop. En een vleestax. En dat is allemaal rot, maar went wel als het moet. Maar als het niet moet, zul je dus elke keer zelf weloverwogen de juiste beslissing moeten maken, en dat kunnen we niet met zn allen. Zo zijn mensen gewoon niet.
7 comments
Stop met liegen tegen anderen – en tegen jezelf
**Klimaatcrisis** We willen niet vliegen, geen vlees eten of dingen per koerier bestellen. Maar we doen het toch. Wie geen rijen op Schiphol wil, moet er niet in gaan staan, redeneert *Aisha Dutrieux.*
Wanneer we stoppen met liegen, verdwijnen de rijen op Schiphol als vanzelf. Het is een zin die zomaar ineens door mijn hoofd schoot en die mij sindsdien niet meer loslaat.
Zou het echt zo makkelijk zijn?
Nog geen uur geleden zag ik een advertentie op Facebook. Het was een etuitje, boterzacht geitenleer, en meteen was daar conflict. Een intern conflict, het gevecht dat vrijwel dagelijks geleverd wordt op het slagveld van mijn brein. Ik wilde het wegklikken, want: dierlijk product, bio-industrie, klimaatproblematiek.
Maar, sprak de stem die mijn brein alleen inzet wanneer ik ergens van overtuigd moet worden, maar! Is leer niet slechts een restproduct van de bio-industrie? Een rest-product – let je op? – dat betekent dat de geit in kwestie sowieso gedood zou worden om zijn vlees. De huid weggooien, dat zou in feite verspilling zijn, nietwaar? En bovendien, vlees eet ik niet, dus dat is een puntje voor mij op de weldoenersladder. En als schrijver heb ik natuurlijk een etui nodig voor al mijn pennen. O ja, en vergeet niet: mijn tweede boek is net verschenen, moeten al die jaren aan bloed, zweet en tranen niet beloond worden met, zeg, een mooi etuitje?
**Verzachtende omstandigheden**
Voordat mijn geheugen me eraan kon herinneren dat ik überhaupt geen online bestellingen meer zou doen – want denk aan alle benzine die dat kost, terwijl ik ook gewoon op de fiets naar een winkel zou kunnen gaan –, klikte ik op ‘bestellen’ en rekende af.
Dit alles gebeurde nog geen uur geleden en sindsdien heb ik gemengde gevoelens.
Dat ik niet de enige ben weet ik zeker. Ik hoor mensen verzuchten dat ze écht niet meer willen vliegen, in principe althans, maar déze reis wilden ze al zo lang maken. Of het is zo’n druk jaar geweest en de een na de ander krijgt een burn-out, het is echt gewoon een kwestie van selfcare om af en toe op een strand in een warm land te kunnen bijkomen. Ik hoor het anderen zeggen, ik hoor het mezelf zeggen. Maar voor een weekendje naar Ibiza vliegen, dát zou ik echt nooit doen. Totdat ik het deed.
> De geit in kwestie zou sowieso gedood worden om zijn vlees
We liegen. Tegen onszelf, en wanneer we het gevoel hebben dat een ander door de leugen heen prikt, dan ook tegen de ander. Dan volgt de uitleg, de verzachtende omstandigheden.
Want ja, het maakt echt niet uit als ik, als individu, stop met vlees eten. En het ligt trouwens ook aan de overheid, en aan de Europese Unie, met al die vleessubsidies.
En ja, ik bestel zo min mogelijk online, maar ik kon echt nérgens de perfecte schoenen vinden. En deze zijn zo mooi. (En ik heb strikt genomen weliswaar geen nieuwe schoenen nodig, maar ik had nog niet van die pastelkleurige sneakers die nu in zijn.)
Ik zou wel met de trein willen gaan, veel liever zelfs want ik vind treinreizen heerlijk, maar het duurt wel veel langer dan vliegen en is nog duurder ook. Dus ja.
De denkwijze die aan veel van onze leugens ten grondslag ligt: het maakt toch ook niet echt uit wat ik doe. Op het grotere geheel maakt het niet uit.
Terwijl we ergens ook wel weten: op grote schaal maakt het wel degelijk uit. Als al die individuen stoppen met vlees eten, verdwijnt de vraag en zal het aanbod vanzelf uitsterven. Dan zullen veehouders zich gedwongen zien over te stappen op een ander product, of misschien een heel ander vak gaan beoefenen, maar zullen ze hierbij mogelijk niet dezelfde woede voelen die hen nu, met trekkers en koeien en al, richting Den Haag drijft.
**Lege vliegtuigen**
Als niemand meer vliegt, zullen maatschappijen misschien een tijdje lege vliegtuigen de lucht in sturen om hun slots veilig te stellen (iets wat deze zomer door een tijdelijke regeling overigens niet nodig is). Maar uiteindelijk zullen ook zij zich moeten aanpassen aan de veranderende markt.
En ja, Europese regels kunnen behulpzaam zijn in het terugdringen van vleesconsumptie. En ja, duurdere vliegtickets door ingrijpen van de overheid zullen mensen zeker wat langer laten nadenken voordat ze een vlucht boeken. Maar laten we ophouden met naar een ander te wijzen, terwijl we zelf op onze handen zitten. Laten we ophouden met liegen. En laten we samen zorgen dat de rijen op Schiphol verdwijnen. Door er simpelweg niet in te gaan staan.
Oh leuk, weer zo’n artikel dat probeert de klimaatcrisis te verschuiven naar persoonlijke verantwoordelijkheid. Laf.
Ik kan morgen de meest bio-kluizenaar worden die de aarde gekend heeft, zoveel bomen planten dat mijn carbon footprint 0 is, en als ik vreedzaam sterf onder een bladerdak op m’n 85e heb ik met heel mijn leven exact 1 seconde aan uitstoot van de grootste industrieën bespaard.
“Maar wat nou als iedereen dat doet?” Ja wat nou als. Helaas komt het daar niet. “Als al die individuen stoppen met vlees eten, verdwijnt de vraag en zal het aanbod vanzelf uitsterven.” is niet wat er gaat gebeuren. Vlees heeft een poot in de lobbyclub, en voordat het op het punt komt dat iedereen stopt met vleeseten zul je als consument kapotgebombardeerd worden met reclames, aanbiedingen, en welke incentives dan ook om aan het vlees te gaan.
Stop met liegen tegen anderen. “Persoonlijke keuzes” is niet de weg uit deze crisis. Bindende afspraken en regelgeving met dikke gevolgen bij overtreding met de vervuilende industrieën is het startpunt. Innovatie stimuleren in duurzaam en groen zijn in plaats van dat de vleesindustrie rechtzaken aanspant tegen de naam van vega-producten om het minder aantrekkelijk te maken. Goede voorlichting over hoe veilig nucliare energie is in plaats van bangpraterij stimuleren omdat het kiezers trekt en de vervuilendere energie-industrieën je ervoor betalen. Shell heeft zoveel jaar geleden de “persoonlijke verantwoordelijkheid” leugen weten te propogeren, en we voelen er nog altijd de naschokken van.
Over Schiphol kan je best nog gelijk hebben. Ik ga namelijk echt met veel tegenzin en waarschijnlijk voor de laatste keer er naartoe (heb de reis gekregen dus geen keus).
Maar werkgevers willen nog steeds dat ik naar een kantoor kom (terwijl ik thuis kan werken) en dus moet ik wel een auto hebben (want OV is ellende en fiets te ver).
Ik minder al flink in vlees maar helaas gaan Haagse subsidies nog steeds naar boeren die varkens mishandelen enzo.
Ik zou graag m’n eigen groente verbouwen, een goed geïsoleerd huis met eigen duurzame energie hebben, en gewoon niet meer mee doen met kapitalisme, maar dan doe je werkelijk “niet meer mee” in dit land. Dus compleet flauwekul om het weer bij de consument te leggen en heel laf.
Ik doe er volgens mij ook best veel moeite voor om te kijken wat voor producten lang mee gaan (ookal kost het dan meer) of kleding die duurzamer is, maar het is juist met opzet allemaal verschrikkelijk onduidelijk gemaakt. En m’n tijd is mij ook wel wat waard. Heb echt geen tijd om alles uit te zoeken en te researchen (voor je het weet zit je in wappieland).
Ik weet het niet, ik vind het moeilijk. Ik vlieg niet, eet volledig plantaardig, koop bijna alles tweedehands. We rijden bijna nooit, gebruiken stoffen luiers en doekjes voor onze baby en ook voor haar is het meeste tweedehands. De verwarming staat bij ons zelfs in de winter bijna nooit aan. En ik moet het toegeven: ik word er allemaal vrij moedeloos van soms. Want we zijn de enigen in onze omgeving die dit doen. Er wordt mee gelachen, of mensen wijzen zonder dat we zelfs iets gezegd hebben naar het feit dat wij een baby hebben dus het meest vervuilend zijn van iedereen. We proberen echt ons steentje bij te dragen, maar ik zou liegen als ik zou zeggen dat het niet eenzaam voelt, of dat het niet eigenlijk best fijn zou zijn om er gewoon niet zoveel om te geven. En eerlijk gezegd geloof ik er met mijn ervaring ook niet zo in dat het gaat werken om te vertrouwen in individuele keuze. Er zal echt beleid aan te pas moeten komen.
Edit: en ik moest ook nog even kwijt dat het ook best wel heel frustrerend is om mensen die ik ken agressief klimaatfilmpjes te zien delen en vervolgens ook hun drie vliegreizen per jaar te zien delen. En hun bbqs met hopen vlees. Ja ik weet dat het een systeemissue is. Maar als je het zo belangrijk vindt, probeer dan iets te doen behalve dingen posten op social media. Ik post er zelf nooit over maar ik pas mn leven wel aan.
De meeste mensen die ik ken doen echt wel hun best. Ze laten de auto zoveel mogelijk staan, eten minder vlees, proberen geen plastic te gebruiken. Alleen: ik kan mijn oude bank nu eenmaal niet met de buurtbus naar de stort brengen. Soms moet je nu eenmaal de auto pakken en probeer maar eens geheel plasticloos te leven. Dan is bijna niet mogelijk.
Dus de grote stappen zullen toch echt van het bedrijfsleven en de overheid moeten komen.
Iedereen wil meer – meer – meer, en dat wordt gevoed door de media die we consumeren. Gemak dient de mens, en je bent bijna een dief van je eigen portemonnee als je niet even het vliegtuig pakt voor een weekendje weg.
Deze mentaliteit doorbreken lijkt mij de grootste uitdaging, want de media heeft er gewoon belang bij de huidige gewoontes in stand te houden. Economische groei, daar draait alles om.
Mensen zijn niet gemaakt voor het nemen van rationele lange termijn beslissingen, zeker niet als hun eigen invloed daarop heel beperkt is. Dat kun je liegen tegen jezelf noemen, of gewoon menselijk.
Dat is waarom we een overheid nodig hebben die de regels aanpast. Zoals met de stikstofuitstoot. Maar ook bv minder vliegtuigen toestaan en een flinke belasting daarop. En een vleestax. En dat is allemaal rot, maar went wel als het moet. Maar als het niet moet, zul je dus elke keer zelf weloverwogen de juiste beslissing moeten maken, en dat kunnen we niet met zn allen. Zo zijn mensen gewoon niet.
En daarbij uiteraard regels voor de industrie.