Formatie kost meer tijd: voor kerst geen bordesscène
Het nieuwe kabinet zal niet voor de kerst kunnen aantreden. Bronnen rond de formatie achten die kans uitgesloten nu de vier onderhandelende partijen het nog lang niet eens zijn over een regeerakkoord.
30 november 2021, 21:05
Volgens ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers is het ‘optimistisch’ als er volgende week overeenstemming komt tussen VVD, D66, CDA en CU over een nieuw coalitieakkoord. En ook bij de andere vier partijen gelooft vrijwel niemand dat dat deze of volgende week lukt. Daarvoor moeten er nog te veel knopen worden doorgehakt.
Volgens betrokkenen gaat het nu ‘hard tegen hard’ in de formatie en zijn de onderhandelingen nog niet in een eindfase. Het kan zelfs nog steeds mislukken, al achten de vier betrokken partijen die kans klein.
Kerst
De voorspelling bij het begin van de onderhandelingen dat er vóór sinterklaas een akkoord zou liggen, wordt in elk geval niet gehaald. VVD-leider Mark Rutte zei zaterdag te hopen op een akkoord voor de kerst. Maar ook daarvoor dringt de tijd. Zo valt er bijna een hele week uit waarin amper kan worden onderhandeld, omdat een aantal hoofdrolspelers in de week van 13 december druk zijn met het besluit over het al dan niet verlengen van de avondlockdown. Daarna heeft Rutte nog Europese verplichtingen.
Maar zelfs als het lukt om in de week voor kerst een akkoord te presenteren, dan nog duurt het een aantal weken voordat er daarna een nieuw kabinet kan aantreden. Eerst moet de Tweede Kamer nog debatteren over het coalitieakkoord, dan moet er een formateur worden aangewezen – hoogstwaarschijnlijk beoogd premier Rutte – waarna er kandidaten zullen worden aangezocht.
Bordesscène
Bij de vorige formatie duurde de periode tussen de presentatie van het regeerakkoord en de beëdiging van de nieuwe ministersploeg met de beroemde bordesscène twee weken. Mogelijk duurt het dit keer langer, omdat er meer bewindslieden moeten worden gescreend door de AIVD. Na alle kritiek dat de werkdruk te hoog is voor ministers en staatssecretarissen, zijn de vier partijen het erover eens dat het werk over meer bewindspersonen moet worden verdeeld. Gedacht wordt aan zo’n dertig bewindslieden. In 2017 waren het er nog 24.
Partijen hebben al wel lijstjes met kandidaten klaar, maar er is nog niets besloten over de verdeling van de ministersposten. Het idee dat de nieuwe ministersploeg voor de beëdiging eerst het regeerakkoord (waarvan de bedoeling is dat het niet gedetailleerd wordt) verder zou uitwerken, is losgelaten.
Tandvlees
Hoe dan ook hebben meerdere hoge ambtenaren de formerende partijen alvast gewaarschuwd dat het aantreden van een kabinet in de kerstvakantie tot problemen leidt. Veel Haagse ambtenaren lopen door de coronacrisis op hun tandvlees.
De zorgen komen uit verschillende ministeries en zijn besproken tijdens het SG-beraad, de wekelijkse vergadering van de hoogste Haagse ambtenaren. Ambtenaren proberen, zo klinkt het, met de tong op de schoenen het einde van het jaar te halen. Ze hebben behoefte aan een korte vakantie.
Nadat Rutte IV door de koning is beëdigd, moeten de bewindspersonen worden ingewerkt door hun ambtenaren. Een hoge ambtenaar van een ministerie zegt dat zijn ambtenaren bang zijn deze kerstvakantie weer vol energie aan een nieuwe kabinetsperiode te moeten beginnen, terwijl ze hopen juist even vrij te nemen. ,,Menig ambtenaar hoopt dat het kabinet pas ergens in het nieuwe jaar rond komt.’’
Ondersteuning
Door de coronacrisis en economische steunpakketten werden met name op de ministeries van Volksgezondheid, Justitie, Onderwijs, Sociale Zaken, Economische Zaken en Financiën overuren gemaakt. De ministeries van Landbouw en Infrastructuur en Waterstaat waren druk met de aanpak van de stikstofcrisis. De ministeries kampen ook met hoog ziekteverzuim. “Het water staat vooral bij Volksgezondheid aan de lippen,” zegt een ingewijde.
Gewaarschuwd is dat de nieuwe bewindspersonen tussen kerst en de jaarwisseling ‘niet veel ondersteuning geboden kan worden’. “We kunnen wél heel veel leesvoer bieden,” zegt een hoge ambtenaar. Op een ander departement zou de secretaris-generaal, de hoogste ambtenaar, de nieuwe bewindslieden ‘onder de kerstboom’ willen ‘bedelven onder beleidsnota’s’ als die zijn of haar ambtenaren niet wat rust gunt rond de feestdagen.
Stunts zoals halve notities voor de formatie laten liggen in de trein helpen ook niet echt..
Dat gezegd, dit is een lange formatie maar ik ben niet super tegen dat de formatie de Corona tijd behelst. Dat gaat sowieso een rare fucking tijd zijn, ik snap best dat ze die het liefst voorbijgaan.
Iedereen gaat de overheid haten wat ze ook doen op dit moment. Ik had liever andere partijen aan zet gezien in de nieuwe regering, maar ik snap volledig waarom ze hopen dat ze niet hoeven te beginnen met Corona shit.
Absoluut politiek falen. Al sinds 15 januari demissionair. 15 januari 2022 moet Rutte toch zelf ook eens conclusies gaan trekken of hij wel geschikt is. Het hele politieke proces wordt nu gestopt door de formatiegesprekken. Beoogde coalitie heeft de meerderheid en weigert moties/debatten te steunen die mogelijk gevoelig liggen met de formatie. Gezag is in deze fase van de coronacrisis en in alle andere crises (klimaat, woningnood, stikstof) enorm belangrijk en iedere dag dat de formatie voortduurt levert de regering hier op in.
Dit is echt schandalig. Schrijf maar nieuwe verkiezingen uit.
We zijn nu al zowat twee maanden voorbij het moment dat de partijen begonnen inhoudelijk te onderhandelen. Deze formatie gaat zelfs de top 10 langste formaties halen als je al het gekloot met mogelijke coalities onderzoeken van te voren niet meerekent.
Als een (in)formateur er niet uit komt, geeft die zijn opdracht terug aan de kamer. Op welk punt moeten de onderhandelende fracties concluderen dat ze er niet uitkomen en hun mandaat terug aan het volk geven?
Welkom in deze typisch Belgische ervaring bij formaties. We did it before it was cool!
Lees ik per ongeluk “bordeelscene” en moet ik meteen aan Kaag denken omdat die alles doet voor een beloningkje.
Helaas tot niemands verbazing.
Volg Nederlandse politiek niet zo veel meer.. maar is dit niet gewoon rekken zodat niemand covid hoeft op te lossen..? Wat toch niet gaat lukken. Bulgarije lijkt het zelfde te doen
11 comments
Formatie kost meer tijd: voor kerst geen bordesscène
Het nieuwe kabinet zal niet voor de kerst kunnen aantreden. Bronnen rond de formatie achten die kans uitgesloten nu de vier onderhandelende partijen het nog lang niet eens zijn over een regeerakkoord.
30 november 2021, 21:05
Volgens ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers is het ‘optimistisch’ als er volgende week overeenstemming komt tussen VVD, D66, CDA en CU over een nieuw coalitieakkoord. En ook bij de andere vier partijen gelooft vrijwel niemand dat dat deze of volgende week lukt. Daarvoor moeten er nog te veel knopen worden doorgehakt.
Volgens betrokkenen gaat het nu ‘hard tegen hard’ in de formatie en zijn de onderhandelingen nog niet in een eindfase. Het kan zelfs nog steeds mislukken, al achten de vier betrokken partijen die kans klein.
Kerst
De voorspelling bij het begin van de onderhandelingen dat er vóór sinterklaas een akkoord zou liggen, wordt in elk geval niet gehaald. VVD-leider Mark Rutte zei zaterdag te hopen op een akkoord voor de kerst. Maar ook daarvoor dringt de tijd. Zo valt er bijna een hele week uit waarin amper kan worden onderhandeld, omdat een aantal hoofdrolspelers in de week van 13 december druk zijn met het besluit over het al dan niet verlengen van de avondlockdown. Daarna heeft Rutte nog Europese verplichtingen.
Maar zelfs als het lukt om in de week voor kerst een akkoord te presenteren, dan nog duurt het een aantal weken voordat er daarna een nieuw kabinet kan aantreden. Eerst moet de Tweede Kamer nog debatteren over het coalitieakkoord, dan moet er een formateur worden aangewezen – hoogstwaarschijnlijk beoogd premier Rutte – waarna er kandidaten zullen worden aangezocht.
Bordesscène
Bij de vorige formatie duurde de periode tussen de presentatie van het regeerakkoord en de beëdiging van de nieuwe ministersploeg met de beroemde bordesscène twee weken. Mogelijk duurt het dit keer langer, omdat er meer bewindslieden moeten worden gescreend door de AIVD. Na alle kritiek dat de werkdruk te hoog is voor ministers en staatssecretarissen, zijn de vier partijen het erover eens dat het werk over meer bewindspersonen moet worden verdeeld. Gedacht wordt aan zo’n dertig bewindslieden. In 2017 waren het er nog 24.
Partijen hebben al wel lijstjes met kandidaten klaar, maar er is nog niets besloten over de verdeling van de ministersposten. Het idee dat de nieuwe ministersploeg voor de beëdiging eerst het regeerakkoord (waarvan de bedoeling is dat het niet gedetailleerd wordt) verder zou uitwerken, is losgelaten.
Tandvlees
Hoe dan ook hebben meerdere hoge ambtenaren de formerende partijen alvast gewaarschuwd dat het aantreden van een kabinet in de kerstvakantie tot problemen leidt. Veel Haagse ambtenaren lopen door de coronacrisis op hun tandvlees.
De zorgen komen uit verschillende ministeries en zijn besproken tijdens het SG-beraad, de wekelijkse vergadering van de hoogste Haagse ambtenaren. Ambtenaren proberen, zo klinkt het, met de tong op de schoenen het einde van het jaar te halen. Ze hebben behoefte aan een korte vakantie.
Nadat Rutte IV door de koning is beëdigd, moeten de bewindspersonen worden ingewerkt door hun ambtenaren. Een hoge ambtenaar van een ministerie zegt dat zijn ambtenaren bang zijn deze kerstvakantie weer vol energie aan een nieuwe kabinetsperiode te moeten beginnen, terwijl ze hopen juist even vrij te nemen. ,,Menig ambtenaar hoopt dat het kabinet pas ergens in het nieuwe jaar rond komt.’’
Ondersteuning
Door de coronacrisis en economische steunpakketten werden met name op de ministeries van Volksgezondheid, Justitie, Onderwijs, Sociale Zaken, Economische Zaken en Financiën overuren gemaakt. De ministeries van Landbouw en Infrastructuur en Waterstaat waren druk met de aanpak van de stikstofcrisis. De ministeries kampen ook met hoog ziekteverzuim. “Het water staat vooral bij Volksgezondheid aan de lippen,” zegt een ingewijde.
Gewaarschuwd is dat de nieuwe bewindspersonen tussen kerst en de jaarwisseling ‘niet veel ondersteuning geboden kan worden’. “We kunnen wél heel veel leesvoer bieden,” zegt een hoge ambtenaar. Op een ander departement zou de secretaris-generaal, de hoogste ambtenaar, de nieuwe bewindslieden ‘onder de kerstboom’ willen ‘bedelven onder beleidsnota’s’ als die zijn of haar ambtenaren niet wat rust gunt rond de feestdagen.
Stunts zoals halve notities voor de formatie laten liggen in de trein helpen ook niet echt..
Dat gezegd, dit is een lange formatie maar ik ben niet super tegen dat de formatie de Corona tijd behelst. Dat gaat sowieso een rare fucking tijd zijn, ik snap best dat ze die het liefst voorbijgaan.
Iedereen gaat de overheid haten wat ze ook doen op dit moment. Ik had liever andere partijen aan zet gezien in de nieuwe regering, maar ik snap volledig waarom ze hopen dat ze niet hoeven te beginnen met Corona shit.
Absoluut politiek falen. Al sinds 15 januari demissionair. 15 januari 2022 moet Rutte toch zelf ook eens conclusies gaan trekken of hij wel geschikt is. Het hele politieke proces wordt nu gestopt door de formatiegesprekken. Beoogde coalitie heeft de meerderheid en weigert moties/debatten te steunen die mogelijk gevoelig liggen met de formatie. Gezag is in deze fase van de coronacrisis en in alle andere crises (klimaat, woningnood, stikstof) enorm belangrijk en iedere dag dat de formatie voortduurt levert de regering hier op in.
Dit is echt schandalig. Schrijf maar nieuwe verkiezingen uit.
We zijn nu al zowat twee maanden voorbij het moment dat de partijen begonnen inhoudelijk te onderhandelen. Deze formatie gaat zelfs de top 10 langste formaties halen als je al het gekloot met mogelijke coalities onderzoeken van te voren niet meerekent.
Als een (in)formateur er niet uit komt, geeft die zijn opdracht terug aan de kamer. Op welk punt moeten de onderhandelende fracties concluderen dat ze er niet uitkomen en hun mandaat terug aan het volk geven?
Welkom in deze typisch Belgische ervaring bij formaties. We did it before it was cool!
Lees ik per ongeluk “bordeelscene” en moet ik meteen aan Kaag denken omdat die alles doet voor een beloningkje.
Helaas tot niemands verbazing.
Volg Nederlandse politiek niet zo veel meer.. maar is dit niet gewoon rekken zodat niemand covid hoeft op te lossen..? Wat toch niet gaat lukken. Bulgarije lijkt het zelfde te doen
30 november: [Formerende partijen hebben in de zetelpeiling geen meerderheid meer en komen samen op 69 zetels](https://eenvandaag.avrotros.nl/panels/opiniepanel/alle-uitslagen/item/formerende-partijen-hebben-in-de-zetelpeiling-geen-meerderheid-meer-en-komen-samen-op-69-zetels/)
Kan onze koning hier niet wat druk achter zetten, of ben ik nu heel naïef op dit onderwerp?