Klaas Knot schreef afgelopen week misschien wel de meest bijzondere brief uit zijn loopbaan als president van De Nederlandsche Bank: voor het eerst sinds 1932 gaat de bankentoezichthouder verlies maken. De Nederlandse brief deed de beurskoers van de Belgische centrale bank kelderen. In Nederland zal de belastingbetaler moeten bijspringen. Daarbij raken onze centrale banken de grip kwijt op hun belangrijkste instrument om de inflatie te beheersen.
DIT STUK IN 1 MINUUT
Quantitative Easing (QE), het onconventionele monetair beleid van de afgelopen jaren, heeft de aard van centrale banken veranderd: ze zijn behalve ‘centrale bank’ ook ‘centrale belegger’ geworden.
Dat heeft ervoor gezorgd dat het solide verdienmodel van de centrale bank onderuit is gehaald: die maakt niet langer automatisch winst op haar rentemarge. Om de inflatie te beteugelen, heeft de ECB recent de rente verhoogd. Daardoor ontstaat een groot probleem: de opgekochte staats- en bedrijfsobligaties geven nauwelijks inkomen, maar de kosten voor de centrale bank gaan enorm omhoog.
De president van De Nederlandsche Bank, Klaas Knot, zegt dat de hoge inflatie voor DNB als een verrassing komt. De renteverhogingen van de ECB leiden daarom tot onverwachte verliezen voor DNB. De kapitaalbuffer van DNB is naar verwachting niet groot genoeg om de klap op te vangen. Dat zou betekenen dat de belastingbetaler de centrale bank moet redden.
De verwachting is dat de centrale banken van de eurozone tussen 2023 en 2026 een gezamenlijk verlies van circa 155 miljard euro voor de kiezen zullen krijgen.
Op dinsdag 20 september 2022 brak er paniek uit bij het bestuur van de Nationale Bank van België (NBB). De centrale bank van onze zuiderburen is voor 50 procent eigendom van de staat, de andere helft is in private handen. Anders dan bij De Nederlandsche Bank (DNB) zijn de aandelen van de NBB verhandelbaar op de Euronext-beurs in Brussel. De centrale bank heeft daardoor een beurswaarde, en die donderde die middag plots in elkaar.
Woensdagochtend werd, in afwachting van een persbericht van de Belgische centraalbankiers, de handel in het aandeel zelfs volledig stilgelegd. De koers van het NBB-aandeel zou na de hervatting daarvan nog harder dalen: die kelderde in een paar dagen van 1600 naar 860 euro.
Het persbericht van de NBB maakte al in de eerste zin duidelijk wat de aanleiding voor de plotselinge koersval was: ‘De Nationale Bank van België heeft kennis genomen van de brief van de heer Klaas Knot, president van De Nederlandsche Bank, aan mevrouw Sigrid Kaag, de Nederlandse Minister van Financiën, met als onderwerp “brief inzake kapitaalpositie DNB”, die gisteren op de website van DNB is gepubliceerd.’
Niet de Belgische, maar de Nederlandse centrale bank had de paniek veroorzaakt. Wat was het geval? Op 9 september had Knot minister van Financiën Sigrid Kaag per brief gewaarschuwd, en op 20 september publiceerde DNB die brief op haar website. Die bevatte zulk explosief nieuws over de monetaire situatie in de eurozone dat de private aandeelhouders van de Belgische centrale bank zich een hoedje schrokken. Vervolgens deden ze iets dat de Nederlandse staat, de enig aandeelhouder van DNB, niet kan doen: ze gooiden hun aandelen massaal in de verkoop.
De brief van Knot
Wat schreef Knot dat de Belgische aandeelhouders de stuipen op het lijf joeg? Het betrof een winstwaarschuwing: ‘De momenteel hoge inflatie komt als een verrassing en noopt tot een verkrapping van het monetaire beleid en dat leidt via renteverhogingen tot verwachte verliezen voor DNB.’ In de kern komt het erop neer dat DNB hogere rentevergoedingen moet betalen aan de private banken dan ze had verwacht.
Blijkbaar had de hoogste monetaire autoriteit van ons land en de toezichthouder op de banken, ook na jaren van (zeer) ruim monetair beleid, niet voorzien dat de inflatie in 2021 en 2022 omhoog zou gaan en de Europese Centrale Bank (ECB) in reactie daarop zou besluiten de beleidsrentes te verhogen. Dat is opmerkelijk, want Klaas Knot zit in de raad van bestuur van de ECB, waar dit soort zaken worden besloten. Bovendien is Frank Elderson, voormalig DNB-directeur Toezicht, sinds 2020 het tweede Nederlandse ECB-directielid. Het inflatiescenario resulteert nu in een onvoorziene verliespost voor de Europese centrale banken, en dus voor hun aandeelhouders. DNB houdt rekening met een cumulatief verlies van 9 miljard euro tussen 2023 en 2026, terwijl er in mei nog op een verlies van slechts 2,7 miljard werd gerekend.
De Belgische collega’s van Knot hadden zelf geen ruchtbaarheid aan het probleem gegeven, dat uiteraard ook bij hen speelt, maar de publicatie van DNB bracht hen in verlegenheid. De NBB moest nu ook open kaart spelen en ging met de billen bloot: ‘Op basis van haar meest recente risicoscenario’s verwacht de Bank het lopende boekjaar 2022 te zullen afsluiten met verlies. De risicoanalyse geeft bovendien aan dat de verliezen de volgende boekjaren verder zullen oplopen.’
Het is voor het eerst in 70 jaar dat de NBB verlies maakt. Voor DNB moeten we zelfs terug naar 1932, drie jaar na de start van de grote depressie. Het probleem beperkt zich niet tot de Benelux: op basis van de ramingen van DNB is de verwachting dat de centrale banken van de eurozone tussen 2023 en 2026 een gezamenlijk verlies van circa 155 miljard euro voor de kiezen krijgen.
Geen vet op de botten
Na de kredietcrisis van 2008 beloofden regeringsleiders en bankiers dat banken ‘nooit meer met belastinggeld gered zouden hoeven worden’. De regels voor banken werden aangescherpt. Ze moeten sindsdien hogere kapitaalbuffers aanhouden, zodat ze onverwachte verliezen voortaan zelf kunnen opvangen. Maar uitgerekend de centrale banken – die er sindsdien op toezien dat private banken voldoende kapitaalbuffers aanhouden – blijken nu zelf hun zaakjes niet op orde te hebben.
De ECB heeft de rente recent twee keer verhoogd, met kleine stapjes: op 27 juli 2022 van -0,5 naar 0 procent en op 14 september, vijf dagen nadat Knot zijn brief stuurde, van 0 naar 0,75 procent. Dat zijn bij lange na geen hoge renteniveaus. Sterker, voor 2008 werd dit als abnormaal laag gezien. De ECB heeft 28 september aangekondigd dat de rente verder zal worden verhoogd totdat de inflatie onder controle is. Als deze minieme verhoging het worst case-scenario van DNB al te boven gaat, wat zou dan er gebeuren als de rentestand teruggaat naar 2 tot 5 procent, zoals voor 2008 de norm was?
Dat openbaart DNB in het slot van haar brief: ‘In een uiterst geval kan een kapitaalstorting van de Nederlandse overheid nodig zijn.’ Niet de commerciële banken waarop ze toezicht houden, maar de hoeders van de bancaire sector zelf moeten mogelijk door de belastingbetaler worden gered. De buffer die DNB heeft opgebouwd, is niet toereikend om op eigen benen te staan. Haar ongewogen kapitaalratio bedraagt slechts 2,22 procent, veel minder dan de minimaal 3 procent die DNB – in lijn met de Basel III-regels – aan de banken oplegt.
Het lijkt erop dat DNB in 2019 het fact sheet waarin het belang van deze verplichte buffer wordt toegelicht, wel aan de banken heeft opgestuurd, maar haar eigen exemplaar ongelezen in een bureaula heeft gestopt. DNB heeft nauwelijks vet op de botten. Als het scenario zich ontwikkelt zoals Knot beschrijft, is haar geringe kapitaalbuffer over een paar jaar opgesoupeerd en is DNB technisch failliet.
Hoe kon je, DNB? Je had evenwicht moeten brengen naar de chaotische bankenwereld. Niet je bij hen moeten voegen!
>Blijkbaar had de hoogste monetaire autoriteit van ons land en de toezichthouder op de banken, ook na jaren van (zeer) ruim monetair beleid, niet voorzien dat de inflatie in 2021 en 2022 omhoog zou gaan en de Europese Centrale Bank (ECB) in reactie daarop zou besluiten de beleidsrentes te verhogen.
Deze snap ik niet. QE is een nieuwe manier van geld drukken maar de kern van geld drukken om de economie aan het lopen te houden, hiermee inflatie veroorzaken en dan de rente omhoog drukken om de inflatie stabiel te krijgen is niet nieuw, dit is al vaak zat gedaan. Ik kan uit het artikel niet halen waarom de verwachting was dat dit nu anders zou werken?
Verder lijkt het er op dat het hele QE gebeuren zo’n beetje de catastrofe aan het worden is die mensen buiten de financiële sector hadden voorspeld. Maar goed er zijn honderden miljarden naar de kapitaalhouders gepompt dus dat is niet erg.
Het artikel gaat er niet over maar er is een interessant bij-effect als Europa de rentes flink verhoogd, richting bijvoorbeeld 5% (dat noemt het artikel als soort van bovengrens): de dekkingsgraad van pensioenfondsen schiet opeens compleet door het dak. Dit wordt waarschijnlijk het slechtste jaar qua beleggen sinds 2008 voor de grote fondsen maar de pensioenen gaan omhoog. Wellicht zelfs fors, al denk ik dat de rente-verhogingen te laat komen voor dit jaar om echt spectaculaire stijgingen te zien, zal volgend jaar wel volgen.
Blijft een rare construtie. Jaren dat de pensioenfondsen boven de 20% rendement maakten: geen verhoging. Verliezen ze 15% of meer op de beurs? We gooien de pensioenen nog tijdens het jaar omhoog!
Ja dikke doei
lol wat, kom amper rond vanwege hoge belastingen en kosten. Essent mikt alles ook ff rustig x5, salaris doet niets aankomend jaar.
Gemeentelijke lasten bijna x2, zal vast nog een hoop extra belasting aankomen om het prijsplafond van energieleveranciers te dekken volgend jaar, en dan deze?
Hoe ver staan deze mensen van de realiteit lol, ik ben al blij als ik mijn vaste lasten afbetaal maandelijks.
Ligt vast aan mijn netflix abbo
Gaat de Nederlandse bank dan eerst de burgers redden?
Kunnen we dit niet overlaten aan de niet belasting betalers? Volgens mij hebben we nog een paar jaar tegoed van starbucks en wat andere.
An sich goed en kritisch stuk, vooral het beleid van de ECB is debet aan de ingezette koerswisselingen. Jammer dat ze de oorlog van Rusland en die invloed op de Europese economieën en markten niet meenemen.
Als dat het is, dan is dat het. Niet zo raar met die opkoopprogrammas, ergens moet dat een keer geld gaan kosten. Dit moet voor niemand als een verrassing komen.
Jaaaaa neee dacht het niet.
Eerst even die toeslagen affaire afronden.
Die mensen zitten op gerechtigheid te wachten.
En die klote bank laat die naar klappen.
Is economisch gezonder op de lange termijn.
Geld er in pompem voor een. Kort durend effect is gekheid.. werkte toen niet werkt nu ook niet.
11 comments
Klaas Knot schreef afgelopen week misschien wel de meest bijzondere brief uit zijn loopbaan als president van De Nederlandsche Bank: voor het eerst sinds 1932 gaat de bankentoezichthouder verlies maken. De Nederlandse brief deed de beurskoers van de Belgische centrale bank kelderen. In Nederland zal de belastingbetaler moeten bijspringen. Daarbij raken onze centrale banken de grip kwijt op hun belangrijkste instrument om de inflatie te beheersen.
DIT STUK IN 1 MINUUT
Quantitative Easing (QE), het onconventionele monetair beleid van de afgelopen jaren, heeft de aard van centrale banken veranderd: ze zijn behalve ‘centrale bank’ ook ‘centrale belegger’ geworden.
Dat heeft ervoor gezorgd dat het solide verdienmodel van de centrale bank onderuit is gehaald: die maakt niet langer automatisch winst op haar rentemarge. Om de inflatie te beteugelen, heeft de ECB recent de rente verhoogd. Daardoor ontstaat een groot probleem: de opgekochte staats- en bedrijfsobligaties geven nauwelijks inkomen, maar de kosten voor de centrale bank gaan enorm omhoog.
De president van De Nederlandsche Bank, Klaas Knot, zegt dat de hoge inflatie voor DNB als een verrassing komt. De renteverhogingen van de ECB leiden daarom tot onverwachte verliezen voor DNB. De kapitaalbuffer van DNB is naar verwachting niet groot genoeg om de klap op te vangen. Dat zou betekenen dat de belastingbetaler de centrale bank moet redden.
De verwachting is dat de centrale banken van de eurozone tussen 2023 en 2026 een gezamenlijk verlies van circa 155 miljard euro voor de kiezen zullen krijgen.
Op dinsdag 20 september 2022 brak er paniek uit bij het bestuur van de Nationale Bank van België (NBB). De centrale bank van onze zuiderburen is voor 50 procent eigendom van de staat, de andere helft is in private handen. Anders dan bij De Nederlandsche Bank (DNB) zijn de aandelen van de NBB verhandelbaar op de Euronext-beurs in Brussel. De centrale bank heeft daardoor een beurswaarde, en die donderde die middag plots in elkaar.
Woensdagochtend werd, in afwachting van een persbericht van de Belgische centraalbankiers, de handel in het aandeel zelfs volledig stilgelegd. De koers van het NBB-aandeel zou na de hervatting daarvan nog harder dalen: die kelderde in een paar dagen van 1600 naar 860 euro.
Het persbericht van de NBB maakte al in de eerste zin duidelijk wat de aanleiding voor de plotselinge koersval was: ‘De Nationale Bank van België heeft kennis genomen van de brief van de heer Klaas Knot, president van De Nederlandsche Bank, aan mevrouw Sigrid Kaag, de Nederlandse Minister van Financiën, met als onderwerp “brief inzake kapitaalpositie DNB”, die gisteren op de website van DNB is gepubliceerd.’
Niet de Belgische, maar de Nederlandse centrale bank had de paniek veroorzaakt. Wat was het geval? Op 9 september had Knot minister van Financiën Sigrid Kaag per brief gewaarschuwd, en op 20 september publiceerde DNB die brief op haar website. Die bevatte zulk explosief nieuws over de monetaire situatie in de eurozone dat de private aandeelhouders van de Belgische centrale bank zich een hoedje schrokken. Vervolgens deden ze iets dat de Nederlandse staat, de enig aandeelhouder van DNB, niet kan doen: ze gooiden hun aandelen massaal in de verkoop.
De brief van Knot
Wat schreef Knot dat de Belgische aandeelhouders de stuipen op het lijf joeg? Het betrof een winstwaarschuwing: ‘De momenteel hoge inflatie komt als een verrassing en noopt tot een verkrapping van het monetaire beleid en dat leidt via renteverhogingen tot verwachte verliezen voor DNB.’ In de kern komt het erop neer dat DNB hogere rentevergoedingen moet betalen aan de private banken dan ze had verwacht.
Blijkbaar had de hoogste monetaire autoriteit van ons land en de toezichthouder op de banken, ook na jaren van (zeer) ruim monetair beleid, niet voorzien dat de inflatie in 2021 en 2022 omhoog zou gaan en de Europese Centrale Bank (ECB) in reactie daarop zou besluiten de beleidsrentes te verhogen. Dat is opmerkelijk, want Klaas Knot zit in de raad van bestuur van de ECB, waar dit soort zaken worden besloten. Bovendien is Frank Elderson, voormalig DNB-directeur Toezicht, sinds 2020 het tweede Nederlandse ECB-directielid. Het inflatiescenario resulteert nu in een onvoorziene verliespost voor de Europese centrale banken, en dus voor hun aandeelhouders. DNB houdt rekening met een cumulatief verlies van 9 miljard euro tussen 2023 en 2026, terwijl er in mei nog op een verlies van slechts 2,7 miljard werd gerekend.
De Belgische collega’s van Knot hadden zelf geen ruchtbaarheid aan het probleem gegeven, dat uiteraard ook bij hen speelt, maar de publicatie van DNB bracht hen in verlegenheid. De NBB moest nu ook open kaart spelen en ging met de billen bloot: ‘Op basis van haar meest recente risicoscenario’s verwacht de Bank het lopende boekjaar 2022 te zullen afsluiten met verlies. De risicoanalyse geeft bovendien aan dat de verliezen de volgende boekjaren verder zullen oplopen.’
Het is voor het eerst in 70 jaar dat de NBB verlies maakt. Voor DNB moeten we zelfs terug naar 1932, drie jaar na de start van de grote depressie. Het probleem beperkt zich niet tot de Benelux: op basis van de ramingen van DNB is de verwachting dat de centrale banken van de eurozone tussen 2023 en 2026 een gezamenlijk verlies van circa 155 miljard euro voor de kiezen krijgen.
Geen vet op de botten
Na de kredietcrisis van 2008 beloofden regeringsleiders en bankiers dat banken ‘nooit meer met belastinggeld gered zouden hoeven worden’. De regels voor banken werden aangescherpt. Ze moeten sindsdien hogere kapitaalbuffers aanhouden, zodat ze onverwachte verliezen voortaan zelf kunnen opvangen. Maar uitgerekend de centrale banken – die er sindsdien op toezien dat private banken voldoende kapitaalbuffers aanhouden – blijken nu zelf hun zaakjes niet op orde te hebben.
De ECB heeft de rente recent twee keer verhoogd, met kleine stapjes: op 27 juli 2022 van -0,5 naar 0 procent en op 14 september, vijf dagen nadat Knot zijn brief stuurde, van 0 naar 0,75 procent. Dat zijn bij lange na geen hoge renteniveaus. Sterker, voor 2008 werd dit als abnormaal laag gezien. De ECB heeft 28 september aangekondigd dat de rente verder zal worden verhoogd totdat de inflatie onder controle is. Als deze minieme verhoging het worst case-scenario van DNB al te boven gaat, wat zou dan er gebeuren als de rentestand teruggaat naar 2 tot 5 procent, zoals voor 2008 de norm was?
Dat openbaart DNB in het slot van haar brief: ‘In een uiterst geval kan een kapitaalstorting van de Nederlandse overheid nodig zijn.’ Niet de commerciële banken waarop ze toezicht houden, maar de hoeders van de bancaire sector zelf moeten mogelijk door de belastingbetaler worden gered. De buffer die DNB heeft opgebouwd, is niet toereikend om op eigen benen te staan. Haar ongewogen kapitaalratio bedraagt slechts 2,22 procent, veel minder dan de minimaal 3 procent die DNB – in lijn met de Basel III-regels – aan de banken oplegt.
Het lijkt erop dat DNB in 2019 het fact sheet waarin het belang van deze verplichte buffer wordt toegelicht, wel aan de banken heeft opgestuurd, maar haar eigen exemplaar ongelezen in een bureaula heeft gestopt. DNB heeft nauwelijks vet op de botten. Als het scenario zich ontwikkelt zoals Knot beschrijft, is haar geringe kapitaalbuffer over een paar jaar opgesoupeerd en is DNB technisch failliet.
Hoe kon je, DNB? Je had evenwicht moeten brengen naar de chaotische bankenwereld. Niet je bij hen moeten voegen!
>Blijkbaar had de hoogste monetaire autoriteit van ons land en de toezichthouder op de banken, ook na jaren van (zeer) ruim monetair beleid, niet voorzien dat de inflatie in 2021 en 2022 omhoog zou gaan en de Europese Centrale Bank (ECB) in reactie daarop zou besluiten de beleidsrentes te verhogen.
Deze snap ik niet. QE is een nieuwe manier van geld drukken maar de kern van geld drukken om de economie aan het lopen te houden, hiermee inflatie veroorzaken en dan de rente omhoog drukken om de inflatie stabiel te krijgen is niet nieuw, dit is al vaak zat gedaan. Ik kan uit het artikel niet halen waarom de verwachting was dat dit nu anders zou werken?
Verder lijkt het er op dat het hele QE gebeuren zo’n beetje de catastrofe aan het worden is die mensen buiten de financiële sector hadden voorspeld. Maar goed er zijn honderden miljarden naar de kapitaalhouders gepompt dus dat is niet erg.
Het artikel gaat er niet over maar er is een interessant bij-effect als Europa de rentes flink verhoogd, richting bijvoorbeeld 5% (dat noemt het artikel als soort van bovengrens): de dekkingsgraad van pensioenfondsen schiet opeens compleet door het dak. Dit wordt waarschijnlijk het slechtste jaar qua beleggen sinds 2008 voor de grote fondsen maar de pensioenen gaan omhoog. Wellicht zelfs fors, al denk ik dat de rente-verhogingen te laat komen voor dit jaar om echt spectaculaire stijgingen te zien, zal volgend jaar wel volgen.
Blijft een rare construtie. Jaren dat de pensioenfondsen boven de 20% rendement maakten: geen verhoging. Verliezen ze 15% of meer op de beurs? We gooien de pensioenen nog tijdens het jaar omhoog!
Ja dikke doei
lol wat, kom amper rond vanwege hoge belastingen en kosten. Essent mikt alles ook ff rustig x5, salaris doet niets aankomend jaar.
Gemeentelijke lasten bijna x2, zal vast nog een hoop extra belasting aankomen om het prijsplafond van energieleveranciers te dekken volgend jaar, en dan deze?
Hoe ver staan deze mensen van de realiteit lol, ik ben al blij als ik mijn vaste lasten afbetaal maandelijks.
Ligt vast aan mijn netflix abbo
Gaat de Nederlandse bank dan eerst de burgers redden?
Kunnen we dit niet overlaten aan de niet belasting betalers? Volgens mij hebben we nog een paar jaar tegoed van starbucks en wat andere.
An sich goed en kritisch stuk, vooral het beleid van de ECB is debet aan de ingezette koerswisselingen. Jammer dat ze de oorlog van Rusland en die invloed op de Europese economieën en markten niet meenemen.
Als dat het is, dan is dat het. Niet zo raar met die opkoopprogrammas, ergens moet dat een keer geld gaan kosten. Dit moet voor niemand als een verrassing komen.
Jaaaaa neee dacht het niet.
Eerst even die toeslagen affaire afronden.
Die mensen zitten op gerechtigheid te wachten.
En die klote bank laat die naar klappen.
Is economisch gezonder op de lange termijn.
Geld er in pompem voor een. Kort durend effect is gekheid.. werkte toen niet werkt nu ook niet.