Hikikomori heet het in Japan: jongeren, vaak jongens, die hun dagen geïsoleerd op hun kamer slijten, gamend, hangend, lusteloos. In Nederland gebeurt dat ook zorgelijk vaak. Radeloze ouders vinden nergens hulp. ‘Overal krijg ik te horen: hij moet het zélf willen.’
MAUD EFFTING
De gordijnen zijn dicht als Milou de kamer van haar 23-jarige zoon in loopt. Het is eind 2019 en hij zit in het donker achter zijn twee beeldschermen, ondergedompeld in een oneindige wereld van youtubefilmpjes. Zoals bijna altijd. De afgelopen dagen heeft Milou haar zoon een brief geschreven waarin ze vertelt dat ze zich zorgen maakt. Want haar zoon komt zijn slaapkamer vrijwel niet meer uit. Al jarenlang niet. Drieëntwintig uur per dag zit hij binnen. Elke dag brengt hij door met op bed liggen, gamen, tv-kijken of spelletjes spelen op zijn telefoon.
‘Heb je mijn brief gelezen?’, vraagt ze. Haar zoon zwijgt lang. ‘Nee’, zegt hij uiteindelijk. ‘En ik ga hem ook niet lezen.’ Milou begint haar brief voor te dragen. Ze vertelt hoe eerlijk, zorgzaam en slim ze hem vindt. Maar ze zegt ook dat hij in actie moet komen. Dat ze zijn passieve gedrag niet langer tolereert, dat hij iets moet gaan dóén. ‘Ik hou van jou, altijd’, zegt ze ten slotte, als ze het papier neerlegt op zijn bed. Haar zoon doet net alsof hij haar niet hoort.
Een paar maanden geleden
nam een moeder in haar wanhoop contact op met de Volkskrant. ‘Mijn zoon van 25 komt het huis zelden nog uit’, schreef ze. ‘Al een jaar of zes.’ Terwijl haar zoon een paar kilometer verderop zit, in het huis waarin hij opgroeide, vertelt ze in een café haar verhaal. Om zijn privacy te beschermen, wil ze niet met haar eigen naam in de krant. Haar zoon is een intelligente jongen die zonder iets te doen een havodiploma haalde. Daarna kwam zijn leven vrijwel volledig tot stilstand.
Hij is vele kilo’s te zwaar en weigert al jaren om naar de tandarts te gaan. Hij ziet of spreekt vrijwel niemand meer. Of het moeten de paar jongens zijn met wie hij online gamet. Hij speelt spelletjes op zijn telefoon alsof hij in een wachtkamer zit. ‘Het is’, zegt Milou, ‘alsof hij de tijd aan het doden is.’ Zij kookt zijn eten, al haalt hij liever diepvriespizza of goedkope koek en chips bij de supermarkt – zo’n beetje de enige keren dat hij buiten komt.
Elke ochtend maakt ze met moeite haar zoon wakker. ‘Dan gaat hij van de liggende naar de zittende positie op zijn bed’, zegt ze. ‘Hij doucht misschien één keer per week. Meestal loopt hij in een joggingbroek. Zijn kamer vervuilt steeds verder. Als ik de gelige laag op zijn tanden zie, kan ik huilen en schreeuwen tegelijk. Ik weet niet wat ik moet doen. Hij is een beer van een jongen. Ik kan het internet eruit trekken, maar de mensen met wie hij gamet, zijn z’n enige contacten met de buitenwereld.’
Soms komt ze op straat moeders van de basisschool tegen. ‘Die vragen me dan: hee, hoe is het met je zoon? Dan geef ik een ontwijkend antwoord en loop ik zo snel mogelijk door.’
Zijn gedrag lijkt op een fenomeen dat in Japan al tientallen jaren bekend is: hikikomori, Japans voor ‘terugtrekking’. In de jaren negentig signaleert een Japanse psychiater, Saito Tamaki, dat hij steeds vaker wordt geraadpleegd door radeloze ouders over hun kinderen – tieners en jongvolwassenen – die niet naar school gaan, niet werken, zich opsluiten op hun slaapkamers en weigeren om naar buiten te komen. Ze hebben nauwelijks sociale contacten meer. Velen blijven jarenlang binnen.
Aanvankelijk denkt Tamaki dat ze depressief zijn, maar als hij zich in hen verdiept, constateert hij dat er geen eenduidige psychiatrische ziekte op hen te plakken valt. De psychiater besluit hen te beschouwen als apart fenomeen, noemt hen hikikomori, en schrijft in 1998 een boek dat een bestseller wordt: Hikikomori, adolescentie zonder einde. Daarin waarschuwt hij dat de aantallen toenemen. Media, die er bovenop duiken, tonen beelden van ouders die borden eten voor slaapkamerdeuren zetten.
Met zijn boek legt Tamaki een probleem bloot dat tot dan toe onzichtbaar was: teruggetrokken jongeren zoeken geen hulp, en ouders schamen zich zo erg dat ze er met niemand over praten. Maar nu krijgt dit ondergrondse verschijnsel voor het eerst een naam. En dat zorgt voor erkenning, ook door de Japanse overheid. Deze schat de hoeveelheid hikikomori tussen de 15 en 39 jaar inmiddels op ruim een half miljoen en financiert meer dan vijftig hulpcentra. Wetenschappers doen onderzoek naar de ‘moderne kluizenaars’ die gemiddeld bijna tien jaar op hun kamers blijken te zitten.
Een hoop van wat er hierin voorbij komt schuiven klinkt veel te bekend, als de situatie net iets anders was had ik makkelijk ook daar kunnen eindigen. Maar ik neem altijd de weg van de minste weerstand, dus ik deed “braaf” het minimale wat er van mij verwacht werd.
Ik vraag mij af hoeveel van de gevallen die ze uiteindelijk de kamer uit weten te krijgen ook echt het idee hebben dat ze ergens uitgekomen zijn waar ze willen zijn. En hoeveel er alleen maar een masker voor doen om van het gezeik af te zijn. En zich dan als lege huls door het bestaan heen slepen zonder dat ze er iets van waarde uit halen.
>Als er wél contact komt, vragen we niet: goh, hoe komt dit nou?, zegt Van ‘t Spijker. ‘Maar: wat wíl jij eigenlijk? Heel praktisch. Daar komt daar altijd iets uit. Een baantje, geld, een uitkering, een opleiding, vrijwilligerswerk. Want in iedereen zit een wens. Altijd.
Ik heb zo mijn twijfels over dat woord *altijd*… Maar dat zal ongetwijfeld aan mij liggen.
Jeetje wat schrijnend! Dank voor de tekst van het hele artikel
Dit komt wel even binnen. Eindelijk een woord voor wat er met mijn broertje aan de hand is. Bedankt voor het delen.
Ik heb een vermijdende persoonlijkheidsstoornis en kan me hierin wel vinden. Na therapie gaat het wel iets beter nu maar ik heb dat gevoel nog altijd. Niet mee willen doen, alles uit de weg gaan. Een bubbel voor mezelf creëren zodat ik niet aan mezelf of de wereld hoef te denken
>. De Vlaamse psychiater Dirk De Wachter zei eerder: we zitten met zijn allen op een speedboot die steeds harder vaart, maar daardoor vallen er dus wel mensen vanaf.
en die boot gaat nergens naar toe, behalve z’n eigen ondergang.
Ik herken veel te veel van dit verhaal voor mezelf (behalve dan dat ik niet hogere middenklasse ben, lekker puh) maar ik had er 8-ish jaar geleden zo ontzettend genoeg van dat ik mezelf gedwongen heb om sociaal te zijn (letterlijk “poging tot een leven krijgen genoemd” toen ik me bij een warhammer-clubje aansloot bij de lokale spellenwinkel) en allerhande psychische hulp opgezocht heb. Angststoornis, depressie die voortkwam uit adhd, adhd-trajectjes, etc.
Ik denk dat het voor mij hielp dat ik “de luxe” had dat ik niet meer thuis *kon* wonen want mijn ouders waren er al niet meer, en dat ik dus zelf boodschappen moest doen, zelf eten moest regelen, zelf de huur moest betalen.
Ook al ben ik 52, getrouwd en heb een kind, ook ik vraag me af in hoeverre ik nog deel uit maak van de maatschappij, en of dat ooit het geval is geweest. Erg herkenbaar, en zie mijn puber zoon zich dezelfde vragen stellen. Het leven lijkt al van de wieg tot de dood voor ons uitgestippeld. Hoe jezelf te motiveren als je continu wordt voorgespiegeld dat je slechts een radertje in een machine bent waarvan bepaald verplicht functioneren verwacht wordt, en die machine op dit moment ook nog eens crisis op crisis in het vooruitzicht stelt. Ga er maar aan staan om vol te gaan voor werken en functioneren binnen deze maatschappij terwijl je totaal geen zicht meer hebt op bijvoorbeeld een woning, en ziet hoe de hele wereld, milieu, beschikbaarheid van zorg, kunnen leven van een loon, je woning kunnen verwarmen, vrede en weet ik wat niet meer voor je ogen aan het vergaan is.
Tja. Nul toekomstperspectief voor zoomers, studeren wordt steeds duurder, de mensheid zit op de rand van totale vernietiging. Vind het niet gek dat mensen zich terugtrekken.
Ah ok had toevallig net dezelfde link gedeeld!
Dit is niet een bepaald nieuw fenomeen denk ik. Ik herken mijzelf hier heel erg in waar ik een jaar of 15 geleden door heen ging. Ik ben er godzijdank doorheen gekomen en heb een leven voor mezelf weten op te bouwen.
Suïcide is al een enorm probleem onder mannen van middelbare leeftijd maar ik denk dat dat alleen nog maar gaat oplopen in de komende 20 jaar als deze generatie de middelbare leeftijd bereikt
Apathie’s een tragedie en verveling’s een misdaad
Dit artikel is geloof door twee mensen tegelijk gepost en hier is wat meer discussie gaande dus ik kopier m’n text van daar.
Ik herken hier heel direct een online vriend in die ik tijdens m’n tienerjaren via het gamen heb ontmoet. Altijd een normale jongen enkel een beetje verlegen misschien. Maar toen hij een jaar of 18-19 werd takelde dat helemaal af. Inderdaad precies het verhaal als in het artikel. (Althans ik heb er doorheen gescrolled want het is best een heel verhaal en het komt met heel duidelijk voor). Zelf begon hij ook inderdaad de term Hikikomori te gebruiken na een tijdje. Z’n familie zag het allemaal maar door de vingers en begon ook steeds minder te verwachten van hem. Dat werd een visceuze cyclus waarin hij zelf het idee had dat hij als een klein kind werd behandeld en niet serieus werd genomen betreffende zijn zorgen over de toekomst. Maar dat was ook waar hij zich naar gedroeg.
Ik heb hem jarenlang geprobeerd van het gamen af te krijgen (WOW en league of legends waren hier de grote boosdoeners met andere MMO’s en online games tussendoor) en hem aangemoedigd om wat dan ook te gaan doen. Maar de motivatie ging telkens zo snel weer weg als dat het kwam opzetten. Zelf was ik al gestopt met online gamen met hem of praten over games als onderwerp omdat ik niet wou bijdragen aan het probleem maar het ging nooit echt ergens heen.
Althans tot vorige jaar toen ik hem in een moment van motivatie zo gek kon krijgen om z’n GPU te verwijderen en z’n Playstation weg te doen. Het duurde niet lang voordat die motivatie weer weg was maar hij had toen een stuk minder toegang tot z’n grootste verslaving. In het begin werd het vervangen door extra slapen en media kijken maar nou de laatste tijd zit er een positieve trend in. Meneer komt voor het eerst in jaren zelfstandig buiten maakt nu dagelijks een wandeling en is voor het eerst in z’n leven zelfstandig met het openbaar vervoer geweest. Voor normale mensen klinkt dat niet bepaald als een mijlpaal maar ik hoop dat hij nou eindelijk eens doorzet een een beetje basis levensvaardigheden opbouwt.
Dat allemaal gezegd. Ik blijf erbij dat dit allemaal een stuk sneller de goede kant op had kunnen gaan als iemand hem gewoon een enorme rotschop onder z’n donder had gegeven, bij wijze van spreken natuurlijk (Oke, ook letterlijk). Het lijkt enorm zielig om iemand aan z’n lot toe te wijzen maar mijn indruk is dat als je iemand niet wakker schud er nooit wat zal gebeuren.
Therapie is natuurlijk wat zo iemand echt nodig heeft maar als ze dat weigeren kan je dat niet forceren. Op dat punt is is de directe dreiging van het verliezen van games/internet of zelfs voedsel en woning misschien wel het enige wat zo iemand uit zo’n levensstijl krijgt geloof ik.
Vroeger speelde ik 20 uur per dag World of Warcraft op mn kamer. Mooie tijden, mis het soms nog. Was leuker dan werken en volwassen mensen dingen doen.
Broertje van een vriendin van mij heeft hier ook heel veel last van gehad. Het hele gezin leed er echt onder, uiteindelijk is hij toen wel nog redelijk op zijn pootjes terecht gekomen bij een school die gespecialiseerd was op kinderen met een behoorlijk rugzakje. Het hielp wel dat hij nog onder 18 was en er dus ook leerplichtambtenaren en sociaal werkers bij kwamen kijken, maar poeh was wel ook heel heftig om mee te maken. De schaamte bij dat gezin was enorm, ik hoorde het zelf pas nadat hij ruim anderhalf jaar op zijn kamer zat en ik was (zeker op dat moment) enorm close met zowel die vriendin als haar moeder. Als ik vroeg naar het broertje ging het altijd “goed hoor” voordat het onderwerp snel veranderd werd.
Ik was ook zo als tiener. Tot vrij recent, eigenlijk. Ik vraag me af in hoeverre mensen hier niet gewoon een naam proberen te geven aan pure depressie. Zoveel is er namelijk niet om voor te werken. De toekomst is een diep dal. Persoonlijk is de enige reden dat ik eruit ben gekomen door alleen nog maar aan het nu te denken. Ik werk veel want dan heb ik nu geld. Nu krijg ik klachten van mijn familie dat ik te veel geld uitgeef en niet spaar, dat ik niet betrouwbaar ben als het op afspraken aankomt, dat ik niet op m’n gewicht let en veel te veel schommel (dan kom ik zoveel kilo aan, dan val ik het weer af), etc. etc. etc. Maar ik doe tenminste iets. Ik lig niet meer hele dagen in bed. Als ik wel over de toekomst nadenk, dan wil ik voor een trein springen. Er is gewoon niks voor jongeren om naar uit te kijken. Het milieu is naar de knoppen, Putin staat te springen om met atoombommen te gooien en zelfs als dat niet gebeurd en ik ga al mijn inkomen sparen, dan zal ik nog nooit met m’n MBO onderwijsassistent diplomatje een huis kunnen kopen. Ik ken veel jongeren die tegen datzelfde probleem aanlopen: kopen is geen optie en huren is te duur. Sorry, maar als dat alles niet deprimerend is voor jongeren, dan weet ik het ook niet. Naar vandaag en niet verder kijken helpt mij, maar dat zal niet iedereen helpen, dus tja.
Dit was ik ook…
Ik kwam sinds mijn 17e amper naar buiten. Mijn ouders probeerde me te forceren iets te doen door mijn computer af te pakken of het internet uit te doen, maar het enige wat dat deed was mij suicidiaal maken. Het is pas sinds vorig jaar dat ik mij eruit heb kunnen trekken. En dat kwam alleen maar omdat ik een kans kreeg die niet vele krijgen.
Ik kan mij hier ook gedeeltelijk in herkennen. Ik zie dit fenomeen ook als een spectrum, waarbij ik er ook in zit maar niet aan de extreme kant. Ik studeer, heb een toekomstperspectief en heb passies, maar ik heb als introvert moeite met het maken van vriendschappen, terwijl ik daar wel naar verlang. Ik denk dat het aan veel verschillende factoren verwijten kan worden. Persoonlijk ben ik vroeger gepest geweest en ben ik zacht/passief van karakter. Ik probeer mezelf te verbeteren (self-improvement) en heb de laatste tijd goede gewoontes gemaakt zoals elke dag wandelen, lezen, talen leren etc. Maar ik ben nooit zo goed geweest in vrienden maken en sociale gelegenheden. Ik denk dat het voornaamste is de angst van de complexe en veroordelende samenleving en welke plek je hebt hierin. Veel hikikomori’s hebben geen passies, weten niet wat ze willen en hebben angst voor de toekomst, ook mede door de huidige omstandigheden (onder andere corona etc.)
Thanks voor de artikeltekst OP!
Jemig, komt redelijk dichtbij zo. Ben zelf nooit hikki/NEET geweest, maar gevoelsmatig wel dichtbij gekomen dankzij 3 jaar op de uni dat niks is geworden.
Het is een combinatie van factoren, maar ik denk dat ik wel weet door welke factoren dit zo komt. Ik denk niet dat het artikel deze expliciet benoemt, ik weet zelfs niet of de mensen die dit aanpakken weten wat er speelt, gezien ik geen empathie zie – ze zien dit vooral als probleem dat ze willen oplossen, maar hebben nooit aan dezelfde kant gezeten.
Factoren:
1. “Intelligent” zijn (tussen aanhalingstekens). Ze doen het meestal goed op de basisschool en meestal een deel van de middelbare school.
1. Veeleisende ouders/omgeving/vrienden/samenleving. Die voeren de druk uit om maximaal te presteren.
1. Iets wat ik “NPC in je eigen leven” noem. Andere “de weg van de minste weerstand”. Een erg non-confrontionele persoonlijkheid. Verlegen.
1. Je doet het goed, er wordt gepusht om bijvoorbeeld een opleiding te doen die te hoog voor je ligt of waar je eigenlijk nul interesse in hebt. De weg verdwijnt onder je, maar je hebt niet het gevoel dat je het stuur kunt pakken om de boel naar een veilige plek te sturen.
2. Doordat je alles altijd maar z’n gang hebt laten gaan, kost het veel energie om te doen wat *jij* echt wil, maar dat gaat niet, want de energie *is* al op. Alles wordt uitgesteld tot “later”.
1. Te veel “vrijheid”. Profielkeuze, opleiding. In combinatie met veeleisendheid van de omgeving en stuurloosheid vanuit de zelf, lijkt de lat te hoog gelegd te worden, of ligt de lat helemaal ergens anders dan wat iemand zou willen. Je hebt wel uiteindelijk wel keuze, maar alles wat jou goed ligt, ligt waarschijnlijk niet goed bij de samenleving en probeer je een “jij” te maken waar je niet bij aansluit.
1. Schaamte en trots. Het is mis gegaan. Je (opleidings, baan)doenen zijn niet gehaald. Vragen voor hulp komt niet in je op. Je kunt het zelf wel. Maar eigenlijk niet. Maar je moet het wel oplossen. Je weet dat je het kunt – later! Als je energie terug is.
1. Een toevlucht. Het internet, voor de moderne hikikomori. Een wereld van laagdrempeligheid.
Je ziet dit fenomeen ook vaak langs komen op reddit – van mensen waarvan (te?) veel werd verwacht tijdens de kinderjaren en die sindsdien afgegleden zijn. Liggend aan de omgeving kan het allerlei kanten op ontwikkelen als het eenmaal begint. Het slechtste lijkt het te gaan voor helikopterouders. Geen aanstoot naar de vrouw in het artikel, maar het soort druk die zij op haar kind toepast lijkt voor mij in ieder geval niet gezond.
Uiteindelijk is het wel aan de hikki om eruit te komen én aan de omgeving om dat toe te laten. Sociale ademruimte lijkt een goede start.
Jammer genoeg lijkt de samenleving niet de kant op te gaan waar dit geen probleem meer wordt. Pure nattevingerwerk, maar ik denk dat er een hoop minder hikikomoris zouden zijn als
– Ouders hun verwachtigen afstemmen met het kind. Maak het acceptabel om soms het wat minder academisch goed te doen. Laat ze fouten maken. Boeie wat er op de basisschool of middelbare gebeurt, in het latere leven maakt het geen ruk uit dat ze een keer een onvoldoende halen. Het is niet het fucking einde van de wereld. CHILL. Niemand wordt er beter van.
– Ouders die kinderen geen input laten geven. Als je iets niet leuk vind, prima, maar ga er niet constant over zeuren zodat je kind bang wordt om zijn of haar mening te geven over iets. Als hij of zij het leuk vindt iets te doen “buiten/onder” de verwachtingen – *laat het*. Als je constant bijstuurt, wordt het kind een NPC zonder input over eigen leven.
Een hikikomori-mentaliteit komt niet vanzelf.
Ten slotte – hoe kom je eruit? Disclaimer: Ben nooit hikikomori/NEET geweest, maar naar gevoel wel gevaarlijk dichtbij gekomen toen de 3 universiteitsjaren helemaal niks waren geworden.
– Krijg door dat je volwassen bent en het zelf in de hand hebt. Je bent geen kind meer, je *hoeft* je niks aan te trekken van je ouders of je omgeving.
– Onderken de situatie, en de (niet-)ernst ervan. Ja, dit werkt niet. Nee, het is niet het einde van de wereld. Je hebt geen moord gepleegd of misdaad begaan. Het moet gewoon even anders.
– Probeer je ouders of omgeving duidelijk te maken dat dit niet werkt. Nee, “even meer je best doen” is geen oplossing. Dat zorgt alleen maar voor meer stress, meer falen, geen voortgang. Een stap achteruit of opzij kan de oplossing zijn. Maar onderken ook dat ze ook alleen maar het beste voor je willen, alleen is het nu de tijd dat zij even kun klep houden en dat jij bepaalt wat het beste voor je is.
En waarschijnlijk is dit advies niet geschikt voor échte hikikomoris, maar wel voor degenen die die richting op gaan. Zo’n beetje voor de NPCs onder ons :P.
Degenen die in het artikel moeten professionele hulp krijgen – van beide kanten. Maar misschien helpt het een beetje om het perspectief aan te passen van de mensen in deze situatie.
Ik vind het concept van hikikomori altijd heel eng omdat ik zo kan zien dat ik in dezelfde scenario terecht zou komen.
Ik denk dat m’n familiestructuur daar wel heeft geholpen maar ik heb zeker toen het slecht ging tijdens de uni toen ik op kamers zat dat ik alleen daar wou zitten en gamen. Niet met de wereld willen dealen en je afsluiten van enige pijn van buitengesloten of niet begrepen worden. Uiteindelijk heeft een goed jaar waar alles mee zat mij echt weer op de rails geholpen, maar daar heeft echt even geduurd.
Zorgwekkend, tegenwoordig wordt er zo veel van verwacht van jongeren (of zo voelt het). Het is niet gek dat er zijn die helemaal afhaken.
Bizar genoeg is er iets in mij wat denkt: “klinkt eigenlijk best wel chill, niets meer kunnen moeten. Had ik maar het vermogen om alles gewoon te laten vallen”. Ik weet niet, ik verwacht altijd dat er een breekpunt komt, maar die komt maar niet. Ik denk dat de angst om te ‘falen’ nog sterker is, dus dat sleept me er dan weer doorheen :’)
Nadat ik geïsoleerd ben opgevoed door m’n ouders en meerdere keren verhuizen ben ik ook in de levensstijl gaan hanteren van de hele dag binnen zitten en isoleren op mijn kamer.
En dat doe ik nog steeds voornamelijk in mijn vrije tijd, alleen ik ga nog wel eens een dagje weg, of ga een stuk lopen/fietsen en wel werken, alleen als het kon zou de kans ook wel goed zijn dat ik er zo bij zat.
Merk ook dat vaak als ik dingen wil gaan doen met de paar mensen die ik ken, dat het vaak nee is, en hunzelf die mij vragen wordt ook nooit gedaan, ja dan wordt ik ook niet gemotiveerd om dingen te gaan doen als ik elke keer alleen ben. En vaak er alleen toegaan is die ene avond leuk, je ontmoet mensen en de volgende dag zijn we ze vergeten.
Herken me er dus zeker in, gelukkig voor mijn gevoel alleen geen extreem geval
Heel erg herkenbaar dit allemaal. Ik vraag me dan ook heel erg af, in welke mate onderliggende psychologische factoren, internet, games, social media, de druk van de maatschappij en het verdwijnen van religie hierin een rol spelen.
Dit wordt nog wat, en ik denk dat we steeds meer onderzoeken over dit onderwerp zullen zien verschijnen.
Damn dit is triest
Dit soort mensen zijn gewoon hartstikke depressief, vaak gecombineerd met een sociale angststoornis en extreme faalangst.
Ik spreek voor mezelf dan. Heb er ook goed last van gehad. Tussen 18e en 25e. Ook het niet zoeken van hulp uit schaamte en het idee ‘ik moet dit zelf oplossen’ is kenmerkend. Ik studeerde wel maar had met niemand contact. Vond dat ik alles zelf moest doen. Ik was altijd angstig. Durfde mails of post niet te openen omdat ik bang was voor de inhoud.
Wat een kut tijd.
Pillen en praten heeft bij mij geholpen. Al heeft het wel lang geduurd voordat ik de juiste zorg had gevonden. Niemand die je er bij helpt. Vaak is er onbegrip, het stigma lui wordt erop geplakt, je moeder die roept “Jij hebt ook nooit ergens zin in!!” In plaats van vragen wat er met je is, hoe je je voelt, hoe het met je gaat.
Als je amper in staat bent je bed uit te komen is het een loodzware opgave om jezelf uit die apatische toestand te krijgen.
Zoals velen hier, herken ik mezelf hier heel erg in. Vermijdende persoonlijkheidstoornis. Ik ben ondertussen 27. Jaren verder, maar niet mentaal. Ik ben op mijn 18e begonnen met een studie op aandringen van mijn ouders, want de basisbeurs zou wegvallen hoewel ik totaal nergens passie voor had. Want de jaren ervoor werd ik ook gepusht om te presteren. Geen eigen weg, te veel keuzes, angst voor de verkeerde keuze. Nu ben ik 27, torenhoge studieschuld en tevergeefs mijn 3e jaar jaren geprobeert af te maken.
Het is zo lastig hieruit te breken. Het voelt voor mij nu alsof ik mijn leven al verpest heb en het te laat is te veranderen. Jaargenoten van vroeger hebben allemaal een vaste baan, leventje redelijk op orde. Ik kan niets, geen skills, geen uitzicht op redelijk werk laat staan een huis. Het is verrekte moeilijk ergens nog motivatie voor te vinden. Had ik 10 jaar geledne maar voor mezelf gekozen ipv een ander…. misschien had ik dan zelfstandig durven zijn. Het is natuurlijk niet allemaal de schuld van mijn omgeving. Ik houd het zelf in de hand, dat maakt het schuldgevoel alleen maar erger eigenlijk haha.
Als iemand nog goede therapie weet, let me know. Dat begin in ook langzaam op te geven. Psychotherapie noch schematherapie heeft de laatste 8 jaar weinig gedaan.
Ik herken mezelf hier wel in ik ben zelf 25 maar heb verder geen idee wat ik nou verder echt wil met mijn leven. Ik heb echter wel nog sociaal contact, maar besteed wel het grootste deel van me tijd op me kamer achter de computer. Ik ben momenteel in de behandeling bij de GGZ voor depressieve klachten en mogelijk autisme.
Het ding dat ik zelf vooral merk is dat er een te grote druk is om te presteren en dat je altijd vergeleken wordt met de beste uit je klas of je jaar van je studie. Ik heb het gevoel dat daardoor jongeren denk dat ze falen en daardoor zich terug trekken. Ik merk vooral aan mezelf dat ik moeite heb met keuzes maken omdat na alle druk ik het gevoel heb dat ik toch wel zou falen en daardoor niks meer doe.
De schaamteloze bezuinigingen op psychische hulp voor jongeren uitgevoerd door een politiek systeem dat uitgaat van marktwerking is oorzaak én gevolg van deze vicieuze cirkel. Dank voor de openhartigheid in jullie commentaren. Ik gun jullie een uitweg.
Wat een akelig artikel om mee geconfronteerd te worden. De jongen in het artikel kon ik haast wel zijn. 25 inmiddels, al een paar jaar sinds een jaar voor Covid slijt ik mijn gemiddelde dag geheel weg op mijn kamer. Ik speel Runescape, World of Warcraft of game wat weg op de PS5. Ik heb een grote vriendenkring alleen die zie ik af en toe voor een feestje of om wederom te gamen.
Studeren gaat niet zo lekker. Na de HAVO wist ik simpelweg nog niet wat ik wilde. Alles was daar zo leuk en zo simpel, de tijd vloog voorbij. Alleen toen moest ik ineens bepalen wat ik wilde met mijn leven. Wist ik veel? Een beetje gamen en af en toe wat leuks doen met vrienden? Heb een half jaar HBO Bedrijfseconomie gedaan omdat een beste vriend dat ook ging studeren, daarna een jaar ICT, drie jaar game design en ik zit nu in mijn vierde jaar Toegepaste Psychologie zonder stage en met behoorlijk wat vakken open uit jaar twee en drie. De studies faalden of de vakken faalden omdat ik het wijtte aan te weinig motivatie of desinteresse of dat de studie niet bij me pastte.
Ik heb een tijdje gewerkt, maar dit was wederom digitaal via een chat service. Na drie jaar stopte dat en sindsdien heb ik niet geprobeerd om een baan te zoeken. Ik merk dat ik op anderen afstappen enorm lastig vindt en wijdt het aan extreme verlegenheid. De angst dat anderen mij niet mogen of dat ik het na 1 dag toch verkeerd zal doen.
Vaak denk ik s’nachts in bed aan zelfmoord. Maar zoiets zou ik nooit willen doen. De pijn die ik daarmee mijn familie en vrienden aan zou doen zou ik ze nooit gunnen. Maar zelf zie ik geen toekomstperspectief. Op het nieuws en online hoor je alleen maar over ellende. Het klimaat dat ernstig snel achteruit gaat, geen kans op woonruimte, oorlog, nucleaire dreigingen, inflatie.. Dit soort berichten leiden alleen maar tot minder levenszin en alleen maar meer reden om halve dagen weg te slapen of gamen.
27 comments
Hikikomori heet het in Japan: jongeren, vaak jongens, die hun dagen geïsoleerd op hun kamer slijten, gamend, hangend, lusteloos. In Nederland gebeurt dat ook zorgelijk vaak. Radeloze ouders vinden nergens hulp. ‘Overal krijg ik te horen: hij moet het zélf willen.’
MAUD EFFTING
De gordijnen zijn dicht als Milou de kamer van haar 23-jarige zoon in loopt. Het is eind 2019 en hij zit in het donker achter zijn twee beeldschermen, ondergedompeld in een oneindige wereld van youtubefilmpjes. Zoals bijna altijd. De afgelopen dagen heeft Milou haar zoon een brief geschreven waarin ze vertelt dat ze zich zorgen maakt. Want haar zoon komt zijn slaapkamer vrijwel niet meer uit. Al jarenlang niet. Drieëntwintig uur per dag zit hij binnen. Elke dag brengt hij door met op bed liggen, gamen, tv-kijken of spelletjes spelen op zijn telefoon.
‘Heb je mijn brief gelezen?’, vraagt ze. Haar zoon zwijgt lang. ‘Nee’, zegt hij uiteindelijk. ‘En ik ga hem ook niet lezen.’ Milou begint haar brief voor te dragen. Ze vertelt hoe eerlijk, zorgzaam en slim ze hem vindt. Maar ze zegt ook dat hij in actie moet komen. Dat ze zijn passieve gedrag niet langer tolereert, dat hij iets moet gaan dóén. ‘Ik hou van jou, altijd’, zegt ze ten slotte, als ze het papier neerlegt op zijn bed. Haar zoon doet net alsof hij haar niet hoort.
Een paar maanden geleden
nam een moeder in haar wanhoop contact op met de Volkskrant. ‘Mijn zoon van 25 komt het huis zelden nog uit’, schreef ze. ‘Al een jaar of zes.’ Terwijl haar zoon een paar kilometer verderop zit, in het huis waarin hij opgroeide, vertelt ze in een café haar verhaal. Om zijn privacy te beschermen, wil ze niet met haar eigen naam in de krant. Haar zoon is een intelligente jongen die zonder iets te doen een havodiploma haalde. Daarna kwam zijn leven vrijwel volledig tot stilstand.
Hij is vele kilo’s te zwaar en weigert al jaren om naar de tandarts te gaan. Hij ziet of spreekt vrijwel niemand meer. Of het moeten de paar jongens zijn met wie hij online gamet. Hij speelt spelletjes op zijn telefoon alsof hij in een wachtkamer zit. ‘Het is’, zegt Milou, ‘alsof hij de tijd aan het doden is.’ Zij kookt zijn eten, al haalt hij liever diepvriespizza of goedkope koek en chips bij de supermarkt – zo’n beetje de enige keren dat hij buiten komt.
Elke ochtend maakt ze met moeite haar zoon wakker. ‘Dan gaat hij van de liggende naar de zittende positie op zijn bed’, zegt ze. ‘Hij doucht misschien één keer per week. Meestal loopt hij in een joggingbroek. Zijn kamer vervuilt steeds verder. Als ik de gelige laag op zijn tanden zie, kan ik huilen en schreeuwen tegelijk. Ik weet niet wat ik moet doen. Hij is een beer van een jongen. Ik kan het internet eruit trekken, maar de mensen met wie hij gamet, zijn z’n enige contacten met de buitenwereld.’
Soms komt ze op straat moeders van de basisschool tegen. ‘Die vragen me dan: hee, hoe is het met je zoon? Dan geef ik een ontwijkend antwoord en loop ik zo snel mogelijk door.’
Zijn gedrag lijkt op een fenomeen dat in Japan al tientallen jaren bekend is: hikikomori, Japans voor ‘terugtrekking’. In de jaren negentig signaleert een Japanse psychiater, Saito Tamaki, dat hij steeds vaker wordt geraadpleegd door radeloze ouders over hun kinderen – tieners en jongvolwassenen – die niet naar school gaan, niet werken, zich opsluiten op hun slaapkamers en weigeren om naar buiten te komen. Ze hebben nauwelijks sociale contacten meer. Velen blijven jarenlang binnen.
Aanvankelijk denkt Tamaki dat ze depressief zijn, maar als hij zich in hen verdiept, constateert hij dat er geen eenduidige psychiatrische ziekte op hen te plakken valt. De psychiater besluit hen te beschouwen als apart fenomeen, noemt hen hikikomori, en schrijft in 1998 een boek dat een bestseller wordt: Hikikomori, adolescentie zonder einde. Daarin waarschuwt hij dat de aantallen toenemen. Media, die er bovenop duiken, tonen beelden van ouders die borden eten voor slaapkamerdeuren zetten.
Met zijn boek legt Tamaki een probleem bloot dat tot dan toe onzichtbaar was: teruggetrokken jongeren zoeken geen hulp, en ouders schamen zich zo erg dat ze er met niemand over praten. Maar nu krijgt dit ondergrondse verschijnsel voor het eerst een naam. En dat zorgt voor erkenning, ook door de Japanse overheid. Deze schat de hoeveelheid hikikomori tussen de 15 en 39 jaar inmiddels op ruim een half miljoen en financiert meer dan vijftig hulpcentra. Wetenschappers doen onderzoek naar de ‘moderne kluizenaars’ die gemiddeld bijna tien jaar op hun kamers blijken te zitten.
Een hoop van wat er hierin voorbij komt schuiven klinkt veel te bekend, als de situatie net iets anders was had ik makkelijk ook daar kunnen eindigen. Maar ik neem altijd de weg van de minste weerstand, dus ik deed “braaf” het minimale wat er van mij verwacht werd.
Ik vraag mij af hoeveel van de gevallen die ze uiteindelijk de kamer uit weten te krijgen ook echt het idee hebben dat ze ergens uitgekomen zijn waar ze willen zijn. En hoeveel er alleen maar een masker voor doen om van het gezeik af te zijn. En zich dan als lege huls door het bestaan heen slepen zonder dat ze er iets van waarde uit halen.
>Als er wél contact komt, vragen we niet: goh, hoe komt dit nou?, zegt Van ‘t Spijker. ‘Maar: wat wíl jij eigenlijk? Heel praktisch. Daar komt daar altijd iets uit. Een baantje, geld, een uitkering, een opleiding, vrijwilligerswerk. Want in iedereen zit een wens. Altijd.
Ik heb zo mijn twijfels over dat woord *altijd*… Maar dat zal ongetwijfeld aan mij liggen.
Jeetje wat schrijnend! Dank voor de tekst van het hele artikel
Dit komt wel even binnen. Eindelijk een woord voor wat er met mijn broertje aan de hand is. Bedankt voor het delen.
Ik heb een vermijdende persoonlijkheidsstoornis en kan me hierin wel vinden. Na therapie gaat het wel iets beter nu maar ik heb dat gevoel nog altijd. Niet mee willen doen, alles uit de weg gaan. Een bubbel voor mezelf creëren zodat ik niet aan mezelf of de wereld hoef te denken
>. De Vlaamse psychiater Dirk De Wachter zei eerder: we zitten met zijn allen op een speedboot die steeds harder vaart, maar daardoor vallen er dus wel mensen vanaf.
en die boot gaat nergens naar toe, behalve z’n eigen ondergang.
Ik herken veel te veel van dit verhaal voor mezelf (behalve dan dat ik niet hogere middenklasse ben, lekker puh) maar ik had er 8-ish jaar geleden zo ontzettend genoeg van dat ik mezelf gedwongen heb om sociaal te zijn (letterlijk “poging tot een leven krijgen genoemd” toen ik me bij een warhammer-clubje aansloot bij de lokale spellenwinkel) en allerhande psychische hulp opgezocht heb. Angststoornis, depressie die voortkwam uit adhd, adhd-trajectjes, etc.
Ik denk dat het voor mij hielp dat ik “de luxe” had dat ik niet meer thuis *kon* wonen want mijn ouders waren er al niet meer, en dat ik dus zelf boodschappen moest doen, zelf eten moest regelen, zelf de huur moest betalen.
Ook al ben ik 52, getrouwd en heb een kind, ook ik vraag me af in hoeverre ik nog deel uit maak van de maatschappij, en of dat ooit het geval is geweest. Erg herkenbaar, en zie mijn puber zoon zich dezelfde vragen stellen. Het leven lijkt al van de wieg tot de dood voor ons uitgestippeld. Hoe jezelf te motiveren als je continu wordt voorgespiegeld dat je slechts een radertje in een machine bent waarvan bepaald verplicht functioneren verwacht wordt, en die machine op dit moment ook nog eens crisis op crisis in het vooruitzicht stelt. Ga er maar aan staan om vol te gaan voor werken en functioneren binnen deze maatschappij terwijl je totaal geen zicht meer hebt op bijvoorbeeld een woning, en ziet hoe de hele wereld, milieu, beschikbaarheid van zorg, kunnen leven van een loon, je woning kunnen verwarmen, vrede en weet ik wat niet meer voor je ogen aan het vergaan is.
Tja. Nul toekomstperspectief voor zoomers, studeren wordt steeds duurder, de mensheid zit op de rand van totale vernietiging. Vind het niet gek dat mensen zich terugtrekken.
Ah ok had toevallig net dezelfde link gedeeld!
Dit is niet een bepaald nieuw fenomeen denk ik. Ik herken mijzelf hier heel erg in waar ik een jaar of 15 geleden door heen ging. Ik ben er godzijdank doorheen gekomen en heb een leven voor mezelf weten op te bouwen.
Suïcide is al een enorm probleem onder mannen van middelbare leeftijd maar ik denk dat dat alleen nog maar gaat oplopen in de komende 20 jaar als deze generatie de middelbare leeftijd bereikt
Apathie’s een tragedie en verveling’s een misdaad
Dit artikel is geloof door twee mensen tegelijk gepost en hier is wat meer discussie gaande dus ik kopier m’n text van daar.
Ik herken hier heel direct een online vriend in die ik tijdens m’n tienerjaren via het gamen heb ontmoet. Altijd een normale jongen enkel een beetje verlegen misschien. Maar toen hij een jaar of 18-19 werd takelde dat helemaal af. Inderdaad precies het verhaal als in het artikel. (Althans ik heb er doorheen gescrolled want het is best een heel verhaal en het komt met heel duidelijk voor). Zelf begon hij ook inderdaad de term Hikikomori te gebruiken na een tijdje. Z’n familie zag het allemaal maar door de vingers en begon ook steeds minder te verwachten van hem. Dat werd een visceuze cyclus waarin hij zelf het idee had dat hij als een klein kind werd behandeld en niet serieus werd genomen betreffende zijn zorgen over de toekomst. Maar dat was ook waar hij zich naar gedroeg.
Ik heb hem jarenlang geprobeerd van het gamen af te krijgen (WOW en league of legends waren hier de grote boosdoeners met andere MMO’s en online games tussendoor) en hem aangemoedigd om wat dan ook te gaan doen. Maar de motivatie ging telkens zo snel weer weg als dat het kwam opzetten. Zelf was ik al gestopt met online gamen met hem of praten over games als onderwerp omdat ik niet wou bijdragen aan het probleem maar het ging nooit echt ergens heen.
Althans tot vorige jaar toen ik hem in een moment van motivatie zo gek kon krijgen om z’n GPU te verwijderen en z’n Playstation weg te doen. Het duurde niet lang voordat die motivatie weer weg was maar hij had toen een stuk minder toegang tot z’n grootste verslaving. In het begin werd het vervangen door extra slapen en media kijken maar nou de laatste tijd zit er een positieve trend in. Meneer komt voor het eerst in jaren zelfstandig buiten maakt nu dagelijks een wandeling en is voor het eerst in z’n leven zelfstandig met het openbaar vervoer geweest. Voor normale mensen klinkt dat niet bepaald als een mijlpaal maar ik hoop dat hij nou eindelijk eens doorzet een een beetje basis levensvaardigheden opbouwt.
Dat allemaal gezegd. Ik blijf erbij dat dit allemaal een stuk sneller de goede kant op had kunnen gaan als iemand hem gewoon een enorme rotschop onder z’n donder had gegeven, bij wijze van spreken natuurlijk (Oke, ook letterlijk). Het lijkt enorm zielig om iemand aan z’n lot toe te wijzen maar mijn indruk is dat als je iemand niet wakker schud er nooit wat zal gebeuren.
Therapie is natuurlijk wat zo iemand echt nodig heeft maar als ze dat weigeren kan je dat niet forceren. Op dat punt is is de directe dreiging van het verliezen van games/internet of zelfs voedsel en woning misschien wel het enige wat zo iemand uit zo’n levensstijl krijgt geloof ik.
Vroeger speelde ik 20 uur per dag World of Warcraft op mn kamer. Mooie tijden, mis het soms nog. Was leuker dan werken en volwassen mensen dingen doen.
Broertje van een vriendin van mij heeft hier ook heel veel last van gehad. Het hele gezin leed er echt onder, uiteindelijk is hij toen wel nog redelijk op zijn pootjes terecht gekomen bij een school die gespecialiseerd was op kinderen met een behoorlijk rugzakje. Het hielp wel dat hij nog onder 18 was en er dus ook leerplichtambtenaren en sociaal werkers bij kwamen kijken, maar poeh was wel ook heel heftig om mee te maken. De schaamte bij dat gezin was enorm, ik hoorde het zelf pas nadat hij ruim anderhalf jaar op zijn kamer zat en ik was (zeker op dat moment) enorm close met zowel die vriendin als haar moeder. Als ik vroeg naar het broertje ging het altijd “goed hoor” voordat het onderwerp snel veranderd werd.
Ik was ook zo als tiener. Tot vrij recent, eigenlijk. Ik vraag me af in hoeverre mensen hier niet gewoon een naam proberen te geven aan pure depressie. Zoveel is er namelijk niet om voor te werken. De toekomst is een diep dal. Persoonlijk is de enige reden dat ik eruit ben gekomen door alleen nog maar aan het nu te denken. Ik werk veel want dan heb ik nu geld. Nu krijg ik klachten van mijn familie dat ik te veel geld uitgeef en niet spaar, dat ik niet betrouwbaar ben als het op afspraken aankomt, dat ik niet op m’n gewicht let en veel te veel schommel (dan kom ik zoveel kilo aan, dan val ik het weer af), etc. etc. etc. Maar ik doe tenminste iets. Ik lig niet meer hele dagen in bed. Als ik wel over de toekomst nadenk, dan wil ik voor een trein springen. Er is gewoon niks voor jongeren om naar uit te kijken. Het milieu is naar de knoppen, Putin staat te springen om met atoombommen te gooien en zelfs als dat niet gebeurd en ik ga al mijn inkomen sparen, dan zal ik nog nooit met m’n MBO onderwijsassistent diplomatje een huis kunnen kopen. Ik ken veel jongeren die tegen datzelfde probleem aanlopen: kopen is geen optie en huren is te duur. Sorry, maar als dat alles niet deprimerend is voor jongeren, dan weet ik het ook niet. Naar vandaag en niet verder kijken helpt mij, maar dat zal niet iedereen helpen, dus tja.
Dit was ik ook…
Ik kwam sinds mijn 17e amper naar buiten. Mijn ouders probeerde me te forceren iets te doen door mijn computer af te pakken of het internet uit te doen, maar het enige wat dat deed was mij suicidiaal maken. Het is pas sinds vorig jaar dat ik mij eruit heb kunnen trekken. En dat kwam alleen maar omdat ik een kans kreeg die niet vele krijgen.
Ik kan mij hier ook gedeeltelijk in herkennen. Ik zie dit fenomeen ook als een spectrum, waarbij ik er ook in zit maar niet aan de extreme kant. Ik studeer, heb een toekomstperspectief en heb passies, maar ik heb als introvert moeite met het maken van vriendschappen, terwijl ik daar wel naar verlang. Ik denk dat het aan veel verschillende factoren verwijten kan worden. Persoonlijk ben ik vroeger gepest geweest en ben ik zacht/passief van karakter. Ik probeer mezelf te verbeteren (self-improvement) en heb de laatste tijd goede gewoontes gemaakt zoals elke dag wandelen, lezen, talen leren etc. Maar ik ben nooit zo goed geweest in vrienden maken en sociale gelegenheden. Ik denk dat het voornaamste is de angst van de complexe en veroordelende samenleving en welke plek je hebt hierin. Veel hikikomori’s hebben geen passies, weten niet wat ze willen en hebben angst voor de toekomst, ook mede door de huidige omstandigheden (onder andere corona etc.)
Thanks voor de artikeltekst OP!
Jemig, komt redelijk dichtbij zo. Ben zelf nooit hikki/NEET geweest, maar gevoelsmatig wel dichtbij gekomen dankzij 3 jaar op de uni dat niks is geworden.
Het is een combinatie van factoren, maar ik denk dat ik wel weet door welke factoren dit zo komt. Ik denk niet dat het artikel deze expliciet benoemt, ik weet zelfs niet of de mensen die dit aanpakken weten wat er speelt, gezien ik geen empathie zie – ze zien dit vooral als probleem dat ze willen oplossen, maar hebben nooit aan dezelfde kant gezeten.
Factoren:
1. “Intelligent” zijn (tussen aanhalingstekens). Ze doen het meestal goed op de basisschool en meestal een deel van de middelbare school.
1. Veeleisende ouders/omgeving/vrienden/samenleving. Die voeren de druk uit om maximaal te presteren.
1. Iets wat ik “NPC in je eigen leven” noem. Andere “de weg van de minste weerstand”. Een erg non-confrontionele persoonlijkheid. Verlegen.
1. Je doet het goed, er wordt gepusht om bijvoorbeeld een opleiding te doen die te hoog voor je ligt of waar je eigenlijk nul interesse in hebt. De weg verdwijnt onder je, maar je hebt niet het gevoel dat je het stuur kunt pakken om de boel naar een veilige plek te sturen.
2. Doordat je alles altijd maar z’n gang hebt laten gaan, kost het veel energie om te doen wat *jij* echt wil, maar dat gaat niet, want de energie *is* al op. Alles wordt uitgesteld tot “later”.
1. Te veel “vrijheid”. Profielkeuze, opleiding. In combinatie met veeleisendheid van de omgeving en stuurloosheid vanuit de zelf, lijkt de lat te hoog gelegd te worden, of ligt de lat helemaal ergens anders dan wat iemand zou willen. Je hebt wel uiteindelijk wel keuze, maar alles wat jou goed ligt, ligt waarschijnlijk niet goed bij de samenleving en probeer je een “jij” te maken waar je niet bij aansluit.
1. Schaamte en trots. Het is mis gegaan. Je (opleidings, baan)doenen zijn niet gehaald. Vragen voor hulp komt niet in je op. Je kunt het zelf wel. Maar eigenlijk niet. Maar je moet het wel oplossen. Je weet dat je het kunt – later! Als je energie terug is.
1. Een toevlucht. Het internet, voor de moderne hikikomori. Een wereld van laagdrempeligheid.
Je ziet dit fenomeen ook vaak langs komen op reddit – van mensen waarvan (te?) veel werd verwacht tijdens de kinderjaren en die sindsdien afgegleden zijn. Liggend aan de omgeving kan het allerlei kanten op ontwikkelen als het eenmaal begint. Het slechtste lijkt het te gaan voor helikopterouders. Geen aanstoot naar de vrouw in het artikel, maar het soort druk die zij op haar kind toepast lijkt voor mij in ieder geval niet gezond.
Uiteindelijk is het wel aan de hikki om eruit te komen én aan de omgeving om dat toe te laten. Sociale ademruimte lijkt een goede start.
Jammer genoeg lijkt de samenleving niet de kant op te gaan waar dit geen probleem meer wordt. Pure nattevingerwerk, maar ik denk dat er een hoop minder hikikomoris zouden zijn als
– Ouders hun verwachtigen afstemmen met het kind. Maak het acceptabel om soms het wat minder academisch goed te doen. Laat ze fouten maken. Boeie wat er op de basisschool of middelbare gebeurt, in het latere leven maakt het geen ruk uit dat ze een keer een onvoldoende halen. Het is niet het fucking einde van de wereld. CHILL. Niemand wordt er beter van.
– Ouders die kinderen geen input laten geven. Als je iets niet leuk vind, prima, maar ga er niet constant over zeuren zodat je kind bang wordt om zijn of haar mening te geven over iets. Als hij of zij het leuk vindt iets te doen “buiten/onder” de verwachtingen – *laat het*. Als je constant bijstuurt, wordt het kind een NPC zonder input over eigen leven.
Een hikikomori-mentaliteit komt niet vanzelf.
Ten slotte – hoe kom je eruit? Disclaimer: Ben nooit hikikomori/NEET geweest, maar naar gevoel wel gevaarlijk dichtbij gekomen toen de 3 universiteitsjaren helemaal niks waren geworden.
– Krijg door dat je volwassen bent en het zelf in de hand hebt. Je bent geen kind meer, je *hoeft* je niks aan te trekken van je ouders of je omgeving.
– Onderken de situatie, en de (niet-)ernst ervan. Ja, dit werkt niet. Nee, het is niet het einde van de wereld. Je hebt geen moord gepleegd of misdaad begaan. Het moet gewoon even anders.
– Probeer je ouders of omgeving duidelijk te maken dat dit niet werkt. Nee, “even meer je best doen” is geen oplossing. Dat zorgt alleen maar voor meer stress, meer falen, geen voortgang. Een stap achteruit of opzij kan de oplossing zijn. Maar onderken ook dat ze ook alleen maar het beste voor je willen, alleen is het nu de tijd dat zij even kun klep houden en dat jij bepaalt wat het beste voor je is.
En waarschijnlijk is dit advies niet geschikt voor échte hikikomoris, maar wel voor degenen die die richting op gaan. Zo’n beetje voor de NPCs onder ons :P.
Degenen die in het artikel moeten professionele hulp krijgen – van beide kanten. Maar misschien helpt het een beetje om het perspectief aan te passen van de mensen in deze situatie.
Ik vind het concept van hikikomori altijd heel eng omdat ik zo kan zien dat ik in dezelfde scenario terecht zou komen.
Ik denk dat m’n familiestructuur daar wel heeft geholpen maar ik heb zeker toen het slecht ging tijdens de uni toen ik op kamers zat dat ik alleen daar wou zitten en gamen. Niet met de wereld willen dealen en je afsluiten van enige pijn van buitengesloten of niet begrepen worden. Uiteindelijk heeft een goed jaar waar alles mee zat mij echt weer op de rails geholpen, maar daar heeft echt even geduurd.
Zorgwekkend, tegenwoordig wordt er zo veel van verwacht van jongeren (of zo voelt het). Het is niet gek dat er zijn die helemaal afhaken.
Bizar genoeg is er iets in mij wat denkt: “klinkt eigenlijk best wel chill, niets meer kunnen moeten. Had ik maar het vermogen om alles gewoon te laten vallen”. Ik weet niet, ik verwacht altijd dat er een breekpunt komt, maar die komt maar niet. Ik denk dat de angst om te ‘falen’ nog sterker is, dus dat sleept me er dan weer doorheen :’)
Nadat ik geïsoleerd ben opgevoed door m’n ouders en meerdere keren verhuizen ben ik ook in de levensstijl gaan hanteren van de hele dag binnen zitten en isoleren op mijn kamer.
En dat doe ik nog steeds voornamelijk in mijn vrije tijd, alleen ik ga nog wel eens een dagje weg, of ga een stuk lopen/fietsen en wel werken, alleen als het kon zou de kans ook wel goed zijn dat ik er zo bij zat.
Merk ook dat vaak als ik dingen wil gaan doen met de paar mensen die ik ken, dat het vaak nee is, en hunzelf die mij vragen wordt ook nooit gedaan, ja dan wordt ik ook niet gemotiveerd om dingen te gaan doen als ik elke keer alleen ben. En vaak er alleen toegaan is die ene avond leuk, je ontmoet mensen en de volgende dag zijn we ze vergeten.
Herken me er dus zeker in, gelukkig voor mijn gevoel alleen geen extreem geval
Heel erg herkenbaar dit allemaal. Ik vraag me dan ook heel erg af, in welke mate onderliggende psychologische factoren, internet, games, social media, de druk van de maatschappij en het verdwijnen van religie hierin een rol spelen.
Dit wordt nog wat, en ik denk dat we steeds meer onderzoeken over dit onderwerp zullen zien verschijnen.
Damn dit is triest
Dit soort mensen zijn gewoon hartstikke depressief, vaak gecombineerd met een sociale angststoornis en extreme faalangst.
Ik spreek voor mezelf dan. Heb er ook goed last van gehad. Tussen 18e en 25e. Ook het niet zoeken van hulp uit schaamte en het idee ‘ik moet dit zelf oplossen’ is kenmerkend. Ik studeerde wel maar had met niemand contact. Vond dat ik alles zelf moest doen. Ik was altijd angstig. Durfde mails of post niet te openen omdat ik bang was voor de inhoud.
Wat een kut tijd.
Pillen en praten heeft bij mij geholpen. Al heeft het wel lang geduurd voordat ik de juiste zorg had gevonden. Niemand die je er bij helpt. Vaak is er onbegrip, het stigma lui wordt erop geplakt, je moeder die roept “Jij hebt ook nooit ergens zin in!!” In plaats van vragen wat er met je is, hoe je je voelt, hoe het met je gaat.
Als je amper in staat bent je bed uit te komen is het een loodzware opgave om jezelf uit die apatische toestand te krijgen.
Zoals velen hier, herken ik mezelf hier heel erg in. Vermijdende persoonlijkheidstoornis. Ik ben ondertussen 27. Jaren verder, maar niet mentaal. Ik ben op mijn 18e begonnen met een studie op aandringen van mijn ouders, want de basisbeurs zou wegvallen hoewel ik totaal nergens passie voor had. Want de jaren ervoor werd ik ook gepusht om te presteren. Geen eigen weg, te veel keuzes, angst voor de verkeerde keuze. Nu ben ik 27, torenhoge studieschuld en tevergeefs mijn 3e jaar jaren geprobeert af te maken.
Het is zo lastig hieruit te breken. Het voelt voor mij nu alsof ik mijn leven al verpest heb en het te laat is te veranderen. Jaargenoten van vroeger hebben allemaal een vaste baan, leventje redelijk op orde. Ik kan niets, geen skills, geen uitzicht op redelijk werk laat staan een huis. Het is verrekte moeilijk ergens nog motivatie voor te vinden. Had ik 10 jaar geledne maar voor mezelf gekozen ipv een ander…. misschien had ik dan zelfstandig durven zijn. Het is natuurlijk niet allemaal de schuld van mijn omgeving. Ik houd het zelf in de hand, dat maakt het schuldgevoel alleen maar erger eigenlijk haha.
Als iemand nog goede therapie weet, let me know. Dat begin in ook langzaam op te geven. Psychotherapie noch schematherapie heeft de laatste 8 jaar weinig gedaan.
Ik herken mezelf hier wel in ik ben zelf 25 maar heb verder geen idee wat ik nou verder echt wil met mijn leven. Ik heb echter wel nog sociaal contact, maar besteed wel het grootste deel van me tijd op me kamer achter de computer. Ik ben momenteel in de behandeling bij de GGZ voor depressieve klachten en mogelijk autisme.
Het ding dat ik zelf vooral merk is dat er een te grote druk is om te presteren en dat je altijd vergeleken wordt met de beste uit je klas of je jaar van je studie. Ik heb het gevoel dat daardoor jongeren denk dat ze falen en daardoor zich terug trekken. Ik merk vooral aan mezelf dat ik moeite heb met keuzes maken omdat na alle druk ik het gevoel heb dat ik toch wel zou falen en daardoor niks meer doe.
De schaamteloze bezuinigingen op psychische hulp voor jongeren uitgevoerd door een politiek systeem dat uitgaat van marktwerking is oorzaak én gevolg van deze vicieuze cirkel. Dank voor de openhartigheid in jullie commentaren. Ik gun jullie een uitweg.
Wat een akelig artikel om mee geconfronteerd te worden. De jongen in het artikel kon ik haast wel zijn. 25 inmiddels, al een paar jaar sinds een jaar voor Covid slijt ik mijn gemiddelde dag geheel weg op mijn kamer. Ik speel Runescape, World of Warcraft of game wat weg op de PS5. Ik heb een grote vriendenkring alleen die zie ik af en toe voor een feestje of om wederom te gamen.
Studeren gaat niet zo lekker. Na de HAVO wist ik simpelweg nog niet wat ik wilde. Alles was daar zo leuk en zo simpel, de tijd vloog voorbij. Alleen toen moest ik ineens bepalen wat ik wilde met mijn leven. Wist ik veel? Een beetje gamen en af en toe wat leuks doen met vrienden? Heb een half jaar HBO Bedrijfseconomie gedaan omdat een beste vriend dat ook ging studeren, daarna een jaar ICT, drie jaar game design en ik zit nu in mijn vierde jaar Toegepaste Psychologie zonder stage en met behoorlijk wat vakken open uit jaar twee en drie. De studies faalden of de vakken faalden omdat ik het wijtte aan te weinig motivatie of desinteresse of dat de studie niet bij me pastte.
Ik heb een tijdje gewerkt, maar dit was wederom digitaal via een chat service. Na drie jaar stopte dat en sindsdien heb ik niet geprobeerd om een baan te zoeken. Ik merk dat ik op anderen afstappen enorm lastig vindt en wijdt het aan extreme verlegenheid. De angst dat anderen mij niet mogen of dat ik het na 1 dag toch verkeerd zal doen.
Vaak denk ik s’nachts in bed aan zelfmoord. Maar zoiets zou ik nooit willen doen. De pijn die ik daarmee mijn familie en vrienden aan zou doen zou ik ze nooit gunnen. Maar zelf zie ik geen toekomstperspectief. Op het nieuws en online hoor je alleen maar over ellende. Het klimaat dat ernstig snel achteruit gaat, geen kans op woonruimte, oorlog, nucleaire dreigingen, inflatie.. Dit soort berichten leiden alleen maar tot minder levenszin en alleen maar meer reden om halve dagen weg te slapen of gamen.
Ik weet het soms gewoon even niet.