“Er blijft geen of zeer weinig ammoniak achter in het eindproduct.” Maar alsnog wel bizar vind ik. Uit een premium artikel wat tegelijkertijd is geplaatst:
“Wegwezen hier! Sirenes, zwaailichten en beeldschermen waarschuwen de medewerkers van de cacaofabriek. ’Black’ wordt gedraaid. Het zwarte cacaopoeder voor de Oreo-koekjes.
Waarschuwingen loeien door de fabriek. Werknemers van de Olam-cacaofabriek in Koog aan de Zaan weten wat ze te doen staat als ’HFC Black’ wordt geproduceerd. Dan wordt die afdeling hermetisch afgesloten en iedereen moet evacueren naar een veilige plek.
Ergens in het gebouw wordt een kraan opengezet. Ammoniak stroomt door de paarse leidingen, om zich te mengen met het hete, natte cacaomengsel. Hierbij komen grote hoeveelheden van dit giftige en zwaar milieubelastende spul in gasvorm vrij.
Keukengeheim:
Dat de ammoniak kunstmatig aan de cacaobonen wordt toegevoegd, weet bijna niemand. Behalve de werknemers in de fabriek en de milieu-inspecteurs van de omgevingsdiensten. Die inspecteurs weten ook al jaren dat Olam een van de grootste ammoniakvervuilers van het land is. En ze weten precies waarom dat zo is. Maar ze houden het stil. Op verzoek van de fabriek. De Oreo-ammoniak van Olam is het best bewaarde keukengeheim van de Zaanstreek.
In de jaren tachtig bedacht Cacaofabriek De Zaan, zoals Olam toen nog heette, het procedé om met toegevoegd ammoniak cacaopoeder zwart te maken. Het was een gouden vondst. Geen enkele cacaofabriek ter wereld kreeg zijn cacaopoeder zwarter dan het Hollandse bedrijf in de Zaanstreek. Het procedé van de Zaanse cacaomakers wordt nog steeds wereldwijd het ’Dutch process’ genoemd. De fabriek heeft het zelf liever over ’alkaliseren’ en zweeg – tot deze krant enkele weken geleden vragen stelde – over de tienduizenden liters toegevoegd ammoniak.
Al die ammoniak blijft niet in het cacaopoeder. Nou ja, een beetje. Het meeste gaat er weer uit, door de schoorsteen, naar buiten, waar het de omringende woonwijken in de stank zet en nabijgelegen natuurgebieden vervuilt.
Belangrijk voor Olam is het feit dat de grootste koekjesfabrikant van de wereld, Mondelez, het zwarte cacaopoeder gretig afneemt voor de bekende Oreo-koekjes. Het zijn de meest gegeten koekjes ter wereld, met een omzet van 3,1 miljard dollar in 2019.
En daar mag Olam het cacaopoeder voor leveren. De financiële belangen zijn groot, de milieubelangen ondergeschikt.
Klokkenluider.
Zoals vaker is het een klokkenluider die de waarheid aan het licht brengt. Een telefoontje naar de krant. Een man wiens identiteit bij de hoofdredactie van deze krant bekend is, maar die niet met zijn naam in de krant wil. Hij heeft grote kennis van de procedures in de fabriek. Zo weet hij precies waarom Olam in de top vijf van ammoniakvervuilers staat. ’Weten jullie eigenlijk wel waar al die ammoniak vandaan komt?’
Ja, dat dáchten we te weten. Die vraag wist de fabriek altijd met een halve waarheid te beantwoorden. De grote ammoniakuitstoot ontstaat vanzelf tijdens het roosteren van de cacaobonen. Dan komt het min of meer van nature vrij, is het verhaal. ’Alkaliseren’, wordt ook vaak gezegd. Er is toch bijna niemand die weet wat dat betekent. Ja, het door toevoeging van chemicaliën donkerder maken van cacao, en zachter van smaak. Een uitvinding van cacaomaker Van Houten in 1830. Dat kun je op internet opzoeken.
Van Houten gebruikte kaliumcarbonaat of potas; van ammoniak was nog geen sprake. Maar kaliumcarbonaat zit nog wel steeds in het mengsel. Dat staat keurig op de verpakking van de Oreo-koekjes.
De omgevingsdiensten, die Olam aan zijn milieuvergunningen helpen, komen met dezelfde uitleg als de fabriek. Woordvoerder Tom Jonker van Omgevingsdienst Noord-Holland Noord: „De emissie van ammoniak (NH3) vanuit de inrichting van Olam is relatief hoog omdat vooral bij het procesonderdeel branden van de cacaobonen veel ammoniak vrijkomt.”
Wat op zich klopt, want tijdens dit procesonderdeel gaat de kunstmatig toegevoegde ammoniak erbij. Maar dat vertelt Jonker er niet bij.
Schoonmaakmiddelen.
Hoe zit het nou echt? De klokkenluider van de Olamfabriek weet uit eigen waarneming dat grote hoeveelheden giftig ammoniak, in een hoge concentratie, kunstmatig worden toegevoegd aan het alkalisatieproces. Het wordt per tankwagen of bulkzak aangevoerd. Ammoniak is het hoofdbestanddeel van het geheime recept voor ’HFC Black’ waar naast ammoniak overigens nog drie andere onbekende chemische ingrediënten in gaan. Het zijn chemicaliën die volgens deze klokkenluider ’eigenlijk niet in voedsel moeten zitten’. „Eerder in een keukenkastje met schoonmaakmiddelen.”
De klokkenluider is vooral kritisch over het procesdeel waar de cacaobonen worden gealkaliseerd. „Je kunt zeggen dat de cacao chemisch wordt mishandeld”, zegt hij. „En ik vraag me af of het nou wel zo nodig is om al die ammoniak, met al die uitstoot tot gevolg, te gebruiken voor dit ene doel: het zwart kleuren van de cacao. Dat is alleen maar om het beter te kunnen verkopen. De natuurlijke kleur van cacao is lichtbruin.”
Hij weet te vertellen dat de productie van het zwarte poeder is uitgebreid. Enkele jaren geleden is een speciale HFC-lijn gebouwd. ’High Flavoured Cocoa’. Geheim hoofdbestanddeel: ammoniak en ammoniakzouten. „De fabriek is al sinds de jaren vijftig bezig met het bedenken van manieren om het poeder steeds donkerder te maken. Dat ging in het begin nog met toevoeging van koolstof, en later loog.”
Zo te zien heb je modelez boos gemaakt…
Geforceerd uitkopen maar :p
Ben normaal niet zo verrast als je weer hoort over gekke dingen in de voedselindustrie maar deze zag ik dus echt niet aankomen…
Dit is nu eenmaal hoe je cacao behandeld in er een betere versie van te maken.
Het heet Dutch processed, waarbij cacao behandeld wordt met een alkalische stof om de zuurgraad te veranderen, waardoor ook de smaak anders wordt.
Het is een Nederlandse uitvinding uit het begin van de 19de eeuw, totaal geen geheim en bekend bij iedereen die een beetje van chocola afweet.
Dezelfde stof wordt ook nog gebruikt als rijsmiddel.
>Het zijn chemicaliën die volgens deze klokkenluider ’eigenlijk niet in voedsel moeten zitten’. „Eerder in een keukenkastje met schoonmaakmiddelen.”
>De klokkenluider is vooral kritisch over het procesdeel waar de cacaobonen worden gealkaliseerd. „Je kunt zeggen dat de cacao chemisch wordt mishandeld”, zegt hij
Hier gaat het artikel mijns inziens de mist in, zoals ze zelf later bevestigen is het feit dat het in de voedselindustrie gebruikt wordt geen probleem, jammer want voor de rest is het een interessante kwestie.
Door zulk nieuws worden Oreo koekjes wel een beetje zwart gemaakt.
7 comments
“Er blijft geen of zeer weinig ammoniak achter in het eindproduct.” Maar alsnog wel bizar vind ik. Uit een premium artikel wat tegelijkertijd is geplaatst:
“Wegwezen hier! Sirenes, zwaailichten en beeldschermen waarschuwen de medewerkers van de cacaofabriek. ’Black’ wordt gedraaid. Het zwarte cacaopoeder voor de Oreo-koekjes.
Waarschuwingen loeien door de fabriek. Werknemers van de Olam-cacaofabriek in Koog aan de Zaan weten wat ze te doen staat als ’HFC Black’ wordt geproduceerd. Dan wordt die afdeling hermetisch afgesloten en iedereen moet evacueren naar een veilige plek.
Ergens in het gebouw wordt een kraan opengezet. Ammoniak stroomt door de paarse leidingen, om zich te mengen met het hete, natte cacaomengsel. Hierbij komen grote hoeveelheden van dit giftige en zwaar milieubelastende spul in gasvorm vrij.
Keukengeheim:
Dat de ammoniak kunstmatig aan de cacaobonen wordt toegevoegd, weet bijna niemand. Behalve de werknemers in de fabriek en de milieu-inspecteurs van de omgevingsdiensten. Die inspecteurs weten ook al jaren dat Olam een van de grootste ammoniakvervuilers van het land is. En ze weten precies waarom dat zo is. Maar ze houden het stil. Op verzoek van de fabriek. De Oreo-ammoniak van Olam is het best bewaarde keukengeheim van de Zaanstreek.
In de jaren tachtig bedacht Cacaofabriek De Zaan, zoals Olam toen nog heette, het procedé om met toegevoegd ammoniak cacaopoeder zwart te maken. Het was een gouden vondst. Geen enkele cacaofabriek ter wereld kreeg zijn cacaopoeder zwarter dan het Hollandse bedrijf in de Zaanstreek. Het procedé van de Zaanse cacaomakers wordt nog steeds wereldwijd het ’Dutch process’ genoemd. De fabriek heeft het zelf liever over ’alkaliseren’ en zweeg – tot deze krant enkele weken geleden vragen stelde – over de tienduizenden liters toegevoegd ammoniak.
Al die ammoniak blijft niet in het cacaopoeder. Nou ja, een beetje. Het meeste gaat er weer uit, door de schoorsteen, naar buiten, waar het de omringende woonwijken in de stank zet en nabijgelegen natuurgebieden vervuilt.
Belangrijk voor Olam is het feit dat de grootste koekjesfabrikant van de wereld, Mondelez, het zwarte cacaopoeder gretig afneemt voor de bekende Oreo-koekjes. Het zijn de meest gegeten koekjes ter wereld, met een omzet van 3,1 miljard dollar in 2019.
En daar mag Olam het cacaopoeder voor leveren. De financiële belangen zijn groot, de milieubelangen ondergeschikt.
Klokkenluider.
Zoals vaker is het een klokkenluider die de waarheid aan het licht brengt. Een telefoontje naar de krant. Een man wiens identiteit bij de hoofdredactie van deze krant bekend is, maar die niet met zijn naam in de krant wil. Hij heeft grote kennis van de procedures in de fabriek. Zo weet hij precies waarom Olam in de top vijf van ammoniakvervuilers staat. ’Weten jullie eigenlijk wel waar al die ammoniak vandaan komt?’
Ja, dat dáchten we te weten. Die vraag wist de fabriek altijd met een halve waarheid te beantwoorden. De grote ammoniakuitstoot ontstaat vanzelf tijdens het roosteren van de cacaobonen. Dan komt het min of meer van nature vrij, is het verhaal. ’Alkaliseren’, wordt ook vaak gezegd. Er is toch bijna niemand die weet wat dat betekent. Ja, het door toevoeging van chemicaliën donkerder maken van cacao, en zachter van smaak. Een uitvinding van cacaomaker Van Houten in 1830. Dat kun je op internet opzoeken.
Van Houten gebruikte kaliumcarbonaat of potas; van ammoniak was nog geen sprake. Maar kaliumcarbonaat zit nog wel steeds in het mengsel. Dat staat keurig op de verpakking van de Oreo-koekjes.
De omgevingsdiensten, die Olam aan zijn milieuvergunningen helpen, komen met dezelfde uitleg als de fabriek. Woordvoerder Tom Jonker van Omgevingsdienst Noord-Holland Noord: „De emissie van ammoniak (NH3) vanuit de inrichting van Olam is relatief hoog omdat vooral bij het procesonderdeel branden van de cacaobonen veel ammoniak vrijkomt.”
Wat op zich klopt, want tijdens dit procesonderdeel gaat de kunstmatig toegevoegde ammoniak erbij. Maar dat vertelt Jonker er niet bij.
Schoonmaakmiddelen.
Hoe zit het nou echt? De klokkenluider van de Olamfabriek weet uit eigen waarneming dat grote hoeveelheden giftig ammoniak, in een hoge concentratie, kunstmatig worden toegevoegd aan het alkalisatieproces. Het wordt per tankwagen of bulkzak aangevoerd. Ammoniak is het hoofdbestanddeel van het geheime recept voor ’HFC Black’ waar naast ammoniak overigens nog drie andere onbekende chemische ingrediënten in gaan. Het zijn chemicaliën die volgens deze klokkenluider ’eigenlijk niet in voedsel moeten zitten’. „Eerder in een keukenkastje met schoonmaakmiddelen.”
De klokkenluider is vooral kritisch over het procesdeel waar de cacaobonen worden gealkaliseerd. „Je kunt zeggen dat de cacao chemisch wordt mishandeld”, zegt hij. „En ik vraag me af of het nou wel zo nodig is om al die ammoniak, met al die uitstoot tot gevolg, te gebruiken voor dit ene doel: het zwart kleuren van de cacao. Dat is alleen maar om het beter te kunnen verkopen. De natuurlijke kleur van cacao is lichtbruin.”
Hij weet te vertellen dat de productie van het zwarte poeder is uitgebreid. Enkele jaren geleden is een speciale HFC-lijn gebouwd. ’High Flavoured Cocoa’. Geheim hoofdbestanddeel: ammoniak en ammoniakzouten. „De fabriek is al sinds de jaren vijftig bezig met het bedenken van manieren om het poeder steeds donkerder te maken. Dat ging in het begin nog met toevoeging van koolstof, en later loog.”
Zo te zien heb je modelez boos gemaakt…
Geforceerd uitkopen maar :p
Ben normaal niet zo verrast als je weer hoort over gekke dingen in de voedselindustrie maar deze zag ik dus echt niet aankomen…
Dit is nu eenmaal hoe je cacao behandeld in er een betere versie van te maken.
Het heet Dutch processed, waarbij cacao behandeld wordt met een alkalische stof om de zuurgraad te veranderen, waardoor ook de smaak anders wordt.
Het is een Nederlandse uitvinding uit het begin van de 19de eeuw, totaal geen geheim en bekend bij iedereen die een beetje van chocola afweet.
Dezelfde stof wordt ook nog gebruikt als rijsmiddel.
>Het zijn chemicaliën die volgens deze klokkenluider ’eigenlijk niet in voedsel moeten zitten’. „Eerder in een keukenkastje met schoonmaakmiddelen.”
>De klokkenluider is vooral kritisch over het procesdeel waar de cacaobonen worden gealkaliseerd. „Je kunt zeggen dat de cacao chemisch wordt mishandeld”, zegt hij
Hier gaat het artikel mijns inziens de mist in, zoals ze zelf later bevestigen is het feit dat het in de voedselindustrie gebruikt wordt geen probleem, jammer want voor de rest is het een interessante kwestie.
Door zulk nieuws worden Oreo koekjes wel een beetje zwart gemaakt.