Het is weer verkiezingstijd en de eerste stemwijzers staan alweer online. Ik ben al jaren van mening dat stemwijzers een waardeloze manier zijn om je stem te laten bepalen. Laten we eens kijken naar de stemwijzer van Noord-Brabant.
**TL;DR: Partijen die hetzelfde zeggen belanden onder andere kopjes Eens/Oneens. Stellingen zijn zo onduidelijk dat ze verschillend te interpreteren zijn. “Ja, mits” wordt anders behandelt dan “Nee, tenzij”, terwijl het vaak op precies hetzelfde neerkomt. Stellingen zijn populistisch en ongenuanceerd. Gebruik de stemwijzer vooral niet om je mening te vormen zonder aandachtig de toelichtingen van partijen te lezen.**
[https://noordbrabant.stemwijzer.nl/](https://noordbrabant.stemwijzer.nl/)
Wat voorbeelden, bij stelling 15 ben ik maar afgehaakt.
**Stelling 2: Noord-Brabant moet vooral woningbouw voor ouderen stimuleren.**
5 partijen stellen “Ja” terwijl ze in de uitleg aangeven dat ook woningen voor jongeren belangrijk zijn. Expliciet aangeven dat het “vooral” woningen voor ouderen moeten zijn doen ze niet. (CDA, D66, ChristenUnie-SGP, BBB, AWP)
**Stelling 3: De provincie moet velden met zonnepanelen op landbouwgrond blijven toestaan.**
Bij de voorstanders zijn twee partijen het in feite eens met de meeste partijen die Oneens hebben aangegeven. (SP en Groenlinks) De meeste partijen hebben het over de zonneladder, daken hebben de voorkeur. Het verschil in interpretatie lijkt te liggen of het absoluut niet mag of alleen bij uitzondering.
VVD stelt bijvoorbeeld “Oneens” maar schrijft “alleen als laatste redmiddel”. Dan ben je gewoon voorstander.
CDA, D66, 50PLUS, PvdD, Lokaal Brabant, ChristenUnie-SGP, AWP, Alliantie zijn allemaal “Oneens” maar houden allemaal de deur open om het wel toe te staan, wat niet de stelling is.
**Stelling 4: De provincie moet Eindhoven Airport de ruimte geven om te groeien.**
VVD en Lokaal Brabant zijn het beide “Eens”, mits de groei binnen de bestaande afspraken kan. Ze lijken hier te verwijzen naar het rapport van Van Geel te verwijzen. PvdA en 50Plus verwijzen naar hetzelfde rapport en zien dat als reden om het niet met de stelling eens te zijn. Dat afspraken die daar gemaakt zijn moeten de geluidsoverlast immers laten afnemen. Hoe de VVD en Lokaal Brabant het rapport naleven voor zich zien terwijl het vliegveld wel mag groeien is me niet geheel duidelijk.
**Stelling 7: Noord-Brabant moet op gevaarlijke provinciale wegen de maximumsnelheid verlagen naar 60km per uur**
Hier zeggen alle partij die “Oneens” zijn eigenlijk hetzelfde, zorg dat de weg veilig gemaakt wordt dan hoeft de snelheid niet omlaag. Wat er moet gebeuren als de weg niet veiliger kan (om welke reden dan ook) laat men tactisch in het midden.
Veel van de voorstanders zeggen in feite hetzelfde, eerst veiligheidsmaatregelen inzetten, alleen verlagen als het niet anders kan.
**Stelling 8: Er mogen in Noord-Brabant geen nieuwe windmolens meer komen.**
Drie partijen zijn voor, maar stellen dat er wel nieuwe windmolens mogen komen onder voorwaarden. (50Plus, BVNL, Ouderenappel). Sommige partijen die voorstander zijn stellen dezelfde voorwaarden (VVD, SP, GroenLinks, PvdA, PvdD, BBB). Die drie voorstanders horen gewoon onder het kopje “Oneens” terecht.
**Stelling 9:** **De provincie moet meer doen om huisvesting te regelen voor vluchtelingen met een verblijfsvergunning (statushouders).**
CristenUnie-SGP, PvdD, PvdA, D66 zijn allemaal voorstander, maar wimpelen de verantwoordelijkheid in de uitleg af naar de gemeenten.
CDA is “Oneens”, maar stelt wel dat de provincie de wettelijke taak moet vervullen. Of de huidige inzet van de provincie voldoende is om de wettelijke taak te voldoen lichten ze niet toe.
**Stelling 11:** **Noord-Brabant moet eisen dat van alle nieuwbouwwoningen in de provincie 50% een sociale huurwoning is.**
D66 en PvdA zijn voorstanders, maar hebben het in hun uitleg over ambitie. PvdA stelt zelfs dat de provincie geen positie heeft om dit af te dwingen. Hoe kunnen ze het dan eens zijn met de stelling die het over “eisen” heeft?
**Stellig 12: De provincie moet het afschieten van wilde zwijnen verbieden.**
Hier lijkt er een misverstand te zijn tussen de partijen of de stelling afschieten voor plezierjacht of populatiebeheer betreft.
GroenLinks en Volt zeggen voorstander te zijn, maar staan populatiebeheer toe. De meeste partijen die tegenstander zijn staan ook alleen maar populatiebeheer toe.
**Stelling 15: Noord-Brabant mag geen subsidie meer geven aan bedrijven in de intensieve veehouderij.**
Voorstander AWP: “Juist vermindering van intensieve veehouderij zou gesubsidieerd mogen worden.” Dan ben je toch tegenstander???
50Plus, GroenLinks, PvdD, ChristenUnie-SGP, AW (Eens), BBB, Ouderenappel, Lokaal Brabant, D66, CDA, VVD (Oneens) zeggen allemaal hetzelfde. Subsidie alleen als het leidt tot duurzamere landbouw. Toch zijn sommige onder het kopje Eens terecht gekomen en andere niet.
17 comments
Deze toelichting wou ik jullie niet onthouden…
Ouderenappel, voorstander van de stelling “Noord-Brabant moet er alles aan doen om te zorgen dat de klimaatdoelstellingen gehaald worden.”:
>Laten wij ins inzetten voor een betere leefomgeving. Daar hoort ook bij de luchtverontreiniging vanuit Duitsland en België terug te dringen. En iedereen kent het verschijnsel Saharazand. Is ook slecht voor de longen.”
Ik heb toevallig gisteren voorbij komen dat de stemwijzer beschikbaar was voor Noord-Brabant. Maar idd wat een vage bedoeling ben er niks wijzer van geworden.
Misschien een idee om de stelling te pakken en de uitleg van de partij. En dan aan chatGPT vragen wat het antwoord is uit “ja/nee/misschien” dat er het beste bij past. Ben benieuwd wat er dan uitkomt. Een soort eerlijkere stemwijzer.
Ik heb hem toevallig net ingevuld voor Noord Brabant en ja, ik ben het met je eens.
Bovendien heb ik er weinig aan omdat alle partijen bij mij min of meer hetzelfde scoorden. Met ook geen enkele uitschieter.
Gelukkig heeft het waterschap waar ik woon een degelijke website waar elke partij op water en milieu gerelateerde standpunten reageert. Geen juist/onjuist of eens/oneens gedoe maar gewoon een beknopt antwoord. Ik was er binnen korte tijd uit wat ik ga stemmen.
Voor wie onder het waterschap Vechtstromen valt: https://www.vechtstromen.nl/bestuur/verkiezingen/
Geen idee waar je onder valt? No problemo, kan je hier vinden: https://www.waterschappen.nl/mijn-waterschap/
Ik moet me alleen nog even inlezen op de Provinciale Staten.
Geen idee of deze er nu is voor de provinciale verkiezingen, maar voor de landelijke verkiezingen is/zijn er ook één of twee stemwijzers die niet gebaseerd zijn op het partijprogramma maar op het stemgedrag in de tweede kamer de afgelopen periode.
Partij zegt iets te willen doen aan het milieu? Waarom heeft het dan tegen strengere wet en regelgeving gestemd op dat onderwerp de afgelopen jaren.
Rutte zegt iets te willen doen aan woningbouw? Betaalbare enz.? Mag je rade wat de stemwijzer daarmee deed na een periode Stef Blok.
Enige probleem is een partij die nog geen geschiedenis heeft in de kamer… Maar waarschijnlijk stem je daarop omdat je het huidige aanbod allemaal niks vind.
Goed dat je dit onder de aandacht brengt! De stemwijzer hoort van hoge kwaliteit te zijn als we ons bestuur serieus willen nemen. Ben blij dat jullie hier allemaal over meedenken
Mooie analyse! Heb je het kieskompas ook geprobeerd? Die vond ik iets genuanceerder, met name in hoe de uitkomsten weergegeven worden. Heb t verder niet geanalyseerd of zo, maar ben wel benieuwd naar je mening
Als iemand die dit jaar voor een politieke partij heeft gewerkt en de antwoorden voor de stemwijzer aan heeft moeten leveren kan ik er nog een ander puntje aan toevoegen: je mag geen antwoord schrijven voor de stemwijzer, in plaats daarvan moet je een antwoord aanleveren wat al eens ergens gezegd is zonder daar woorden aan toe te voegen/weg te halen/veranderen.
Wat dit inhoudt is dat een partij misschien zou zeggen “Natuurlijk willen wij het OV en fietspaden bevorderen ten koste van auto’s” (een erg links standpunt). Maar als je dat niet al ergens zo expliciet en daadkrachtig hebt gezegd moet je het misschien doen met een zwakkere uitleg als “Wij vinden OV erg belangrijk en willen goede toegankelijkheid voor fietsers”, een veel neutraler en gematigder standpunt wat je partij veel meer naar het midden van het kieskompas trekt.
>allemaal voorstander, maar wimpelen de verantwoordelijkheid in de uitleg af naar de gemeenten.
Dit vind ik ook zo’n lastig punt bij een hoop van de stellingen. Dan kan je wel vinden dat iets zou moeten gebeuren, maar misschien vind je ook wel dat het niet de taak is van de bestuurslaag waar we op gaan stemmen.
Misschien moet er maar iemand een stemwijzer maken waarbij je invult met welke partijen je het eens bent voor iedere stelling. Is wel meer werk om in te vullen. Maar dan heb je wel een bepaalde accuraatheid.
Ik was bijna in de verleiding om het te gaan doen, maar om alle data in te vullen is veel moeite, ik ben ook geen web designer, en ik heb nogal projecten liggen. EDIT: Hoewel, misschien kan ik snel wat met ChatGPT genereren.
Ik krijg er in Twente trouwens PvdA uit met 64%. Verbaast me eigenlijk ook niet. Mijn probleem is dat ik de PvdA sinds hun landelijke neoliberale toer echt niet meer vertrouw. Daarna 50PLUS en Volt, beiden 56%nen GroenLinks met 52%. 50PLUS is waarschijnlijk het soort rare partij waarmee je het eens lijkt maar niet echt bent. Plus dat ik een keer voor dialect heb gestemd, want dat is gewoon iets moois. Volt en GroenLinks hebben wat compatibiliteit met mijn politiek, dat was ook al langer bekend.
Edit: blijkbaar heeft 50PLUS een paar verrassend progressieve punten. Zoals Overijssel als rolmodel voor klimaatneutraliteit, en ze zijn ook uitgesproken voor windmolens. En de stelling over gratis OV vinden ze niet sterk genoeg. Ik zal er niet om op ze stemmen, ook omdat ze nog wel wat onzin praten over schaarse landbouwgrond, en ik heb alle verwachting dat belangen van ouderen op de woningmarkt voor die van starters en jongeren zal gaan, maar ik ben wel verrast. Ironisch genoeg zijn ze juist geen voorstander van dialect.
Bedankt voor deze analyse! Het is natuurlijk erg lastig om grote issues en genuanceerde opvattingen in compacte stellingen te vatten. Dat er veel onduidelijkheid in zit verbaast me dan ook niets. Heb je zelf een idee hoe het beter zou kunnen?
Waar ik me zelf het meeste aan stoor zijn de negatief geformuleerde stellingen “er mag niet” of “moet geen”. Als je dat met oneens beantwoordt breng je mensen vanzelf op het verkeerde been.
Ik heb m’n vertrouwen en interesse in de politiek en stemwijzer jaren geleden volledig opgegeven nadat D66 na de verkiezingsperiode compleet het tegenovergestelde deed van hun standpunten uit de stemwijzer.
Wist niet eens dat we weer moesten stemmen, denk dat het voor mij de Piratenpartij wordt als die nog bestaan.
Erg mee eens. Geen stemwijzer aanbieden is beter dan een stemwijzer die “gegamed” kan worden door partijen om zo terrein te winnen onder stemmers die hun stem uitsluitend daarop baseren.
Ik ben er tot op de dag van vandaag van overtuigd dat dit is hoe Forum voor Democratie bij de Provinciale Statenverkiezingen 2019 zoveel succes boekte. Zij kwamen toen bij heel veel van mijn vrienden bovenaan uit de stemwijzer, terwijl dat over het algemeen redelijk veel GroenLinks en D66 stemmers zijn.
Heel herkenbaar. Je hebt het keurig uiteen gezet. Dat is een stuk productiever dan mijn eigen reactie, namelijk om me enorm te gaan zitten ergeren aan de ongenuanceerde en onvolledig geformuleerde vragen. Dank je wel!
Partijen bepalen zelf de antwoorden. Dat in gedachten houdend is dit niet zn vreemd gevolg. Laat zien dat een democratie meer nodig heeft dan een stemwijzer invullen.
De stemwijzer is nogal vreemd. Volgens mij kan je beter het kieskompas doen, die is er ook voor alle provincies.