Uit het verkeerde keelgat – De harde grap is belegen geworden

15 comments
  1. In het echt hoor ik nooit mensen verontwaardigd zijn. Ik heb een beetje het idee dat nieuws websites verontwaardiging als clickbait gebruiken.

  2. Is ‘t niet simpelweg een kwestie van veranderende tijden, veranderende smaken? Wat voor mijn generatie taboedoorbrekende helden waren, zijn voor de jongeren de status quo die zij op hun beurt weer moeten doorbreken. Revolutie en contrarevolutie, actie en reactie, herhaal ad infinitum.

    Het staat cabaretiers vrij om zich aan te passen aan de eisen van een jonger/anders publiek, of om extra in te zetten op het materiaal waar ze ooit groot mee zijn geworden. Allebei geldige opties, in mijn optiek.

    Zolang Youp, Hans, en Theo nog volle zalen kunnen trekken zal ‘t allemaal wel meevallen, ongeacht de heisa die het commentariaat de wereld inwerkt.

    Laten we afsluiten met een citaat van de Grote Roerganger. “Laat honderd bloemen bloeien, laat honderd scholen wedijveren”. Maar dan het liefst zonder de repressie die traditioneel na die uitspraak plaatsvindt.

  3. ‘Critici wezen erop dat zij de macht niet langer uitdagen, maar eerder bevestigen.’

    Hier gaat het om, niet? Punch up, not down, zoals de Engelsen zeggen. Grappen over minderheden zijn zo vaak de revue al gepasseerd dat ze (meestal) niet meer op shockfactor kunnen leunen, en dan blijft er weinig over.

  4. >‘Ik heb een broertje dood aan collega’s die beweren: “Je mag tegenwoordig niks meer zeggen.” Je moet niet willen vasthouden aan wat je altijd al deed en dan klagen dat mensen er aanstoot aan nemen. Je moet bedenken: hoe kan ik in déze tijd iets maken. Als je die lenigheid niet hebt, dan ben je gewoon af als cabaretier. Dan moet je je laten omscholen.’

    Deze is behoorlijk raak. Als maatschappij blijven we erg hangen in het idee van gevestigde namen. Een regisseur die dertig jaar geleden een paar fantastische films maakte wordt nog steeds beschouwd als een goede regisseur, ook als alles sindsdien teleurstellend was. Dat betekent niet dat je het nieuwe werk meteen moet afschrijven, maar de beoordeling ervan moet niet beïnvloed worden door die eerdere meesterwerken.

  5. Over dit fenomeen heb ik een tijd geleden een groep komieken gehoord, hun analyse was dat de wereld simpelweg is veranderd. Als iedereen het gevoel heeft dat het allemaal toch wel de goede kant op gaat dan is shock comedy grappig, want we zien het als vrij onschuldig en iets wat toch niet gaat gebeuren. Maar als we denken dat de wereld de verkeerde kant op gaat dan zien we die foute opmerkingen die je maakt over Joden opeens in een heel ander daglicht, en zijn dingen een heel stuk minder grappig opeens. Het is een soort graadmeter van de hoop in de samenleving, die echt flink gekelderd is de laatste tijd.

    Een aantal shock komieken zijn echter niet met de tijd meegegaan, en hebben helaas besloten dat het de schuld van het publiek is dat ze het niet meer grappig vinden.

  6. Als shows op tv komen is er soms wat online gedoe. Dat komt volgens mij ook doordat fragmenten uit de context van een verhaal worden gehaald. En ik denk ook dat dingen buiten het theater sowieso anders overkomen en sneller letterlijk worden genomen.

    Maargoed ik vraag me af hoe groot het ‘probleem’ voor de cabaretiers nu echt is. De zalen bij veel van de genoemde ‘harde’ cabaretiers zitten volgens mij nog altijd vol en verkopen in de regel snel uit. Er zijn ook diverse nieuwe cabaretiers die harde grappen maken (bijv. Peter Pannekoek), dus het is volgens mij helemaal niet zo dat er geen publiek is voor ‘harde grappen’.

  7. ik weet niet of het alleen een kwestie is van “tijden veranderen” en dat sommige grappen niet meer kunnen volgens bepaalde mensen – denk zelf dat het ook gewoon is dat we alle harde grappen al gehoord hebben. Na Toon Hermans, Wim Kan, Seth Gaaikema is er een generatie opgestaan met harde grappen. Dat was toen nieuw, shockerend en interessant. In die context waren stereotyperende “verkeerde” grappen misschien leuk, maar diezelfde grappen hebben we nu zo vaak gehoord, dat het nieuwe er wel van af is.

    harde grappen kunnen wel leuk zijn, maar alle grappen die met stereotypering van bevolkingsgroepen te maken hebben, of seksualiteit heb ik nu al zo vaak gehoord, dat het niet meer hoeft… ik ken de grap al en vind em niet meer grappig.

    ik realiseer me wel dat er natuurlijk ook jongere mensen zijn die nog nooit gehoord hebben dat Freek de Jonge in een van zijn shows het had over hoe Willem Alexander op de dam zijn moeder van achter aan het nemen was. Dus als ze in de juiste context zo iets horen vinden ze het misschien wel heel grappig

  8. Persoonlijk vind ik het prima als mensen harde grappen over zichzelf of hun situatie maken. Mijn man was daar een meester in toen hij terminaal ziek werd en nam echt geen blad voor de mond. Ik vind het wat anders als je grappen maakt over anderen en/of hun situatie.

  9. Het is juist een betere tijd dan ooit voor de harde grap. Nu heeft het juist veel meer effect dan in de tijd dat het gangbaar was. En in de laatste 10 jaar zijn er genoeg nieuwe heilige huisjes opgetrokken: daar moet je met de bulldozer overheen. 🥳

  10. Een van de redenen dat deze humor zo populair was, was omdat er ‘vroeger’ een hoop niet gezegd werd. Het was niet zo dat het niet gezegd mócht worden, maar de samenleving had een soort publieke zelfcensuur. Dit was ook een tijd voor het internet, dus dingen die mensen zeiden waren niet anoniem.

    Hierdoor waren de harde grappen ook écht hard, er werden dingen gezegd die men niet ‘hoorde’ te zeggen en dan gingen ze er ook nog extra overheen.

    Tegenwoordig hebben we sinds enerzijds Fortuyn die bepaalde dingen wél zei en anderzijds het internet waardoor mensen anoniem dingen kunnen zeggen die ze normaal niet zouden zeggen waardoor bepaalde soort uitspraken en bepaalde verbale hardheid doodnormaal is geworden.

  11. In het stuk wordt verwezen naar John Cleese en zijn mening over hoe de maatschappij verandert naar een “Woke” maatschappij. Ik ben meer een voorstander van het standpunt van zijn vriend en collega Eric Idle: https://www.cracked.com/article_36073_eric-idle-is-tired-of-comedy-giants-like-dave-chappelle-crying-censorship.html

    Als.je op prime time televisie kunt janken dat je gecancelled word, kun je dan wel spreken van gecancelled zijn?

    Daarnaast antwoord ik tegenwoordig op de term ‘cancelcultuur’ met de woorden “Consequence culture”. Als je je gedraagt als een eikel, moet je niet raar opkijken als mensen je ook een eikel gaan vinden. Suggereren dat het probleem ligt bij je publiek is voor een komiek toch wel echt een ernstig gebrek aan zelf-reflectie.

  12. Promoot gewoon Najib Amhali, veel zelfspot zo ook over zijn afkomst, zet gewoon de Nederlanders compleet voor lul en brand ze tot de grond toe af, blije gezichtjes gegarandeerd.

Leave a Reply