Οἱ 10 πρῶτες διοικητικὲς διαιρέσεις («νομαρχίες» ἢ «νομοί», κατὰ ἄλλες πηγὲς) τοῦ Ἑλληνικοῦ κράτους, 1833. (OC)
by nikitaswastaken
Οἱ 10 πρῶτες διοικητικὲς διαιρέσεις («νομαρχίες» ἢ «νομοί», κατὰ ἄλλες πηγὲς) τοῦ Ἑλληνικοῦ κράτους, 1833. (OC)
by nikitaswastaken
2 comments
Στὸν παραπάνω χάρτη παρουσιάζεται ἡ διοικητικὴ διαίρεση τῆς Ἑλληνικῆς ἐπικράτειας ὅπως αὐτὴ προβλεπόταν βάσει βασιλικοῦ διατάγματος τῆς 3/15 Ἀπριλίου 1833 («Περὶ διαιρέσεως τοῦ Βασιλείου καὶ τῆς διοικήσεώς του») ποὺ ἐξέδωσε ἡ ἀντιβασιλεία κατὰ τοὺς πρώτους μῆνες τῆς ἀφίξεως τοῦ βασιλέως Ὄθωνος φὸν Βίττελσμπαχ τὸ 1833.
Τό 1833 τὸ Ἑλληνικὸ κράτος διαιροῦνταν σε 10 νομαρχίες, 42 ἐπαρχίες καὶ δῆμοι. Οἱ νομαρχίες ἦταν οἱ ἑξῆς:
1. Αἰτωλία καὶ Ἀκαρνανία (*Αἰτωλοακαρνανία*). Σε αὐτὲς ἀρχικὰ περιλαμβανόταν ὁ σημερινὸς νομὸς Εὐρυτανίας, μέχρι ποὺ ἔγινε τμῆμα τῆς Στερεᾶς Ἑλλάδας ἀργότερα. Σε ἀντίθεση με τὶς ὑπόλοιπες νομαρχίες, ἡ Αἰτωλοακαρνανία δὲν χωρίστηκε ποτὲ σε 2 διαφορετικοὺς νομοὺς, καὶ ἔτσι εἶναι ἡ μόνη περιφερειακὴ ἑνότητα μὲ σύνθετο ὄνομα. Πρωτεύουσα: Μεσολόγγι.
2. Ἀρκαδία. Εἶναι ὁ μόνος νομὸς στὴν ἱστορία τοῦ Ἑλληνικοῦ κράτους ὁ ὁποῖος μέχρι σήμερα ἔχει τὴν ἔκταση του ἀπὸ τὴν ἀνεξαρτησία ἀμετάβλητη. Πρωτεύουσα: Τρίπολη.
3. Ἀργολίδα καὶ Κορινθία (*Ἀργολιδοκορινθία*). Ἡ νομαρχία αὐτὴ περιλάμβανε τόσο τὴν Ἀργολίδα καὶ τὴν Κορινθία ὅσο καὶ τὰ νησιὰ τῆς ἐπαρχίας Τροιζηνίας (Πόρος, Γαλατᾶς, Μέθανα, Σπέτσες, Ὕδρα) τὰ ὁποῖα μεταγενέστερα ἐντάχθηκαν στὸν νομὸ Ἀττικῆς. Πρωτεύουσα: Ναύπλιο.
4. Ἀττική καὶ Βοιωτία (*Ἀττικοβοιωτία*). Ἡ νομαρχία αὐτὴ καταργήθηκε τρία χρόνια ἀργότερα, ἀλλὰ ἀνασυστάθηκε τὸ 1845. Ξαναχωρίστηκε ὅμως τὸ 1899 καὶ ἐπανενώθηκε τὸ 1909. Ὁ νομὸς ἔπαψε ὁριστικῶς νὰ ὑπάρχει κατὰ τὴν διάρκεια τῆς Γερμανικῆς κατοχῆς τὸ 1943, ὅταν χωρίστηκε καὶ πάλι σὲ Ἀττικὴ καὶ Βοιωτία. Πρωτεύουσα: Ἀθήνα.
5. Ἀχαΐα καὶ Ἤλιδα. Ἡ νομαρχία περιλάμβανε τὴν Ἀχαΐα καὶ τὸ βόρειο τμῆμα τῆς σημερινῆς περιφερειακῆς ἑνότητας Ἠλεῖας. Πρωτεύουσα: Πάτρα.
6. Εὔβοια. Πέρα ἀπὸ τὴν Εὔβοια, ἡ νομαρχία ἀρχικὰ περιλάμβανε τὴν Σκῦρο καὶ τὶς βόρειες Σποράδες, οἱ ὁποῖες σήμερα ὑπάγονται στὴν περιφερειακὴ ἑνότητα Μαγνησίας. Πρωτεύουσα: Χαλκίδα.
7. Κυκλάδες. Πρωτεύουσα: Ἑρμούπολη.
8. Λακωνία. Ἡ νομαρχία ἀρχικὰ περιλάμβανε καὶ ἕνα μικρὸ τμῆμα τῆς Μεσσηνίας. Πρωτεύουσα: Σπάρτη.
9. Μεσσηνία. Ἡ νομαρχία ἀρχικὰ περιλάμβανε τὸ νότιο μισὸ τῆς σημερινῆς περιφερειακῆς ἑνότητας Ἠλεῖας. Πρωτεύουσα: Καλαμάτα.
10. Φωκίδα καὶ Λοκρίδα (*Φωκιδολοκρίδα*). Ἡ νομαρχία αὐτὴ καταργήθηκε γιὰ πρώτη φορὰ τὸ 1836 με τὴν εἰσαγωγὴ τοῦ συστήματος διοικήσεων-ὑποδιοικήσεων, καὶ διαιρέθηκε στὶς διοικήσεις Φωκίδος καὶ Φθιώτιδος καὶ τὶς ὑποδιοικήσεις Δωρίδος καὶ Λοκρίδος. Τὸ 1845 ὅμως ἀνασυστάθηκε, αὐτὴ τὴν φορὰ μὲ τὴν ὀνομασία Φθιώτιδα καὶ Φωκίδα (*Φθιωτιδοφωκίδα*) καὶ νέα ἕδρα τὴν Λαμία. Τὸ 1881 μὲ τὴν προσάρτηση τῆς Θεσσαλίας ἐντάχθηκε σὲ αὐτὴν ἡ ἐπαρχία Δομοκοῦ. Τὸ 1899 διασπάστηκε σὲ δυὸ ξεχωριστοὺς νομούς: Φωκίδα καὶ Φθιώτιδα ἀντίστοιχα. Τὸ 1909 ἡ Φθιωτιδοφωκίδα ἐπανιδρύθηκε καὶ διασπάστηκε ὁριστικῶς στὶς 31 Μαρτίου 1943, κατὰ τὴν διάρκεια τῆς Γερμανικῆς κατοχῆς. Πρωτεύουσα: Ἄμφισσα.
Σε αυτό το σημείο ας πούμε ότι η Θεσσαλονίκη προσάρτηθηκε στο υπόλοιπο σώμα της χώρας το 1913 και είναι γενετειρα του Κεμάλ Ατατούρκ, δεν το ήξερα αυτό για τη Αρκαδία ενδιαφέρον.