[Archive](https://archive.ph/XddIP)
Pesticidenwaakhond hield risico’s voor omwonenden buiten rapport
De bestrijdingsmiddelen in de landbouw zijn veilig, meldde het bestuursorgaan Ctgb in 2015 over zeven soorten gif. Alhoewel deze beoordelaar zelf risico’s aantrof in zijn steekproef.
Het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden (Ctgb) schrapte gevonden risico’s van landbouwgif voor omwonenden uit zijn rapport aan de minister, meldt het tv-programma Zembla. In plaats van de stempel ‘nader onderzoek’ kregen zeven pesticiden bij een steekproef in 2015 de opmerking ‘geen risico’ van de beoordelaar.
Toenmalig staatssecretaris Sharon Dijksma liet de Tweede Kamer daarop weten dat was aangetoond dat ‘alle toegelaten middelen veilig bleken’. Het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen vond echter bij zeven middelen die worden gebruikt in de fruit- en bollenteelt lichte normoverschrijdingen. Met name zijn er risico’s voor kinderen. Toch kwamen die niet in de onderzoekresultaten terecht.
De overschrijdingen kwamen aan het licht door gebruik van een nieuw strenger rekenmodel van de Europese Voedsel- en Warenautoriteit (EFSA). Nederland had bij de introductie van dit model tevergeefs bezwaar aangetekend. Voor het Ctgb waren de ‘geringe overschrijdingen’ echter ‘onvoldoende basis’ voor nader onderzoek, zo blijkt uit documenten die Zembla kreeg na een beroep op de Wet open overheid (Woo).
Ambtenaren van het ministerie van infrastructuur en milieu wezen het Ctgb erop dat het ‘politiek gevoelig’ zou liggen als de overschrijdingen zonder gevolgen bleven. Een Ctgb-medewerker stelde daarop in een interne mail voor om het woord risico te schrappen. Alleen dan zou het Ctgb niet verder hoeven te beoordelen. Door gebruik te maken van twee oude rekenmethodes, die geen overschrijdingen aangaven, kon het Ctgb in het rapport aan het ministerie schrijven dat er geen risico was gevonden.
‘Vorm van manipulatie’
De Nijmeegse hoogleraar risicobeoordeling van chemische stoffen Ad Ragas noemt in Zembla de handelswijze van het Ctgb ‘onacceptabel’ en ‘een vorm van manipulatie’. De bevindingen hadden moeten leiden tot vervolgonderzoek, vindt Ragas. “En misschien ook wel dat een aantal middelen die nu op de markt zijn eruit worden gehaald, dat daar de toelating van wordt ingetrokken.”
Milieujurist Anne de Vries van stichting Natuur & Milieu noemt de documenten ‘schokkend’ en spreekt van ‘misleiding’. “Ik denk dat het laat zien dat ze naar buiten toe heel duidelijk de boodschap willen geven dat er geen risico’s zijn geconstateerd. Maar dat is niet waar. Als er een normoverschrijding is, dan zou je als overheid toch moeten willen herbeoordelen?”
Hoogleraar Ragas twijfelt in de uitzending aan de objectiviteit van het Ctgb. “Ik denk dat de minister naar aanleiding hiervan een onafhankelijke commissie zou moeten instellen om naar het Ctgb te kijken.” Ook De Vries pleit voor nader onderzoek: “Ik denk dat er eens heel goed gekeken moet worden naar hoe het Ctgb haar taak opvat en hoe het die uitvoert.”
Het Ctgb ontkent tegenover Zembla dat er risico’s zijn verzwegen. Volgens het instituut leidden de uitkomsten van het nieuwe rekenmodel van EFSA en de oudere methodes destijds samen tot de conclusie dat de middelen veilig waren voor omwonenden.
Het Ctgb geniet grote autoriteit in politiek Den Haag. In de uitzending verdedigt landbouwminister Piet Adema het toelatingsbeleid dat volledig steunt op het Ctgb en Europese beoordelingen. De bewindsman erkent dat vermindering van pesticidengebruik nodig is, maar stelt dat de landbouw omwille van de voedselzekerheid nog niet zonder kan.
De uitzending gaat eigenlijk over de buurtschap Boterveen, in Drenthe, waar de rechter afgelopen voorjaar een spuitverbod oplegde aan een lelieteler, omdat bescherming van de gezondheid van omwonenden zwaarder weegt dan economisch belang. In hoger beroep kreeg de teler alsnog toestemming vier ‘noodzakelijke’ middelen te gebruiken.
1 comment
[Archive](https://archive.ph/XddIP)
Pesticidenwaakhond hield risico’s voor omwonenden buiten rapport
De bestrijdingsmiddelen in de landbouw zijn veilig, meldde het bestuursorgaan Ctgb in 2015 over zeven soorten gif. Alhoewel deze beoordelaar zelf risico’s aantrof in zijn steekproef.
Het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden (Ctgb) schrapte gevonden risico’s van landbouwgif voor omwonenden uit zijn rapport aan de minister, meldt het tv-programma Zembla. In plaats van de stempel ‘nader onderzoek’ kregen zeven pesticiden bij een steekproef in 2015 de opmerking ‘geen risico’ van de beoordelaar.
Toenmalig staatssecretaris Sharon Dijksma liet de Tweede Kamer daarop weten dat was aangetoond dat ‘alle toegelaten middelen veilig bleken’. Het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen vond echter bij zeven middelen die worden gebruikt in de fruit- en bollenteelt lichte normoverschrijdingen. Met name zijn er risico’s voor kinderen. Toch kwamen die niet in de onderzoekresultaten terecht.
De overschrijdingen kwamen aan het licht door gebruik van een nieuw strenger rekenmodel van de Europese Voedsel- en Warenautoriteit (EFSA). Nederland had bij de introductie van dit model tevergeefs bezwaar aangetekend. Voor het Ctgb waren de ‘geringe overschrijdingen’ echter ‘onvoldoende basis’ voor nader onderzoek, zo blijkt uit documenten die Zembla kreeg na een beroep op de Wet open overheid (Woo).
Ambtenaren van het ministerie van infrastructuur en milieu wezen het Ctgb erop dat het ‘politiek gevoelig’ zou liggen als de overschrijdingen zonder gevolgen bleven. Een Ctgb-medewerker stelde daarop in een interne mail voor om het woord risico te schrappen. Alleen dan zou het Ctgb niet verder hoeven te beoordelen. Door gebruik te maken van twee oude rekenmethodes, die geen overschrijdingen aangaven, kon het Ctgb in het rapport aan het ministerie schrijven dat er geen risico was gevonden.
‘Vorm van manipulatie’
De Nijmeegse hoogleraar risicobeoordeling van chemische stoffen Ad Ragas noemt in Zembla de handelswijze van het Ctgb ‘onacceptabel’ en ‘een vorm van manipulatie’. De bevindingen hadden moeten leiden tot vervolgonderzoek, vindt Ragas. “En misschien ook wel dat een aantal middelen die nu op de markt zijn eruit worden gehaald, dat daar de toelating van wordt ingetrokken.”
Milieujurist Anne de Vries van stichting Natuur & Milieu noemt de documenten ‘schokkend’ en spreekt van ‘misleiding’. “Ik denk dat het laat zien dat ze naar buiten toe heel duidelijk de boodschap willen geven dat er geen risico’s zijn geconstateerd. Maar dat is niet waar. Als er een normoverschrijding is, dan zou je als overheid toch moeten willen herbeoordelen?”
Hoogleraar Ragas twijfelt in de uitzending aan de objectiviteit van het Ctgb. “Ik denk dat de minister naar aanleiding hiervan een onafhankelijke commissie zou moeten instellen om naar het Ctgb te kijken.” Ook De Vries pleit voor nader onderzoek: “Ik denk dat er eens heel goed gekeken moet worden naar hoe het Ctgb haar taak opvat en hoe het die uitvoert.”
Het Ctgb ontkent tegenover Zembla dat er risico’s zijn verzwegen. Volgens het instituut leidden de uitkomsten van het nieuwe rekenmodel van EFSA en de oudere methodes destijds samen tot de conclusie dat de middelen veilig waren voor omwonenden.
Het Ctgb geniet grote autoriteit in politiek Den Haag. In de uitzending verdedigt landbouwminister Piet Adema het toelatingsbeleid dat volledig steunt op het Ctgb en Europese beoordelingen. De bewindsman erkent dat vermindering van pesticidengebruik nodig is, maar stelt dat de landbouw omwille van de voedselzekerheid nog niet zonder kan.
De uitzending gaat eigenlijk over de buurtschap Boterveen, in Drenthe, waar de rechter afgelopen voorjaar een spuitverbod oplegde aan een lelieteler, omdat bescherming van de gezondheid van omwonenden zwaarder weegt dan economisch belang. In hoger beroep kreeg de teler alsnog toestemming vier ‘noodzakelijke’ middelen te gebruiken.