‘De lat ligt hoog voor jongeren, presteren is de norm – en snel graag’

17 comments
  1. >„Dit zijn jonge mensen met veel stressoren op hun pad. Deze groep groeit op in een prestatiegerichte maatschappij, die veel van hen verwacht. Ze verwachten ook veel van zichzelf: wie faalt, heeft dat aan zichzelf te danken, is de gedachte. De lat ligt hoog, presteren is de norm – en graag snel een beetje. Door het leenstelsel is er nog eens extra financiële druk bijgekomen. Wie vertraagt, komt in de problemen. Dat heeft onmiddellijk consequenties.”

    Dit is een gedachte die zeer schadelijk is en ook in Nederland vrij ingebakken zit in onze cultuur. Lees ‘De tyrannie van de meritocratie’ van Michael Sandel als je hier meer over wil lezen.

    Als het gaat over de prestatiesamenleving wordt er overigens vaak gesproken over jongeren die elkaar op social media in de gaten houden en dan voelen dat ze achter lopen. Zelf denk ik dat we hierbij ook politici en werkgevers moeten aanspreken om de normen voor succes te vermenselijken en om de hypercompetitieve structuren in de maatschappij los te laten.

  2. De maatschappij vraagt wel steeds meer van studenten (duurdere huisvestiging, meer moeten lenen, hogere ingangseisen bij (vervolg)opleidingen etc.), maar ik denk dat sommige studenten zelf hier ook een aandeel in hebben. Dit baseer ik puur op eigen ervaringen met (andere) studenten. Dat je dan van jongeren van 18 – 22 hoort dat ze naast hun fulltime studie 2 bijbaantjes hebben, bij een vereniging zitten en nog veel andere dingen daarnaast doen en dan aangeven dat ze continue paniekaanvallen en oververmoeid zijn. Iedere dag (pre-corona) van huis en geen weekend thuis. Dat is op langer termijn ook gewoon ontzettend slopend.En dan stel je de vraag waarom ze zoveel hooi op hun vork nemen en dan geven ze aan dat ze anders bang zijn dat ze geen goede toekomst tegemoet gaan. Als jij dan aangeeft dat het ook écht we goedkomt met alleen één bijbaantje naast je studie, dan werd je soms gewoon raar aangekeken, terwijl ik niet eens zo heel veel ouder was. Dat je misschien niet direct belandt bij een droomwerkgever met een dito salaris of precies de functie kan uitoefenen waarvoor je hebt gestudeerd hebt, maar dat het ook normaal is als daar nog enkele jaren overheen gaan.

    Maar het huidige leenstelsel inruilen voor wat anders en op scholen de hulp inschakelen van een professional laagdrempeliger maken, zou wel een positieve invloed hebben op de huidige situatie.

  3. Begin dertiger hier. Bij mij was het probleem dat ik bang was achter het net te vissen als ik niet supergoed was. Dat had te maken met allerlei onzekerheden over de toekomst. Kan ik straks wel een huis kopen, kom ik wel aan een baan gerelateerd aan mijn opleiding, kan ik uberhaupt ooit met pensioen?

    Heeft me jaren en een mislukte studie gekost om hier overheen te komen.

  4. Ik vind het jammer dat de focus beperkt is tot jongeren op hoger onderwijs. Hoewel daar waarschijnlijk wel de gevolgen van de prestatiedruk tot uiting komen begint het opleggen van de druk om niet te falen al op de middelbare school. Als 14/15 jarige word je al voorgehouden dat de keuzes die je dan maakt (van mbo opleiding tot alfa/beta richting) de rest van je leven bepalen. Dat je moet kiezen wat je later wilt worden, en dat je automatisch al van alles uitsluit. Niet onderzoeken welke algemene talenten en kwaliteiten je hebt maar welk beroep bij je past.

    Combineer dat met een leenstelsel wat nauwelijks vertraging of herbezinning toe laat en geen wonder dat jongeren gestresst zijn.

  5. > Ze verwachten ook veel van zichzelf: wie faalt, heeft dat aan zichzelf te danken, is de gedachte.

    Dit wordt ze ook heel erg aangepraat door de huidige aanpak. Als iets niet lukt, krijgen met name sterke leerlingen altijd bemoedigend te horen: “Je kunt dit wel, je bent slim genoeg.” Daardoor gaan ze succes associëren met aangeboren talent, niet met hard werk. Gevolg is dat falen wordt gezien als onoverkomelijke hindernis en dat het enorm persoonlijk genomen wordt. Daardoor krijg je die uitgebluste twintigers die vroeger hoogbegaafd waren en nu een beetje depressief zitten te wezen op het internet.
    Veel kinderen/jonge mensen hebben er veel meer baat bij om op zo’n moment te horen dat ze het kunnen als ze even doorzetten.

    Daarnaast erger ik me rot aan alle mensen in het onderwijs die onredelijk veel werk verwachten van leerlingen. Ik durf zelf amper huiswerk te geven, omdat ik weet dat sommige collega’s rücksichtslos een uur huiswerk per les opgeven. We zouden leerlingen moeten aanleren dat ze het recht hebben een balans te vinden tussen werk en ontspanning, in plaats van voortdurend meer werk af te dwingen.

  6. En ondertussen willen ze in den haag niet eens samen in de zandbak spelen en zijn ze aan het janken over een lolly terwijl onze toekomst wegrot. Volgens mij weten heel veel jongeren ook heel goed wie hun toekomst in handen hebben, en hoe ze (door Nederland verkozen politici) daar mee omgaan

  7. Mijn leven voelt een stuk meer ontspannen sinds ik heb geaccepteerd dat ik in mijn huidige baan minder snel hogerop kom dan bij alternatieven.

    In ruil daarvoor heb ik leuker werk en veel veeeel betere baanzekerheid.

    Presteren is relatief. Een fatsoendelijk leven hebben is ook een prestatie.

  8. Herkenbaar, voor mijzelf en in mijn vrienden/kennissenkring. Aan de ene kant moet je zo snel mogelijk ‘succesvol zijn’, aan de andere kant zijn de factoren niet altijd in je voordeel (flex contracten & huizenmarkt bvb). Dan heb je ook nog de mensen die het wel ‘lukt’ waardoor je het gevoel krijgt dat je iets fout doet als het jou niet ‘lukt’.

    Merk wel dat de omgeving belangrijk is, mensen jutten elkaar ook op. Je jaagt elkaar in die ratrace, maar bent ook elkaars concurrent.
    Heb nu een vriendengroep die minder ‘ambitieus’ is, en dat helpt wel om zelf ook te accepteren dat niet alles perfect hoeft te zijn, en dat er meer is in het leven.

  9. Precies dit verhaal heb ik al eens gelezen toen ik 20 was, 10 jaar terug. Het is alleen maar erger geworden.

  10. >Bijna alle universiteiten en hogescholen hebben studentenpsychologen. Is dat niet genoeg?

    Nope, ik heb begin dit jaar een keer aan de UU gevraagd hoe lang de wachtlijst was. Het antwoord was dat als ik me op dat moment op de wachtlijst zou laten zetten, ik niet aan de beurt zou zijn tot ik al ruim afgestudeerd was.

    Ik ben 23 en heb momenteel een volkomen gefaald jaar, dus herken me in een hoop van de dingen die hier langs komen. Ik ben met goede cijfers uit mijn Master gekomen maar kan maar geen PhD positie vinden (dank Corona, dank bezuinigingen), dus ik ben maar een beetje thuis aan het verloederen. Ik heb begrepen dat ik hier absoluut niet alleen in ben; wat meer aandacht voor deze groep oud-studenten zou wel fijn zijn. (Bijvoorbeeld als ik dit jaar nog wel de wisbieb van de uni in zou mogen, of nog mee zou mogen doen met activiteiten van de studievereniging die niet voor alumni zijn.) Overigens heb ik al sinds maart 2020 zelden mensen fysiek gezien; ik was sinds die tijd niet meer welkom op de Uithof.

    Maarja, prioriteiten liggen bij een wereldrecord regenboogfietspad, en als de prioriteit dan al een keer op studenten ligt gaat alle aandacht naar de sjaars.

  11. Heb nog steeds last van burn-outklachten terwijl ik de burn-out al meer dan twee jaar geleden opliep door de stress van het studeren. De prestatiedrang is niet chill. Nu komt er voor mij nog bij dat er geen goede begeleiding voor me was. Door m’n autisme heb ik behoefte aan meer duidelijkheid maar op veel hogescholen laten ze je het toch liever zelf uitzoeken. Ik heb het afgelopen jaar veel therapie gehad en nu doe ik één dagdeel in de week een dagbesteding, waar ik cursussen kan doen. Ik ga dit nog wel uitbouwen naar meer dagdelen hoor, maar ik moet nog wel wennen dus daarom begin ik rustig.

    Ik probeer er vrede mee te hebben, maar het is soms moeilijk. Vroeger had ik veel meer energie en ik wou dat ik het reguliere studeren aan had gekund.

    Dit is nu mijn persoonlijke verhaal en misschien een beetje off-topic, maar denk wel dat de prestatiegerichte samenleving invloed op me heeft gehad hierbij.

  12. Heb juist het idee dat de druk bij de middelbare onderwijs veel groter is vergeleken met vroeger. Ik heb vroeger met twee vingers in de neus havo gehaald en maakte echt nooit huiswerk tenzij de leraar specifiek aangaf dat hij het de volgende les ging controleren.

    Als ik dit vergelijk met mijn neefje die ik weet niet hoeveel huiswerk en opdrachten elke dag zit te maken en online moet inleveren is dit echt night and day vergeleken met mij destijds.

  13. Maar echt. Ik ken teveel vrienden en kennissen die in de afgelopen 2 jaar alleen al een burn-out of andere mentale klachten hebben opgelopen vanwege een hoge studiedruk + werkdruk.
    Ik heb zelf de afgelopen paar jaar ook gewerkt naast m,n studies, maar jezus wat ben ik blij dat ik ben gestopt met werken en nu volledig kan focussen op mijn studies én nog wat vrije tijd over heb om te ontspannen.

Leave a Reply