In de nacht van woensdag op donderdag, tijdens een nieuwjaarsfeestje, brak rond 1.30 uur plots brand uit in ‘Le Constellation’, een bekende nachtclub in het Zwitserse skioord Crans-Montana (kanton Wallis). Een exact aantal is niet bekend, maar er waren op dat moment nog honderden feestvierders van verschillende nationaliteiten aanwezig.
Ooggetuigen verklaren dat de vlammen zich vervolgens razendsnel verspreidden en dat er massale paniek onder de aanwezigen uitbrak. De brand zou ook gepaard gegaan zijn met meerdere explosies. Om 1.32 uur wordt de hoogste alarmfase afgekondigd en snellen de hulpdiensten massaal ter plaatse.
Hoeveel slachtoffers zijn er?
Volgens de Zwitserse politie kwamen bij de brand al zeker ongeveer 40 mensen om het leven en vielen er ook 119 gewonden. Van de gewonden werden er al 113 geïdentificeerd, zo bevestigde politiechef Frédéric Gisler vrijdag. Het gaat om 71 Zwitsers, 14 Fransen, 11 Italianen, 4 Serviërs, 1 Bosniër, 1 Luxemburger, 1 Pool, 1 Portugees en ook 1 Belg. Van de 119 gewonden zouden er ongeveer 80 in kritieke toestand verkeren.
Op een persconferentie werd een stand van zaken gegeven over het aantal slachtofffers
Over de dodelijke slachtoffers is voorlopig nog maar weinig bekend. Voorlopig kennen we alleen de identiteit van Emanuele Galeppini, een 16-jarige Italiaanse golfer die in de vuurzee om het leven kwam.
LEES OOK.“Het is ons paradijs, maar het is een nachtmerrie geworden”: onze man ziet een stad in shock
De autoriteiten verklaarden dat de identificatie van de dodelijke slachtoffers nog dagen of zelfs weken in beslag kan nemen.
Wat weten we over de Belgische slachtoffers?
Minister van Buitenlandse Zaken Maxime Prévot verklaarde vrijdag dat er twee Belgische slachtoffers waren, allebei tienermeisjes uit Waals-Brabant. De ene raakte gewond, de andere is nog vermist. Er zijn ook al vermisten uit andere landen gemeld, maar voorlopig is niet duidelijk hoeveel mensen er in totaal vermist zijn.
LEES OOK.Brandexpert hoopt dat discotheken lessen trekken uit Zwitsers drama: “Vuurwerkstokken horen er niet thuis”
Het gewonde meisje uit ons land liep volgens Prévot “oppervlakkige brandwonden” op en zou intussen in een Zwitsers ziekenhuis “onder de beste omstandigheden” behandeld zijn. “Voor het andere meisjes kunnen we het ergste vrezen, maar we kunnen pas tot een officiële conclusie komen na een officiële verklaring van de Zwitserse autoriteiten.”
Ons land heeft de Zwitserse autoriteiten intussen hulp aangeboden bij de verzorging van de patiënten. Op dit moment zijn er al vijf personen die medische zorg nodig hebben, via de militaire luchthaven van Melsbroek naar België overgebracht, volgens de minister.
LEES OOK.Familie van slachtoffers op zoek naar vermiste geliefden na brand in Zwitserse nachtclub
Wat weten we al over de oorzaak?
“De brand lijkt te zijn ontstaan door feestvuurwerk dat aan champagneflessen was vastgemaakt”, zo verklaarde aanklager Beatrice Pilloud vrijdagnamiddag op een persconferentie. De eerste bevindingen wijzen erop dat die flessen te dicht bij het plafond geplaatst werden, waardoor de brand zich “snel, heel snel” kon verspreiden over het hele plafond. Pilloud benadrukte wel dat er nog geen absolute zekerheid over de oorzaak bestond en dat voorlopig “geen enkele hypothese verwaarloosd mag worden”.
Aanklager Beatrice Pilloud. © Reuters
Hoe komt het dat de brand zich zo snel kon verspreiden?
Experts zeggen dat er bij de brand in Crans-Montana vermoedelijk sprake was van een ‘flashover’ of vuursprong. Zo’n ‘flashover’ is het moment waarop een brand die aanvankelijk onder controle lijkt, plotseling oplaait en een hele ruimte in de as legt. Temperaturen kunnen in zeer korte tijd tot meer dan 1.000 graden Celsius oplopen. Volgens ooggetuigen hing er aan het plafond ook een geluidsisolerende schuimlaag, die het brandproces mogelijk nog versnelde.
LEES OOK.‘Flashover’ maakte brand in Zwitserland zo dodelijk: het fenomeen dat ook brandweermannen vrezen
Waren alle veiligheidsvoorschriften wel in orde?
Dat zal nog moeten blijken uit verder onderzoek. De Franse uitbaters van de bar werden intussen wel al ondervraagd, maar voorlopig werden er geen aanhoudingen verricht. Afhankelijk van de resultaten van het onderzoek zal blijken of de uitbaters (of anderen) aansprakelijk zijn voor de ramp.
LEES OOK.België wil vandaag team specialisten naar Zwitserland sturen: wie? En wat gaan ze doen?
Uitbater Jacques Moretti verklaarde aan nieuwssite 20Minutes.ch dat zijn zaak in tien jaar tijd drie keer gecontroleerd werd en telkens met alles in orde was. “We doen er ook alles aan om het onderzoek te helpen”, luidde het. “We kunnen niet slapen of eten, het gaat slecht met ons.”
Alle horecazaken van Crans-Montana worden normaal gezien jaarlijks gecontroleerd door de diensten van de gemeente, zo verklaarde Stéphane Ganzer, regionaal minister van Veiligheid, tijdens de persconferentie van vrijdag. Maar ook volgens hem werden er bij die controles nooit gebreken gemeld en beschikte de nachtclub ook over een nooduitgang. “Maar waarschijnlijk konden de meeste mensen die gezien de omstandigheden helaas niet vinden.”
Stéphane Ganzer, regionaal minister van Veiligheid. © Reuters