Koffieliefhebbers konden de afgelopen maanden hun hart ophalen. Verschillende media schreven dat koffie een receptor activeert die veroudering tegengaat en je lichaam beschermt tegen ouderdom. Klinkt als geweldig nieuws, maar wie het onderzoek erbij pakt, ontdekt al snel dat de werkelijkheid een stuk genuanceerder is.
Sterker nog: de meest opvallende conclusie uit de krantenkoppen komt helemaal niet uit het onderzoek zelf.
Waar komt de claim vandaan?
Onderzoekers van Texas A&M University wilden beter begrijpen waarom koffiedrinkers in grote bevolkingsstudies vaak langer leven en een lager risico lijken te hebben op aandoeningen als hart- en vaatziekten, diabetes en neurodegeneratieve ziekten. Eerder onderzoek liet die verbanden al zien, maar het mechanisme erachter bleef onduidelijk.
Daarom richtten de wetenschappers zich op een receptor in het lichaam: NR4A1. Dit eiwit speelt een rol bij processen als ontsteking, stofwisseling en de manier waarop cellen reageren op stress en beschadiging. In het laboratorium onderzochten de onderzoekers of stoffen uit koffie zich aan deze receptor kunnen binden.
Wat ontdekten de onderzoekers?
Het onderzoek liet inderdaad zien dat verschillende stoffen uit koffie, waaronder chlorogeenzuur en cafeïnezuur, invloed hebben op NR4A1. Dat gebeurde echter in gekweekte cellen in het laboratorium, niet bij mensen. Bovendien gedroegen de stoffen zich als zogenoemde ‘inverse agonisten’: ze veranderden de activiteit van de receptor, in plaats van deze simpelweg ‘aan te zetten’.
Met andere woorden: het onderzoek zegt iets over een mogelijk biologisch mechanisme, maar niet dat koffie veroudering daadwerkelijk afremt.
Waarom de koppen te ver gingen
De onderzoekers waren zelf opvallend voorzichtig met hun conclusies. Ze benadrukken dat hun experimenten uitsluitend in cellen zijn uitgevoerd en dat vervolgonderzoek bij mensen nodig is. Ook wijzen ze erop dat de concentraties koffiebestanddelen waarmee in het laboratorium werd gewerkt waarschijnlijk veel hoger zijn dan de hoeveelheden die na het drinken van een kop koffie in je bloed terechtkomen.
Betekent dit dat koffie niet gezond is?
Integendeel.
Er is inmiddels behoorlijk veel observationeel onderzoek dat een verband laat zien tussen regelmatige koffieconsumptie en een lager risico op verschillende chronische aandoeningen en een lagere kans op vroegtijdig overlijden. Vooral een dagelijkse inname van ongeveer drie tot vijf koppen koffie wordt regelmatig geassocieerd met gezondheidsvoordelen. Dat betekent alleen niet automatisch dat koffie dé reden is dat mensen langer leven; observationele studies kunnen geen oorzaak en gevolg bewijzen.
De nieuwe studie voegt vooral een interessant puzzelstukje toe over hoe koffie mogelijk werkt. Maar dat is iets anders dan bewijs dat koffie het verouderingsproces vertraagt.
De conclusie
Dat koffie gezond kan zijn, wordt door steeds meer onderzoek ondersteund. Maar de nieuwste studie bewijst niet dat koffie een anti-agingmiddel is.
Wat de onderzoekers wel laten zien, is dat bepaalde stoffen uit koffie mogelijk invloed hebben op een receptor die betrokken is bij stressreacties en celbescherming. Of dat zich ook vertaalt naar een langzamer verouderingsproces bij mensen, moet toekomstig onderzoek uitwijzen.
Volg je Men’s Health al op Google Discover?
Mis nooit meer een artikel over training, voeding of gezondheid in Google Discover. Volg Men’s Health via deze link en klik op ‘Volgen op Google’.