Waarom is KidCool (zeer) problematisch?
1. Voedingssupplementen om kinderen te kalmeren, echt waar?
“Cool kids, cool parents”, vier woorden die meteen onze aandacht trokken tijdens een bezoek aan de apotheek. Op zich zou zo’n slogan niet schokkend zijn als hij werd gebruikt in een boek over ouderschap of opvoeding, maar zodra de farmaceutische industrie hem gebruikt, gaan bij ons alarmbellen af.
De slogan gaat bovendien gepaard met allerlei positieve en negatieve afbeeldingen, die het verschil in gedrag moeten tonen tussen een kind dat KidCool heeft genomen en een kind dat dat niet heeft gedaan.
Volgens ons kan deze reclame bij consumenten leiden tot verkeerde interpretaties. Dat KidCool in de apotheek wordt verkocht, versterkt bovendien de overtuiging dat het product net zo nuttig, doeltreffend en veilig is als een geneesmiddel.
2. Het argument van klinische werkzaamheid is zwak onderbouwd
Laboratorium Trenker, de fabrikant van KidCool, claimt een “klinisch bewezen” werking voor rust, ontspanning en kalmering. De beschikbare studies naar de effecten van saffraan bij kinderen zijn echter zeer beperkt, vaak kleinschalig opgezet en uitgevoerd over korte periodes.
Kortom, onderzoek dat ver verwijderd is van de standaarden die in de geneeskunde gelden om van “sterk bewijs” te mogen spreken.
Er bestaat tot op heden geen wetenschappelijk consensus dat saffraan een bewezen effect heeft op het gedrag of de aandacht van kinderen. De resultaten die er nu zijn, gelden eerder als voorlopig en verkennend dan als als een bevestiging van werkzaamheid. Cijfers die naar voren worden geschoven (zoals de “+70% aandacht” in de brochure) mogen niet geïnterpreteerd worden zonder duidelijke methodologische toelichting.
Bovendien onderzochten de studies in kwestie de werking van saffraan als mogelijke behandeling van een medische aandoening, namelijk aandachtsstoornis met of zonder hyperactiviteit (ADHD), bij zowel volwassenen als kinderen. Het is echter wettelijk verboden om voedingssupplementen als een medische “behandeling” te presenteren.
Tot slot geven ook de auteurs van deze studies zelf aan dat verder onderzoek nodig is en dat hun research beperkingen heeft. Er is dus te weinig bewijs om sterke conclusies te trekken.
Voor saffraan is tot op heden geen enkele claim goedgekeurd door de Europese Commissie.
3. De fabrikanten van KidCool spelen in op “on hold” voedings- en gezondheidsclaims
Even ter herinnering: voedingssupplementen zijn in de eerste plaats bedoeld om het dieet aan te vullen, en hebben in principe geen therapeutisch effect zoals geneesmiddelen dat hebben. Ze mogen enkel een “nutritioneel of fysiologisch effect” claimen. En dat is precies wat de fabrikant van KidCool hier doet.
Volgens ons is de grens tussen voedingssupplement en geneesmiddel in dit geval bijzonder vaag. De claim “rustgevend en ontspannend” op de voorkant van de verpakking wordt achteraan immers verder uitgelegd met twee uitgebreidere claims:
“Saffraanextract draagt bij tot het behoud van ontspanning en relaxatie.”
“Saffraanextract helpt bij het vinden van een betere slaap.”
Deze beide claims zijn echter “on hold”: de Europese Commissie heeft hierover nog geen beslissing genomen. In afwachting daarvan mogen fabrikanten ze wel gebruiken en fabrikant Trenker maakt dankbaar gebruik van deze grijze zone.
Weet dat bijna 2 000 gezondheidsclaims (het merendeel van alle claims op voedingssupplementen) nog op een definitief oordeel wachten. In tegenstelling tot geneesmiddelen, mogen voedingssupplementen op de markt komen zonder dat de werking bij mensen met degelijk klinisch bewijs is aangetoond voor het eindproduct.