Zou je liever je zicht verliezen of je seksleven opgeven? Voor de naar schatting 50 miljoen mannen die het erectiemiddel tadalafil (Cialis) gebruiken, klinkt dat ineens als een behoorlijk ongemakkelijke vraag.
Een nieuwe Amerikaanse studie legt namelijk een verband tussen het gebruik van deze PDE5-remmer en een verhoogd risico op glaucoom: een oogaandoening waarbij de oogzenuw beschadigd raakt. Die oogzenuw geeft visuele informatie door van je ogen naar je hersenen. Als de schade onbehandeld blijft, kan dat uiteindelijk leiden tot blindheid.
Als je een erectiestoornis wilt aanpakken, is het laatste wat je wilt natuurlijk een gezondheidsprobleem inruilen voor een ander. Maar voordat je tadalafil meteen aan de kant schuift, is enige nuance op zijn plaats. Er zitten namelijk nogal wat haken en ogen aan het onderzoek. Ook artsen die er niet bij betrokken waren, plaatsen interessante kanttekeningen.
Dit is wat je moet weten.
Dit artikel is eerder gepubliceerd in Men’s Health US.
Wat heeft de studie precies gevonden?
De studie, gepubliceerd in het British Journal of Ophthalmology, volgde vijf jaar lang 36.927 Amerikaanse mannen ouder dan 40 jaar die tadalafil voorgeschreven kregen. Hun gezondheidsgegevens werden vergeleken met die van een even grote groep van 36.927 mannen die geen PDE5-remmers gebruikten.
De verschillen waren opvallend. Mannen die een erectiepil gebruikten, kregen significant vaker de diagnose glaucoom, oculaire hypertensie en openkamerhoekglaucoom. Ook begonnen zij vaker met een behandeling tegen glaucoom dan mannen die geen PDE5-remmers gebruikten.
‘Oogheelkundige controle en follow-up kunnen worden overwogen (bij gebruikers van tadalafil), vooral bij patiënten met risicofactoren voor glaucoom’, schrijven de onderzoekers in hun conclusie.
Maar laten we één ding meteen duidelijk maken: er is geen blindheidsepidemie onder gebruikers van erectiepillen. Dus wat speelt hier dan?
Een belangrijk detail uit het onderzoek: de mannen gebruikten de PDE5-remmer vanwege een voorgeschiedenis met urineweginfecties, en niet vanwege erectieproblemen. De vraag is dus of er mogelijk iets anders meespeelt.
Wat gebeurt er in je ogen?
Om dat te begrijpen, moeten we kijken naar de werking van PDE5-remmers. Aaron Zimmerman, klinisch hoogleraar optometrie aan The Ohio State University, legt uit dat deze medicijnen glad spierweefsel ontspannen en bloedvaten verwijden. In de ogen kan dat als onbedoeld effect hebben dat er meer vocht in het oog aanwezig is. Daardoor kan de druk in het oog oplopen, wat mogelijk schade aan de oogzenuw veroorzaakt.
Er is nog een andere mogelijke verklaring voor het verband tussen tadalafil en glaucoom. Het medicijn kan namelijk ook invloed hebben op de bloedtoevoer naar bepaalde delen van het lichaam, waaronder de oogzenuw.
Volgens Zimmerman is het mogelijk dat de bloedtoevoer naar de oogzenuw bij oudere volwassenen minder goed wordt gereguleerd. Tadalafil zou daar mogelijk nog extra invloed op kunnen hebben.
‘Deze combinatie kan de oogzenuw beschadigen.’ Maar benadrukt moet worden: dit is nog speculatie. De studie laat zien dat er mogelijk iets aan de hand is, maar niet wat de oorzaak daarvan is.
‘De studie toont een verband tussen tadalafil en glaucoom, maar bewijst niet dat tadalafil glaucoom veroorzaakt’, zegt Bavand Youssefzadeh, oogarts bij Cedars-Sinai en medeoprichter van het Global LASIK & Cataract Institute. ‘Ik zou dit zien als een belangrijk signaal dat verder onderzoek verdient, en niet als definitief bewijs van een oorzaak-gevolgrelatie.’
Ook leeftijd kan een rol spelen. ‘Glaucoom komt vaker voor naarmate mensen ouder worden, dus dat kan hier enigszins aan bijdragen. Wel moet worden opgemerkt dat de proefpersonen qua leeftijd aan elkaar waren gekoppeld, dus waarschijnlijk speelt er nog iets anders’, zegt Zimmerman.
De studie toont een verband tussen tadalafil en glaucoom, maar bewijst niet dat tadalafil glaucoom veroorzaakt
— Bavand Youssefzadeh
Hoe groot is de kans dat je erectiepil je blind maakt?
Klein. Over het geheel genomen was het risico op glaucoom laag. Mannen die tadalafil gebruikten hadden gedurende de vijf jaar van het onderzoek ongeveer 0,8 procent meer kans om de diagnose glaucoom te krijgen dan mannen die geen PDE5-remmers gebruikten.
Dat maakt de resultaten interessant, maar volgens David Kaufman, directeur van Central Park Urology, onderdeel van Maiden Lane Medical, zijn ze niet sterk genoeg om mannen massaal hun erectiepillen te laten weggooien.
Er is wel een belangrijke kanttekening. Heb je glaucoom in de familie of heb je de aandoening zelf al? Dan vindt Kaufman het verstandig om voorzichtiger te zijn met tadalafil als behandeling voor erectieproblemen.
Maar ook dan geldt: het totale risico om door het gebruik van tadalafil blind te worden is klein. En mocht je toch liever geen tadalafil gebruiken, dan zijn er andere behandelmogelijkheden voor erectieproblemen.
Maar wat betekent dit voor Nederlandse mannen?
Tadalafil wordt ook in Nederland voorgeschreven bij erectieproblemen. En ook de Nederlandse geneesmiddeleninformatie vermeldt verschillende mogelijke oogbijwerkingen.
Volg je Men’s Health al op Google Discover?
Mis nooit meer een artikel over training, voeding of gezondheid in Google Discover. Volg Men’s Health via deze link en klik op ‘Volgen op Google’.