Door de ingreep werd haar schedel aan de rechterkant misvormd en is haar uiterlijk ongetwijfeld veranderd. Toch kon ze blijven praten en eten. Hoe lang ze na de operatie heeft overleefd, is onbekend.

Naaien duidt op behendigheid

Het klinkt misschien ongelooflijk dat zo’n ingreep 2500 jaar geleden werd uitgevoerd, maar het kwam niet als een complete verrassing voor de onderzoekers. Eerdere studies hebben aangetoond dat het Pazyrykvolk schedelboringen en mummificatie uitvoerde.

Deze technieken vereisten diepgaande kennis van het menselijk lichaam en droegen waarschijnlijk bij aan de ontwikkeling van chirurgische vaardigheden. Dat schrijven de drie onderzoekers in een artikel in het jaarboek Problems of Archaeology, Ethnography, and Anthropology of Siberia and Adjacent Territories, uitgegeven door de Russische Academie van Wetenschappen.

Volgens coauteur archeoloog Natalia Polosmak was chirurgie essentieel voor het overleven van de mensen in het strenge klimaat:

‘Als ze geen medische kennis hadden en geen chirurgie gebruikten, hoe zouden ze dan hebben overleefd in zo’n barre omgeving?’ vraagt ze.