De titel Mantel der liefde zet de lezer aanvankelijk op het verkeerde been. In de nieuwe graphic novel van Michiel van de Pol wordt niets vergoelijkt of toegedekt. Meer houvast biedt de omslagillustratie die beide hoofdpersonen in beeld brengt: Michiel die zijn moeder, gezeten onder een immense warme deken, een kopje koffie geeft. Een bakje troost, om die lelijke uitdrukking eens passend te gebruiken.
Bekijk artikel in krant
Strip
Michiel van de Pol – Mantel der liefde. Scratch Books. 184 pagina’s hardcover. € 24,95.
In Mantel der liefde volgen we de familie Van de Pol in de laatste jaren van moeder Riet, die in 2022 op 88-jarige leeftijd overleed. In het voorwoord zegt Van de Pol dat het maken van het boek hem veel troost heeft geboden. Lezen we dan een heel persoonlijk relaas over mensen die we niet kennen? Nee, zeker niet: Van de Pol heeft juist een heel universeel verhaal verteld, met herkenbare of goed voorstelbare situaties. De auteur spreekt in het voorwoord de hoop uit dat het „ook een beetje troost kan bieden aan elke lezer die zijn of haar moeder heeft verloren”. Maar het verhaal is meer dan dat.
Van de Pol heeft zijn moeder neergezet als een vrolijk portret, een dame op leeftijd die zich gaandeweg steeds onaangepaster en humeuriger gedraagt. Haar dagen worden eentoniger, de bezoekjes van haar zoon zijn lichtpuntjes. Op die momenten verandert ze in een opgewekte bejaarde die meteen naar de keuken stiefelt om voor haar bezoek te zorgen. Dat Michiel zelf ook een leven, een gezin, werk en deadlines heeft, ach, koffie drinken met je moedertje is toch altijd gezellig? Nou dan!
Humoristisch een-tweetje
Het enthousiasme waarmee Michiel en zijn vrouw Lisette zich over haar ontfermen is hartverwarmend. De akkefietjes met de hulpverlening, het constante ziekenhuisbezoek en de specifieke zorgvraagstukken maken het soms een frustrerende exercitie, maar ze houden moed. Het zit zo: Riet blijkt een typisch tussen-wal-en-schipgevalletje. Te goed voor het verpleeghuis, te slecht om zelfstandig te leven. Michiel ondervangt deze situatie door nóg meer langs te komen en zich nóg meer zorgen te maken.
In zijn herinneringen aan vroeger is ‘ons mam’ een relativerende constante. Als Michiel naar de kunstacademie gaat en zich onuitstaanbaar kunstzinnig aan de wereld toont, is zij niet onder de indruk. Op een expositie laat hij haar een kunstfoto zien waarop hijzelf met ontbloot onderlichaam staat („dit werk gaat over de hypocrisie van het concept kleding”). Ze ziet het aan en had toch liever gezien dat hij gewoon een onderbroek had aangetrokken.
Zo kiest Van de Pol vaak voor het humoristische een-tweetje met zijn moeder. Zij de nuchtere Brabantse uit andere tijden, hij de kosmopolitische kwezel die zich zogenaamd met speels gemak aan zijn benauwde afkomst ontworsteld heeft. Nooit zou hij eenzelfde kleurloze leventje leiden, groots en meeslepend zal het zijn. En toch zien we Michiel steeds weer naar zijn moeder terugbewegen. Niet voor niets, want zij heeft veel meer meegemaakt dan hij ooit heeft geweten. In de proloog schept ze daar nog over op: „Ik ben mijn memoires aan het schrijven, mijn hele leven van A tot Z.” Hij wil er niet van weten. Als ze is overleden, leest hij het. Dan vallen de puzzelstukjes in elkaar – hij leert over haar én over zichzelf.
Zoom in
Zoom in
Mantel der liefde is een hoogtepunt in het oeuvre van Van de Pol, die dit jaar de Stripschapprijs ontving. Het is persoonlijk, even grappig als gevoelig en de dialogen en gedachten zijn levensecht. Van de Pol is een rasverteller die eerlijk is en dat speels en trefzeker uitbeeldt. Niets is toevallig of zomaar. Ergens halverwege leest Michiel zijn moeder de les, als hij haar weer eens lastigvalt met zijn kunstzinnige uitspattingen: „Je snapt ’t niet omdat je ’t proces niet kent.” Dat vat het hele boek samen. Met en na het overlijden van zijn moeder heeft Van de Pol veel meer geleerd over het leven dan hij voor mogelijk had gehouden. Louterend, en wij waren erbij.
Uitgelicht
Zoom in
fervent comiclezer
Blacksad Stories 1: Weekly
Als een stripserie een succes is, dan volgen de spin-offreeksen vaak snel. Blacksad, de geroemde crime-noirstrip met dieren van het Spaanse duo Juanjo Guarnido en Juan Díaz Canales, is daarom toe aan een afsplitsing die Blacksad Stories heet. In het eerste deel staat de wezel Weekly centraal, die in de hoofdreeks de rechterhand is van privédetective John Blacksad. Hier heet Weekly nog Dustin en zien we hoe hij in de journalistiek terechtkomt. Het verhaal is lekker vet aangezet, met humor, knipogen en genoeg clichés voor een lekker uurtje lezen. Vaak zijn spin-offs aftreksels, hier is een fijne manier gevonden om in het Blacksad-universum rond te banjeren. Nog leuker: Weekly neemt het als fervent comiclezer op tegen de christelijke moraalridders die de boekjes willen verbieden. En van het een komt het ander…
Giovanni Rigano & Juan Díaz Canales – Blacksad Stories 1: Weekly. Dargaud. 64 pagina’s. € 11,99
cover Lucky Luke door
Zoom in
Spin-off
Lucky Luke door… Dakota 1880
Lucky Luke is een klassieker die al flink is uitgemolken. Naast de reguliere reeks, waarvan nog steeds albums verschijnen, is er een serie over een kind (Kid Lucky), over de hond Rataplan en de hommagereeks Lucky Luke door… waarin stripauteurs met Luke aan de haal mogen gaan. Stripmaker Brüno heeft geen voor de hand liggende stijl voor een Lucky Luke-bewerking. Zijn pagina’s ogen streng en stijf, en staan daarmee mijlenver van het frivole tekenwerk van bedenker Morris. Wat dit verhaal zo goed maakt (en beter dan veel uit deze hommagereeks) is het scenario van Appollo: Lucky Luke begeleidt een postkoets door Amerika en ontmoet onderweg zeven verschillende figuren die allemaal een verhaal hebben. Luke zelf is hooguit een aanwezige, de vertellingen zijn leidend. Een frisse strip, weer eens wat anders.
Brüno & Appollo – Lucky Luke door… Dakota 1880. Uitgeverij Lucky Comics. 64 pagina’s. € 9,99
Zoom in
hommage-album
In het spoor van Blueberry
Nóg een hommage-album: In het spoor van Blueberry is een flink boek met 29 bijdragen rond de klassieke westernstrip Blueberry van Giraud en Charlier. De strips variëren van drie tot tien pagina’s en het is verdomd lastig om in zo’n korte tijdspanne een verhaal te vertellen dat beklijft of indruk maakt. Veel auteurs leunen op westernclichés of verhaallijntjes uit de oorspronkelijke reeks, sommigen gooien het op een flauw plotje over dronkenschap of milieuvervuiling. Een paar bijdragen zijn goed, zoals van Rona Toulhoat en Anlor, de rest is een charmant ratjetoe.
Diverse auteurs – In het spoor van Blueberry. Dargaud. 128 pagina’s hardcover. € 21,99
Geef cadeau
Deel
Mail de redactie
De journalistieke principes van NRC