Je staat bovenop de berg, de zon schijnt fel op de witte pistes en je hebt braaf je SPF 50 aangebracht. Je denkt: “Mijn huid is veilig.” Toch komen veel wintersporters thuis met een trekkerige, rode of zelfs beschadigde huid. Hoe kan dat? Dermatologen en gezondheidsexperts zijn duidelijk: op grote hoogte is alleen zonnebrand simpelweg niet genoeg. De combinatie van ijle lucht, snijdende wind en extreme UV-reflectie vereist een aanpak die veel verder gaat dan alleen een tubetje crème.

Skileraarbruin

Veel wintersporters gebruiken het zonnetje op wintersport niet alleen om heerlijk op het terras te kunnen eten, maar ook om even lekker bij te kleuren. Even die bleke winterhuid een mooi bruin tintje geven. Zelf smeerde ik, dan praten we wel over een leven geleden, als skileraar ook nog eens ‘Latschenkiefer’ creme met dennengeur op m’n gezicht om die extra skilerarenkleur te krijgen. Slim? Nee, natuurlijk niet. Maar daar denk je als 18-jarige toch iets minder over na dan nu. Ondertussen heb ik mijn leven gebeterd.

De verraderlijke kracht van hoogte en reflectie

Veel wintersporters onderschatten hoe hard de zon toeslaat in de bergen. François Berger, voorzitter van de Isère-commissie van de Franse Ligue nationale contre le cancer (nationale vereniging tegen kanker), waarschuwt in een recent interview met France 3 voor de enorme toename in straling:

“Wanneer je op 2.000 meter hoogte bent, neemt de blootstelling aan de zon met 25% toe. De skigebieden zijn een van de plekken waar we het meest aan de zon worden blootgesteld vanwege de weerkaatsing van de sneeuw.” Terwijl zand ongeveer 15% van de UV-straling reflecteert, doet sneeuw dat tot wel 80%. Je wordt dus van onderen én van boven aangevallen.

Waarom je zomercrème de prullenbak in moet

Veel wintersporters maken de fout om hun restje zonnebrand van de afgelopen zomervakantie op te maken. Volgens het KWF is dit onverstandig. Zomercrèmes zijn vaak op waterbasis, wat in de bergen tot problemen leidt. Het KWF adviseert specifiek om zonnebrandcrème te gebruiken die speciaal is ontwikkeld voor de wintersport. Deze crèmes zijn vetter en bevatten minder of geen water. Dit heeft twee cruciale voordelen:

  • Bescherming tegen uitdroging: De ijle, koude lucht onttrekt vocht aan je huid. De vetten in een wintersportcrème leggen een verzegelend laagje aan waardoor je huid niet uitdroogt.
  • Voorkomen van bevriezing: Crèmes op waterbasis kunnen bij extreme kou letterlijk bevriezen op je gezicht. Een vette wintersportcrème maakt bevriezing onmogelijk en blijft goed smeerbaar, zelfs bij temperaturen ver onder nul.

Kies bovendien voor een zonnebrandcrème met een SPF 30 of hoger. Zelf kiezen we het liefst voor een SPF 50. Een andere must is dat je zonnebrandcrème niet alleen tegen UVB, maar ook tegen UVA moet beschermen, dus check dat even goed.

Voorbeeld: deze zonnebrandcreme van NIVEA is speciaal voor wintersport gemaakt (bol.com)

Neem de tube mee

Elke expert zal je ook vertellen dat je de zonnebrandtube mee de piste op moet nemen. Smeer ongeveer elke twee uur. Gedurende dag verdwijnt de bescherming van je crème en door het op- en afzetten van je muts, helm, skibril en zonnebril gaat dat nog sneller. Doorsmeren dus!

Belangrijk: vergeet je lippen niet

De huid van je lippen bevat vrijwel geen pigment en heeft geen eigen talgklieren om zichzelf vet te houden. Hierdoor barsten ze sneller onder invloed van uv-straling en ijzige wind. Berger adviseert specifiek om een zonnebrand-lippenbalsem met UVA/UVB-filters te gebruiken. Gewone lippenvet zonder filter kan de lippen zelfs ‘frituren’ in de sterke bergzon. Ook hier zijn weer speciale

Alleen smeren is niet genoeg

François Berger (Ligue contre le cancer) stelt resoluut dat zonnebrand slechts één onderdeel van het plan is. Om de risico’s op lange termijn te beperken, adviseert hij een integrale aanpak die veel wintersporters vergeten:

  • Draag een zonnebril en muts: Bescherming van de ogen en de hoofdhuid is essentieel tegen de weerkaatsing, ook als je niet skiet.
  • Kies voor schaduw tijdens de lunch: Stop niet om te lunchen in de volle zon op de piste, maar zoek de schaduw op, hoe lekker de zon ook is.
  • Kleding als schild: Bedek zoveel mogelijk huid met technische kleding die UV-straling fysiek blokkeert.

Als je kiest tussen een zonnebril of een goggle, kies dan voor de goggle. Daar komt immers minder zonnestraling langs dan de zonnebril die wat verder van je gezicht staat. Bovendien bedekt de goggle ook al meer van je gezicht, wat een extra pluspunt is.

Lees ook: waarom de juiste zonnebrand zo belangrijk is