De coalitie van de sociaal-democratische SPD en het links-conservatieve Bündnis Sahra Wagenknecht (BSW) in de Duitse deelstaat Brandenburg is geklapt. De afgelopen dagen verlieten drie BSW’ers de partij, in november waren er al twee anderen opgestapt vanwege „autoritaire neigingen” in de partij van boegbeeld Sahra Wagenknecht. De coalitie van de deelstaat rondom Berlijn, gezeteld in Potsdam, raakt hierdoor haar meerderheid kwijt. De breuk in de Brandenburgse BSW-fractie staat symbool voor de hevige meningsverschillen binnen het landelijke BSW.
Robert Crumbach, minister van Financiën in de deelstaatregering, was vanaf het eerste uur betrokken bij BSW en de eerste voorzitter van de Brandenburgse BSW-afdeling. Maandag stapte Crumbach op. Als voornaamste reden daarvoor noemde hij de interne strijd over de koers, die al maanden aanhoudt, en de neiging van partijgenoten om de eigen regering tegen te werken.
„De partij die ik mede heb opgericht is niet meer het BSW van vandaag. Het zijn twee volledig verschillende partijen”, zei Crumbach op een persconferentie. Hij stapt over naar de SPD-fractie. In navolging van Crumbach stapten dinsdag twee andere BSW’ers op.
Klap in het gezicht
Het BSW-bestuur uit harde kritiek op Crumbach. Volgens de Brandenburgse BSW-voorzitter Friederike Benda lijkt het erop dat Crumbach de „partij voor zijn persoonlijke carrièreplannen heeft gebruikt”. Benda noemt het vertrek van de andere BSW’ers een „klap in het gezicht van alle BSW-kiezers”.
BSW werd opgericht in januari 2024 door Sahra Wagenknecht, die decennialang de belangrijkste politica van de partij Die Linke was. Wagenknecht was al lange tijd ontevreden met de koers van Die Linke, die zich volgens haar teveel richtte op identiteitspolitiek en klimaat. BSW moest economisch links zijn, en cultureel-maatschappelijk conservatief.
In de deelstaatverkiezingen in Saksen, Thüringen en Brandenburg in het najaar van 2024 had BSW groot succes, met name vanwege de pro-Russische houding van Wagenknecht. In Brandenburg en Thüringen maakte BSW deel uit van de regering. Maar in beide deelstaten zorgde het meeregeren voor grote spanningen tussen de regionale politici enerzijds en Wagenknecht en het landelijke bestuur anderzijds. Vaak mondde dat uit in openlijk moddergooien.
Kiesdrempel
Het landelijke bestuur vindt de compromissen die de partij in Brandenburg (met SPD) en in Thüringen (met CDU en SPD) sluit te soft, maar veel regionale BSW’ers zijn pragmatischer. De partij haalde de kiesdrempel bij de Bondsdagverkiezing in 2025 niet. Wagenknecht deed dit najaar een stap terug, maar is nog altijd een belangrijke machtsfactor in de partij.
Lees ook
Duitse politicus Sahra Wagenknecht stopt bij haar eigen partij – maar niet helemaal
In Brandenburg wil minister-president Dietmar Woidke (SPD) nu een nieuwe coalitie vormen met de CDU, en de christen-democraten lijken daartoe ook bereid. BSW-voorzitter Amira Mohamed Ali noemt dat plan in een verklaring „onverantwoordelijk” en „niet door de kiezers gelegitimeerd”.
De radicaal-rechtse Alternative für Deutschland (AfD) eist nieuwe verkiezingen. Volgens een bericht op platform X van AfD-voorzitter Alice Weidel kan de „regeringschaos maar één logische consequentie hebben: onmiddellijk nieuwe verkiezingen”. In een peiling uit december staat de partij op 35 procent, en daarmee op een uiterst comfortabele eerste plek.
Geef cadeau
Deel
Mail de redactie
De journalistieke principes van NRC