In de chat vroegen veel mensen zich af hoe India zou reageren op de aanval van de VS op Venezuela en de gevangenneming van president Nicolás Maduro. Er is ondertussen een officiële reactie, maar het is nogal ‘vaagjes’, zegt Stolte, die hoofddocent is aan de Universiteit Leiden. “Ze maken zich wel zorgen over de situatie, maar veroordelen of steunen de actie ook niet.”

‘Balanceeract’

De reactie is een ‘balanceeract’, volgens de onderzoeker, waarmee ze vooral de VS niet tegen zich in het harnas proberen te krijgen. “Ze houden zich op de vlakte vanwege de grote belangen. Ze kiezen heel neutrale woorden zoals ‘ontwikkelingen’ in plaats van ‘aanval’ of ‘ontvoering'”, ziet Stolte.

Ondanks dat het statement dus wat matjes lijkt, vindt Stolte het een opvallende reactie. “India roept meestal na dit soort incidenten vaak op tot het respecteren van soevereiniteit, maar dat doen ze nu ook niet.”

Teleurgesteld in het internationale systeem

Niet alleen de angst voor en vriendschap met de VS is de reden voor de terughoudendheid. India heeft ook steeds minder vertrouwen in de VN.

“India is teleurgesteld geraakt in de Verenigde Naties”, weet Stolte. “Ze willen al meer dan 70 jaar hervormingen, maar er komt maar geen verandering, tot teleurstelling van het land.”

Binnenlandse kritiek

In eigen land klinkt daarentegen wel een kritisch geluid op het uitblijven van een duidelijke stellingname tegen de Amerikaanse aanval, ziet Stolte. “De oppositie vraagt luid om een sterker standpunt van minister-president Narendra Modi. Juist ook omdat India altijd een voorvechter van nationale soevereiniteit is geweest. Bij de ambassade van de VS in Delhi waren ook protestacties afgelopen dagen.”

Ondanks de binnenlandse kritiek blijft Modi vasthouden aan de huidige balanceeract in het krachtenveld van alle wereldmachten. Dat heeft ook te maken met het feit dat de Indiase invloed zelf steeds groter wordt op alle gebieden in de wereld. “De Indiase diaspora is overal, waardoor ook hun invloed cultureel en politiek enorm is. Daarnaast hebben ze meer dan 1,4 miljard inwoners. Dat alleen al maakt hen machtig.”

Relatie met andere wereldmachten

Het land is dus een wereldmacht, zegt Stolte, maar hoe ze zich verhouden tot de andere wereldmachten is niet zo simpel uit te leggen. “Van oudsher heeft India banden met Rusland. Een deel van de Europese sancties voor Rusland hebben ze kunnen opvangen via India. Tegelijk zet de VS ook druk op India vanwege deze band.”

De relatie met hun buurman China is complex, legt Stolte uit. “Ze staan op gespannen voet met elkaar. China steunt Pakistan, de rivaal van India. Tegelijk zijn er wel weer gedeelde economische belangen.”

Deukjes in vriendschap

En dan nog de Verenigde Staten. “India en de VS staan op goede voet met elkaar, maar sinds de importheffingen zijn ook wel wat deukjes in deze vriendschap.”

Maar het land wil wel graag vrienden blijven, vertelt Stolte. “India werkt in de Indo-Pacific bijvoorbeeld ook militair samen met de VS, Japan en Australië.”

Steeds meer oog voor India

Ondanks het grote belang van India is hier in Nederland nog weinig aandacht voor het land. “India was altijd een ‘slecht-nieuws-land’. Alleen met rampen kwam het in het nieuws. Dat is tegenwoordig niet meer zo.”

Dat heeft ook te maken met de economische en technologische banden tussen Nederland en India. “Ook de EU en India zoeken elkaar steeds meer op. Het komt dus van beide kanten. Het is een groeiende markt met veel mensen en kennis, dus dat is heel interessant voor landen en bedrijven.”