Gevoelstemperatuur heeft alles te maken met de hoeveelheid wind die er staat. Dit weekend krijgt vooral het noordelijke deel van het land te maken met stevige wind: windkracht 4 tot 5 en in het Waddengebied zelf windkracht 6 of 7.

Meteorologen hebben een formule bedacht om te berekenen hoe koud het aanvoelt buiten. Dit gebeurt aan de hand van de gemeten temperatuur en de windsnelheid. Hoe harder het waait, hoe kouder het aanvoelt, legde Philippe Schambergen van Buienradar vorig jaar al eens uit.

Ingewikkelde berekening

De berekening is ingewikkeld, maar in de tabel kun je zien wat de gevoelstemperatuur ongeveer zal zijn.

Rond je lichaam heb je altijd een soort warme laag. Deze laag verwarm je zelf met je eigen lichaamstemperatuur en die wordt vooral vastgehouden door je kleding.

De wind kan die warme laag rond je lichaam wegblazen. Hoe harder het waait, hoe kouder het zal aanvoelen en hoe steviger je jezelf moet inpakken. Want hoe slechter de wind kan doordringen tot die warme laag, hoe warmer je het uiteindelijk zult hebben.

Is de kou echt niets voor jou dan kun je binnenblijven tot maandag de dooi is ingezet. Wie wel naar buiten gaat bijvoorbeeld om zondag van het winterzonnetje te genieten, heeft Maria Hopman, hoogleraar fysiologie aan het Radboudumc, enkele adviezen.

“Het belangrijkste is dat je handen en voeten, die goed doorbloed zijn, goed warm blijven. En natuurlijk laagjes aan. Via je hoofd koel je ook flink af, dus een muts opzetten is verstandig. Je kunt goede handschoenen aandoen en nog steeds veel warmte kwijtraken via je hoofd.”

Het lichaam probeert altijd de kern op 37 graden te houden, omdat dan je vitale organen optimaal werken, vertelt Hopman. “Het eerste wat gebeurt bij relatieve kou is dat de bloedvaten zich vernauwen in de huid op plekken zoals handen, puntje van je neus, oren. Zo gaat daar minder bloed naartoe zodat je minder warmte kwijtraakt.”

Rillen en bibberen

Daarna ga je rillen en bibberen, dat zijn spiersamentrekkingen en dat levert warmte op. Als je temperatuur verder daalt word je motorisch onhandig en kun je minder goed articuleren bij het praten. Als je nog verder afkoelt, dan raak je je bewustzijn kwijt. Zoiets ernstigs zal in ons land niet gauw gebeuren, benadrukt de fysioloog.

Bij deze kou kunnen mensen last krijgen van hun longen en luchtwegen. Hopman: “Je luchtwegen vinden een beetje warme vochtige lucht prettig en kunnen geïrriteerd raken en vernauwen als reactie op koude droge lucht.”

Halve marathon op zondag

Dat is allemaal goed om te weten voor de deelnemers aan de halve marathon van Egmond van zondag. 

De organisatie van de zware loop, die over het strand en door de duinen gaat, heeft er zin in. Op de website staat: “De race conditions zijn winters: precies zoals het in Egmond hoort te zijn.”

De gevoelstemperatuurkaart hieronder laat dat al wel zien.

Op zondag staat er bij Egmond (aan Zee) een matige tot vrij krachtige zuid- tot zuidoostenwind (windkracht 4 à 5). ’s Ochtends ligt de temperatuur tussen -1 en -3 graden. In de loop van de middag en vooral de avond loopt de temperatuur geleidelijk op. Dat betekent dat het ’s ochtends kan aanvoelen als -8 tot -10 graden.

Strijd tegen de elementen

Deelnemers zijn wel alvast door de organisatie gewaarschuwd: “Wind en kou kunnen in combinatie met stilstand sneller tot onderkoeling leiden. Vermijd langere stops of trek direct een extra laag of handschoenen aan. (…) Na jouw strijd tegen de elementen koelt het lichaam snel af. Kleed je daarom direct warm aan, ook als je je goed voelt. Droge kleding, handschoenen en een extra laag zijn sterk aan te raden. Warm drinken en eten helpen ook om weer op temperatuur te komen.”

Kinderen slapen buiten bij deze kinderopvang, ook met deze weersomstandigheden. Bekijk de video die we deze week maakten hieronder.