ReutersTrump vrijdagnacht (Nederlandse tijd), op weg vanuit het Witte Huis naar Florida
NOS Nieuws•vandaag, 03:18•Aangepast vandaag, 06:49
Groenland moet onderdeel van de VS worden om ervoor te zorgen dat het niet in handen valt van China of Rusland, zo heeft president Trump opnieuw gezegd in een persconferentie in het Witte Huis. “We gaan iets met Groenland doen, of ze het nou willen of niet.” Verderop in de persconferentie herhaalde hij dat en zei hij dat het “op een fraaie manier” of “op een iets moeilijkere manier” gaat gebeuren.
Trump zei verder dat als de VS niets doet, Rusland of China Groenland overneemt. “En we willen Rusland en China niet als buur.” Rusland is overigens een buurland van de VS: de Amerikaanse staat Alaska en het oostelijkste puntje van Rusland liggen enkele tientallen kilometers uit elkaar.
De uitspraken van Trump volgen na een week waarin de spanningen over de toekomst van Groenland opliepen. Al voor zijn tweede termijn begon, bijna een jaar geleden, heeft Trump erop gehamerd dat het gigantische, dunbevolkte eiland in de Atlantische Oceaan moet worden ingelijfd door de VS. De afgelopen weken noemt hij het eiland, een onafhankelijk land dat bij het Deense koninkrijk hoort, steeds vaker. Volgens Trump “wemelt het” van de Chinese en Russische oorlogsschepen rond Groenland, een claim waarvoor geen bewijs is.
Komende week is er overleg tussen de Amerikaanse minister Rubio en de Deense regering. Trump noemde zichzelf op de persconferentie “een groot fan van Denemarken”, maar hij zei ook “dat het feit dat je er 500 jaar geleden met een boot aankwam niet betekent dat je het land bezit”.
‘Je beschermt je eigendom’
De VS heeft al een militaire basis op het eiland, waar zo’n honderd Amerikaanse militairen gestationeerd zijn. Volgens een verdrag met Denemarken uit 1951 mogen de Amerikanen dat aantal naar believen uitbreiden. Maar Trump zei tijdens de persconferentie dat de VS het eiland moet “bezitten”. “Je beschermt als land je eigendom, je beschermt geen verdragen”, aldus de president.
De afgelopen weken hebben kopstukken uit de regering-Trump verschillende plannen genoemd om Groenland in te lijven, zoals het ‘kopen’ van het eiland door de inwoners een smak geld aan te bieden. Maar ook annexatie door het Amerikaanse leger blijft een optie, aldus Trump en zijn ministers. Hij herhaalde dat op vrijdagavond: Groenland wordt Amerikaans, “goedschiks of kwaadschiks”.
Einde van de NAVO
De leiders van Europese landen als Frankrijk, Duitsland en het VK hebben de afgelopen week publiekelijk gezegd dat alleen de Groenlanders en Denen kunnen beslissen over hun onderlinge band. Die landen zijn ook met de VS lid van het militaire bondgenootschap NAVO. Als de VS besluit om met geweld Groenland in te nemen, zo waarschuwde de Deense premier Frederiksen afgelopen week, “is dat het einde van de NAVO”.
In deze video zie je welke belangen er allemaal spelen rond Groenland:
Groenland: eiland in een geopolitieke storm