Het aantal woningzoekenden in Drenthe neemt toe en er is krapte op de woningmarkt. Een woning in Drenthe is nog altijd goedkoper dan een gemiddelde woning in ons land, maar de betaalbaarheid staat steeds meer onder druk. Dit concluderen onderzoekers van Stec Groep in een diepgravend woningmarktonderzoek.
Er moeten meer huurwoningen worden bijgebouwd voor inwoners die een koopwoning niet kunnen betalen, adviseren de onderzoekers. Ook moet er snel meer gebouwd worden voor ouderen. Zij kunnen dan hun vanuit hun koopwoningen verhuizen, waardoor die woningen plaats bieden aan jongeren en jonge gezinnen. Dit moeten ook nieuwe inwoners van buitenaf zijn, want Drenthe vergrijst snel, schrijven de onderzoekers.
In de kop van Drenthe en Zuidwest-Drenthe wonen al steeds meer jonge gezinnen van buiten de provincie. Dat is goed tegen de vergrijzing en voor de leefbaarheid in die gebieden. Tegelijkertijd neemt door die instroom van buitenaf de vraag naar betaalbare woningen verder toe, waar ook Drenten naar zoeken. Drenthe groeide in het afgelopen half jaar met 1.000 inwoners en het inwoneraantal zal de komende tien jaar blijven groeien.
Het Rijk wil in de regio’s Groningen-Assen, Zwolle (onder andere Meppel) en Emmen na 2030 een fors aantal woningen toevoegen. Zonder nieuwe Drenten en woningen voor jonge Drenten krijgen we op lange termijn te maken met huishoudenskrimp en sterke vergrijzing.
“Er overlijden jaarlijks meer mensen dan dat er worden geboren”, schrijft Stec Groep over Drenthe. “Ook worden de ouderen binnen de provincie steeds ouder. De instroom van (jonge) mensen van buiten de provincie is dan ook noodzakelijk om de bevolkingsomvang van Drenthe en daarmee de leefbaarheid en de voorzieningen op peil te houden.”
Twee derde van alle woningen in Drenthe zijn koopwoningen en die stegen de afgelopen vijf jaar met 57 procent in prijs. Met name voor mensen met een laag inkomen is het daardoor moeilijk om een huis te kopen. Voor middeninkomens tot anderhalf keer modaal zijn koopwoningen tot 315.000 euro bereikbaar.
In afspraken over woningbouw tussen het Rijk en de provincie (Woondeals) staat dat een betaalbare woning 405.000 euro is. De onderzoekers en de provincie Drenthe vinden dat te hoog. Het bedrag in de Woondeals moet omlaag, zodat er beter te sturen valt op de bouw van woningen die voor Drenten wel betaalbaar zijn.
Door de onbetaalbaarheid van koopwoningen stijgt de vraag naar huurwoningen, terwijl de huurwoningmarkt juist relatief klein is in Drenthe. Stec Groep adviseert om fors te investeren in betaalbare nieuwbouw, minimaal tweederde van alle nieuwbouw zou in de categorie ‘betaalbaar’ moeten vallen. Dat zijn sociale huurwoningen, middenhuurwoningen en betaalbare koopwoningen.