DJ Premier en Nas
© Mass Appeal
Hij was slechts twintig toen zijn onverwoestbare debuutplaat Illmatic (1994) verscheen. Sindsdien groeide Nas uit tot een van de beste rappers ooit, met een zeer consistent en rijk oeuvre. Waar veel van zijn generatiegenoten nu bijna niks meer uitbrengen, en zeker geen werk dat de moeite waard is, toont Nas zich juist al jaren uitzonderlijk gedreven. En hij lijkt zichzelf een missie te hebben gegeven: de hiphopcultuur in leven houden.
En dus brengt Nas veel projecten uit, waarop hij veel andere artiesten en rappioniers aanhaalt. Ook runt hij het label Mass Appeal, dat in 2025 een zogeheten legend has it-reeks uitbracht. Dit waren zeven albums van inderdaad legendarische hiphopartiesten, zoals Mobb Deep en De La Soul. Het slotstuk van de reeks was een album van Nas zelf, zij aan zij met de – echt waar – ook al iconische producer DJ Premier.
Op Light-Years houdt Nas weer moeiteloos alle aandacht vast. Zijn heldere, licht raspende stem is overtuigend, zeker in combinatie met zijn soepele dictie, schijnbaar zonder adempauze en toch compleet gecontroleerd. Zo rapt hij gedetailleerd over het veranderde leven in New York, over zijn dringende noodzaak om te blijven rappen (‘I need it in my arteries, it keeps callin’ me’), en over, jawel, zijn lucratieve crypto-investeringen.
Verder staat Nas uitgebreid stil bij de rol van vrouwelijke rappers, die vaak onderbelicht zijn gebleven. Hij noemt talloze artiestennamen, zonder uitzondering waarderend, net als op het nummer Writers, dat gewijd is aan de vormende rol van graffiti. Welbeschouwd doet Nas, zo rapt hij, hetzelfde als de graffiti-artiesten: een verhaal vertellen, een boodschap uitdragen. ‘The mic is a marker, I’m taggin’ more names.’
Dat taggen gebeurt op Light-Years veel: Nas is scheutig met lof voor anderen, blaast stof van minder bekende figuren die cruciaal waren voor de hiphopgeschiedenis. Knap is dat hij niks al te zeer idealiseert en niet verzuipt in nostalgie, Nas toont zich iemand die flink aanzien heeft verworven en beseft dat het leven ook makkelijk anders had kunnen verlopen.
Op wiens schouders staan hij en ook DJ Premier nou eigenlijk, daar gaat veel van Light-Years over. Het is daarmee een vreugdevolle plaat geworden, ook door de producties: die hebben een hoog tempo, bestaande uit opzwepende bassen, vlotte drums, veel gescratch. Het zit allemaal zorgvuldig in elkaar, wat ook enigszins een manco is van Light-Years. Het is een album zonder grote verrassing of echt reliëf.
Al vanaf Illmatic werken Premier en Nas geregeld samen, ze hebben legendarische nummers gemaakt en de afgelopen twintig jaar werd door hiphopfans – ook door mijzelf – verlekkerd uitgekeken naar dit samenwerkingsalbum. Light-Years is niet het moderne meesterwerk geworden waar stiekem op werd gehoopt. Wel is het een strak, levendig geheel, waarin twee mensen laten horen dat het kan: succesvol oud worden binnen de hiphop, in het besef dat dat tegelijkertijd een grote prestatie en een flinke toevalligheid is.
Nas & DJ Premier – Light-Years
Lees ook:
