De Universiteit Utrecht en het Radboudumc deden samen onderzoek naar de spreiding van Parkinson in Nederland. De onderzoekers keken naar data tussen 2017 en 2022 en maakten aan de hand daarvan een kaart waarop te zien is waar Parkinson het vaakst voorkomt.
Zo valt op dat de ziekte vaker voorkomt in Friesland en Groningen dan bijvoorbeeld in Zeeland. Hier is geen duidelijke reden voor.
Mannen vaker dan vrouwen
Mannen krijgen vaker Parkinson dan vrouwen, zien de onderzoekers. Mogelijke verklaringen daarvoor zijn dat mannen via hun werk vaker worden blootgesteld aan schadelijke stoffen en dat vrouwelijke hormonen de hersenen deels beschermen.
Ook mensen met een hogere sociaaleconomische positie krijgen vaker Parkinson. Volgens de onderzoekers kan het zijn dat leefstijl, zoals het rookgedrag, hierbij een rol speelt, want mensen die niet roken hebben een hoger risico op Parkinson.
Er is ‘geen duidelijke concentratie van Parkinson gevonden in specifieke gebieden die passen bij bijvoorbeeld veel landbouw of slechte luchtkwaliteit’, stellen de onderzoekers verder. Maar dat betekent niet dat de omgeving geen rol speelt.
Verder onderzoek nodig
De onderzoekers benadrukken dat het risico op Parkinson over tientallen jaren wordt opgebouwd en dat uit eerdere onderzoeken is gebleken dat luchtvervuiling en pesticiden het risico verhogen. “Deze effecten zie je niet altijd terug op een kaart, omdat binnen één regio de blootstelling sterk kan verschillen.”
Een student aan de TU Delft won eind vorig jaar een prijs, omdat ze een toetsenbord speciaal voor mensen met Parkinson bedacht:
De onderzoekers pleiten ervoor om op individueel niveau verder te onderzoeken wat de oorzaken zijn van iemands Parkinson. “Verbanden met specifieke omgevingsfactoren worden vaak pas goed zichtbaar wanneer niet naar een heel gebied wordt gekeken, maar naar afzonderlijke personen, inclusief hun woongeschiedenis.”
Aantal patiënten neemt niet toe
In Nederland hebben 63.000 mensen de ziekte van Parkinson. Vooral op oudere leeftijd neemt het risico toe. In de afgelopen jaren werden per jaar gemiddeld 3724 nieuwe diagnoses vastgesteld. Dat aantal blijft stabiel, aldus de onderzoekers.
Deze sport kan parkinson-symptomen afremmen: