In het zuiden van Portugal en Spanje zijn rivieren buiten hun oevers getreden en zijn straten veranderd in kolkende waterstromen. Storm Leonardo, zoals hij is genoemd, brengt zware regenval en harde windstoten met zich mee. Autoriteiten roepen inwoners in de getroffen gebieden op om binnen te blijven. Scholen en werkplekken zijn op veel plaatsen gesloten.

In Portugal viel al één dodelijk slachtoffer. Volgens nationale media gaat het om een oudere man die met zijn auto probeerde een overstroomd gebied over te steken. Hij werd meegesleurd door de krachtige stroming.

In Spanje zijn zeker 3500 mensen geëvacueerd. Eén vrouw wordt vermist. Zij zou in een rivier zijn gesprongen om haar hond te redden, nadat het dier in het water terecht was gekomen.

De schade lijkt in de landen nu al op te lopen tot in de miljarden.

Ook het noorden van Marokko is zwaar getroffen. Daar zijn meer dan 140.000 mensen geëvacueerd en is het leger ingezet om de hulpverlening te ondersteunen. En er zijn zorgen over de Marokkaanse stuwmeren, die in rap tempo vollopen door de aanhoudende regen.

In sommige gebieden viel in één dag 500 tot 600 millimeter neerslag. Meteoroloog Magdel Erasmus van Buienradar vertelt dat die extreme en langdurige regenval wordt veroorzaakt door een hardnekkig lagedrukgebied boven de Atlantische Oceaan.

‘Door klimaatverandering gebeurt dit vaker’

Zij wijst erop dat Zuid-Europa dit jaar al uitzonderlijk vaak met zware stormen te maken heeft gehad. “Eind januari hadden we storm Harry, daarna storm Kristin en nu storm Leonardo”, zegt Erasmus. “Mede door klimaatverandering zien we dat dit soort extreem weer steeds vaker voorkomt.”

Door die opeenstapeling is er nauwelijks tijd om op adem te komen. Portugal en Spanje waren nog maar net begonnen met het herstellen van de laatste storm, Kristin, die een week geleden enorme schade aanrichtte.

In Portugal kwamen door het noodweer van de afgelopen weken in totaal al zeker tien mensen om het leven en kwamen tienduizenden huishoudens zonder stroom te zitten.

In Leiria, een van de zwaarst getroffen gemeenten in het midden van het land, sprak burgemeester Gonçalo Lopes vorige week van een ‘oorlogsgebied’. Volgens hem dreigt het herstel van de stroomvoorziening een groot probleem te worden. “Sommige mensen hebben al twee of drie dagen niet kunnen douchen of koken. De situatie is dramatisch.”

Dat herkent de Nederlandse Sebastiaan, die ook in het midden van Portugal woont. Hij zat ruim een week zonder stroom en verwarming. “We hebben het acht dagen moeten doen met een kachel en een gasstelletje.”

In zijn dorp is de schade groot. “Overal liggen afgebroken en ontwortelde bomen. Daken zijn van huizen gewaaid.” Ondanks de aanhoudende regen en wind proberen hij en zijn buurtgenoten alvast op te ruimen. “De sfeer is verbroederend,” zegt Sebastiaan. “Ondanks alle ellende helpen Portugezen elkaar. We willen de handen uit de mouwen steken.”

Klimaatverandering

Correspondent Richard Hogenkamp in Spanje ziet ook veel ontreddering. “De wekenlange overlast levert veel stress op bij inwoners,” zegt hij. “In een maand tijd hebben mensen meerdere keren het advies gekregen om thuis te werken en hun kinderen niet naar school te sturen.”

Daar komt bij dat Spanje al jaren op rij kampt met extreme weersomstandigheden: droogte en bosbranden in de zomer, regen en overstromingen in de winter.

Volgens Hogenkamp wordt klimaatverandering daardoor steeds vaker onderwerp van gesprek. Een paar jaar geleden maakten mensen zich nog niet zo druk om noodweer: “Nu groeit het besef dat er nieuwe oplossingen nodig zijn.”