Proton failliet, opnieuw flopt investering van Kees Koolen

Proton Ventures werd in 2001 opgericht door chemisch ingenieur Hans Vrijenhoef. Het bedrijf ontwerpt en bouwt onder meer ammoniakopslagtanks. Ammoniak kan worden gebruikt voor de opslag van duurzame energie.

Dat laatste was de reden dat Koolen Industries, het bedrijf van ondernemer Kees Koolen, eind 2019 vier miljoen euro in Proton investeerde. Koolen werd rijk als bestuurder en aandeelhouder van Booking.com en investeerder in Uber.

Duurzame investeerder

Koolen zette vanaf 2019 zwaar in op duurzame energie. Zijn bedrijf Koolen Industries investeerde onder meer in bedrijven die actief zijn in de opwekking en opslag van duurzame energie, bijvoorbeeld via zonnepanelen en batterijen.

Zijn miljoeneninvestering in Proton paste daar volgens Koolen uitstekend in. “We zijn bezig om de wereldwijde energietransitie richting schone energie mogelijk te maken”, zei hij destijds in een toelichting. “Naast lithium en flowbatterijen, is ammoniak-energieopslag een goede toevoeging aan ons portfolio.”

Miljoeneninvesteringen

Het bleef niet bij die initiële miljoeneninvestering, zegt oprichter Vrijenhoef tegen RTL Z. “Kees breidde zijn belang afgelopen jaren uit tot 75 procent, door nieuwe kapitaalinjecties en overname van een deel van mijn belang.” Hoeveel Koolen in totaal investeerde, zegt Vrijenhoef liever niet. “Dat zou ik niet kies vinden.”

Als onderdeel van Koolen Industries wist Proton afgelopen jaren niet te overtuigen. Uit de jaarrekeningen in het register van de Kamer van Koophandel, blijkt dat het Zuid-Hollandse bedrijf er al een tijdje beroerd voorstond.

Technisch failliet

In 2023 draaide Proton er het laatste restje van zijn financiële buffers doorheen. Met een negatief eigen vermogen van 5,6 miljoen euro was het bedrijf eind dat jaar, zoals dat heet, ’technisch failliet’. Het vermogen herstelde in 2024 iets, maar bleef met een min van 4,5 miljoen euro nog steeds zwaar negatief.

Oprichter Vrijenhoef wijt de financiële problemen vooral aan een project in Marokko. “Daar werkten wij aan een project voor een klant, die steeds maar met nieuwe vragen bleef komen. Dat leidde tot vertragingen en heeft ons heel veel tijd en geld gekost.”

Laatste poging

Begin vorig jaar wilde Koolen de stekker uit Proton trekken, zegt Vrijenhoef. “Hij had al een aantal tegenvallers gehad bij zijn investeringen in groene energie, en wilde er niet nog meer geld in injecteren.”

Toch werd destijds besloten nog geen faillissement aan te vragen, aldus Vrijenhoef. “Ik vond dat zonde. Proton is toch een beetje mijn baby, en ik zie nog veel kansen voor ammoniak in de energietransitie. Daarom ben ik teruggekeerd als meerderheidsaandeelhouder en bestuurder. Ik kreeg in april 51 procent, en Kees 49 procent.”

Toch failliet

Vrijenhoef zegt na zijn terugkeer in april hard te hebben gewerkt aan het aantrekken van een nieuwe, grote investeerder. “Ik vond een serieuze partij, en bij het tekenen van de voorwaarden dacht ik er te zijn. Maar uiteindelijk duurde het te lang voordat het geld binnenkwam. Terwijl ik wel elke maand de salarissen van 23 werknemers en 10 zzp’ers moest betalen. Uiteindelijk moest ik het faillissement aanvragen.”

Volgens Vrijenhoef zijn er nog gegadigden die een doorstart met Proton willen maken. “Dat ligt nu natuurlijk grotendeels in handen van de curator, maar ik ben een strijdvaardig persoon en wil er mijn uiterste best voor doen. Het zou mooi zijn als we de kennis over ammoniak in Nederland kunnen houden.”

Het faillissement van Proton is niet het eerste faillissement in de investeringsportefeuille van Koolen. In 2024 ging een hele trits bedrijven waarin hij had geïnvesteerd, op de fles. Vorige maand ging ook Hardt Hyperloop failliet. Koolen nam in 2019 een belang in het bedrijf, dat werkte aan de ontwikkeling van een supersnelle magneetzweeftrein in een vacuümbuis.

Zie in onderstaande video op welke manieren overtollige energie ook opgeslagen kan worden: