Met Barend verliest Nederland volgens BNNVARA ‘een van de grootste televisiepersoonlijkheden die het land heeft gekend’ en ‘een icoon dat het gezicht en het geweten van de omroep mede heeft gevormd’
“Sonja bepaalde de norm. Met haar ongeëvenaarde scherpte, betrokkenheid en morele kompas gaf zij richting aan het publieke debat”, laat BNNVARA op hun site weten. Volgens de omroep is haar betekenis ‘nauwelijks te overschatten’ en blijft haar invloed voelbaar. “Wij zijn Sonja intens dankbaar voor alles wat zij heeft betekend. Voor de omroep, voor Nederland en voor iedereen die zich in haar gesprekken gezien en gehoord voelde. Haar stem zal worden gemist, haar invloed blijft.”
Barend werd geboren op 29 februari 1940 in Amsterdam en begon haar loopbaan in de journalistiek. In de jaren zeventig maakte ze de overstap naar televisie, waar ze uitgroeide tot een van de belangrijkste presentatoren van Nederland.
Ze verwierf landelijke bekendheid met het VARA-programma Sonja (1975–1981), een van de eerste talkshows op de Nederlandse televisie. In de jaren daarna presenteerde ze onder meer Sonja op maandag (1981–1983) en Sonja op dinsdag (1989–1997), waarin ze gesprekken voerde met politici, kunstenaars en andere gasten uit binnen- en buitenland.
Naast haar werk als presentator was Barend actief als schrijfster en columniste. Ze publiceerde meerdere boeken en schreef columns voor onder meer Het Parool.
Voor haar werk ontving ze verschillende onderscheidingen, waaronder de Gouden Televizier-Ring voor Sonja op dinsdag. Haar programma’s speelden een rol in de ontwikkeling van het talkshowgenre in Nederland. Daarnaast werd naar haar de Sonja Barend Award vernoemd, een prijs die jaarlijks wordt uitgereikt voor het beste televisie-interview. Barend stopte in 2006 met haar televisiewerk.
Barend trouwde in 1981 met Abel Cahen. Het echtpaar kreeg geen kinderen. Cahen had drie kinderen uit een eerder huwelijk.
Naar aanleiding van haar overlijden is Pauw & De Wit vanavond om 21.00 uur te zien met een extra uitzending, gepresenteerd door Tim en Roos. Later op de avond, om 23.30 uur, wordt de documentaire Sonja Barend – Vragen zonder antwoord van Coen Verbraak uit 2012 opnieuw uitgezonden.