De kans dat Zaanstad mee gaat bieden op het pand van het voormalige politiebureau aan de Nicolaasstraat in Zaandam (naast het Zaantheater) is erg klein. Steunraadslid Jan de Vries (ook LZ) wil dat wel maar kreeg de wethouder niet echt mee. Karst wilde het wel ‘meenemen’ naar het overleg van B&W maar gaf De Vries weinig hoop: ‘We hebben geen tijd. Binnen twee weken een andere bestemming vaststellen is ook niet te realiseren. Wij hebben geen mogelijkheden.’

Eigenlijk wilde De Vries heel wat anders: de veiling die voor 17 september is aangekondigd stoppen zodat de gemeente zelf het pand kan kopen. De bestemming stond volgens hem nog niet vast: fietsenstalling, cultuurbestemming, politiepost, ‘wat mij betreft komt er een chocolademuseum’, vertelde hij zijn collega’s tijdens het Zaanstad Beraad waar het agenda-initiatief over ‘Behoud van gemeentelijke regie op het voormalige politiebureau Zaandam’ werd besproken.

De timing was opmerkelijk. De sluiting dateert van ruim negen jaar geleden, in februari 2015 kondigde de toenmalige VVD-minister Opstelten de plannen aan. Sindsdien is het stil rondom het voormalige bureau. Alleen bij de renovatieplannen van het Zaantheater kwam het pand nog langs als mogelijk uitbreiding, maar dat was te duur volgens Zaanstad.

Tuijn en Breunesse

Uit antwoorden op technische vragen van Jos Kerkhoven (DZ) bleek dat de gemeente, die het recht op eerste koop had, het politiebureau had laten taxeren op € 1,9 miljoen maar dat de vraagprijs van de politie ‘aanzienlijk hoger’ was. Omdat de verbouwing ook veel zou kosten, zou het totaal op € 4,2 miljoen uitkomen. De toenmalige wethouders René Tuijn (PvdA) en Wessel Breunesse (GL) hebben in 2025 een kijkje genomen en vervolgens van de koop afgezien. Uit de antwoorden blijkt ook dat de raad destijds daarover niet is geïnformeerd.

Begin juni van dit jaar werd bekend dat de politie het pand openbaar wilde laten veilen. En nu dus op de valreep, 14 dagen voor de veiling, het plan om het te laten kopen door Zaanstad. Wethouder Karst liet weten dat hij – kennelijk naar aanleiding van het initiatief – wel gevraagd had of de veiling uitgesteld kon worden. Maar daar voelde de politie niks voor hadden ze vlak voor begin van de vergadering laten weten. Ook kon de wethouder melden dat er al gegadigden waren. En Karst liet ook weten dat het Zaantheater op de valreep ook een ‘businesscase voor een sluitend plan’ had ingediend. Dat plan werd niet met de raad gedeeld.

Het plan stuitte op onbegrip bij de oppositie vanwege de ontbrekende financiële onderbouwing. Kerkhoven: ‘moeten we meebieden zonder dekking, we kunnen toch niet zeggen: doe maar’. Hans Kuyper (ROSA): ‘wat is de businesscase?’ David van Marle (PRO): ‘het gaat om miljoenen, we hebben geen dekking, ik snap het niet, heel raar’. Ook Natascha Cornelisse (PVV) twijfelde over de kosten van het plan.

Ook een deel van de coalitie zag de plannen niet zitten. Gianni Pollarini (VVD) noemde de kritiek van PRO en ROSA ‘realistisch’. Orlando Hellings (DENK): ‘we zijn wel voor politiepost, maar het is financieel een lastig verhaal.’ Merel Kingma (D66) was het meest uitgesproken:

‘er is geen financiële onderbouwen en geen dekking. We gaan toch geen blanco cheque geven aan het college als we weten dat we in financieel zwaar weer zitten, heel merkwaardig.’

De Vries lag er niet wakker van: ‘Je hebt een schuld als je een pand koopt, maar je hebt ook een pand.’

Het plan was voor andere partijen aanleiding om hun stokpaardjes te bestijgen. Jos Snijders (FvD): ‘Wij willen politiepost.’ Nick Hendriks (CDA) steunde het plan en wilde zelfs onder geheimhouding een bedrag laten reserveren. Marilou Hulsthoff (SP) wilde een dag- en nachtopvang voor dak- en thuislozen als opvolger voor Villa Westerweide die eind dit jaar dicht gaat.

Perry van der Velden (POV) vond dat er ‘nooit genoeg’ aan veiligheid kon worden uitgegeven. Hij zag handhaving, straattoezicht en politie daar graag zitten, ‘maar geen cultuur’. Hij deelde nog wel even een sneer uit naar zijn gedroomde bewoners van het hoekpand tegenover de Dam die de verhuizing niet zagen zitten: ‘Straattoezicht en handhaving zitten kennelijk liever veilig hier in het gemeentehuis op één hoog.’

Het wordt dus ‘meegenomen’, misschien is de sluitende businesscase van het Zaantheater aanleiding om toch mee te bieden of gaat LZ een raadsmeerderheid zoeken om via een motie te vragen om toch een bod uit te brengen. Dat moet dan tijdens de raadsvergadering van 8 september. Dat Zaanstad eigenaar wordt van het pand lijkt echter vrijwel uitgesloten.

Door Piet Bakker op basis van Zaanstad Beraad van 3 september 2026, agenda-initiatief ‘Behoud van gemeentelijke regie op het voormalige politiebureau Zaandam’ (Jan de Vries, LZ), antwoorden op technische vragen van Jos Kerkhoven (DZ) en eerder nieuws op De Orkaan over de veiling van het politiebureau. Foto’s politiebureau van Rens Kamminga (boven) en Eelco Aartsen (onder).