NOS Nieuws•vandaag, 20:07

De Israëlische premier Netanyahu werd anderhalve week voor de terreuraanval van Hamas op 7 oktober 2023 gewaarschuwd dat de terroristische organisatie een grote aanval op Israël aan het voorbereiden was.

De waarschuwing zou afkomstig zijn geweest van de president van de Verenigde Arabische Emiraten, Mohamed bin Zayed. Hij zou in een telefoongesprek van 45 minuten hebben gesproken met Netanyahu en hem hebben verteld dat Hamas-leider Sinwar een grote aanval aan het voorbereiden was.

Netanyahu ontkent dat het telefoongesprek heeft plaatsgevonden en spreekt over “een absolute leugen”.

Aardbeving

De auteurs baseren zich op gesprekken met tientallen bronnen in Israël en daarbuiten, onder wie hooggeplaatste functionarissen en een Palestijnse adviseur van Bin Zayed.

In september 2023 organiseerde Hamas-leider Sinwar een ontmoeting met een Fatah-functionaris die door de journalisten ‘Coal Eyes’ wordt genoemd. Fatah is de Palestijnse politieke partij die de macht heeft op de bezette Westelijke Jordaanoever.

Sinwar uitte zijn frustratie over de vastgelopen gesprekken tussen Israël en Hamas. “Zeg tegen de Israëli’s dat als ze geen vooruitgang boeken, ik een enorme verrassing voor ze in petto heb”, zou hij hebben gezegd. “Zeg ze dat ze een zilal moeten verwachten, een aardbeving.”

Geschrokken

De Fatah-functionaris schrok van dat woord, aldus de Palestijnse adviseur. Maar ‘Coal Eyes’ zou bang zijn geweest dat hij van samenspanning met Sinwar zou worden beschuldigd als hij dit aan de Israëlische veiligheidsdiensten zou vertellen. Hij besloot het in plaats daarvan te delen met president Bin Zayed.

Die schrok ook en liet de Fatah-functionaris nogmaals aan Sinwar vragen wat hij bedoelde. De Hamas-leider zou duidelijk hebben gemaakt dat hij “een angstaanjagende operatie” voorbereidde.

Daarop lichtte ‘Coal Eyes’ alsnog de Israëlische veiligheidsdiensten in. Toen die weinig actie leken te ondernemen, belde Bin Zayed Netanyahu zelf.

‘Kalme reactie Netanyahu’

De Israëlische president Herzog bevestigt tegenover de auteurs dat Bin Zayed erg bezorgd was over een aanval van Hamas. “Hij sprak hier in de maanden voorafgaand aan de oorlog vaak met mij over”, aldus Herzog. “De emir leek aan te voelen dat de regio op het punt stond te ontploffen.”

Tijdens het gesprek met Netanyahu zou Bin Zayed hebben gezegd dat hij zich zorgen maakte over een grote Hamas-aanval die niet alleen tot bloedvergieten zou leiden, maar tot destabilisatie in de hele regio.

Tot Bin Zayeds verbazing zou Netanyahu kalm hebben gereageerd en gezegd hebben dat Israël op elk scenario was voorbereid.

Toch werd Israël op 7 oktober 2023 overvallen door de aanval. Bijna 1200 mensen werden gedood, zowel burgers als militairen. 251 mensen werden als gijzelaar meegenomen naar de Gazastrook.

Correspondent Midden-Oosten David Poort:

“De timing van dit verhaal van Haaretz, een oppositiekrant, komt op een zeer gevoelig moment en dat is uiteraard niet geheel toevallig. Israël gaat over zeven weken naar de stembus en in de campagnes van de oppositie wordt al lange tijd gehamerd op de vraag wie er verantwoordelijk was voor het grote falen op 7 oktober 2023.

Netanyahu heeft de verantwoordelijkheid daarvoor in de afgelopen jaren vooral bij het leger en de veiligheidsdiensten neergelegd. Als premier tijdens de aanval heeft hij nooit verantwoording afgelegd. Daarom kan de beschuldiging dat hij voorkennis zou hebben gehad hem flink raken, zeker als hij vervolgens ook zou hebben nagelaten te handelen met die voorkennis.

Netanyahu’s kantoor heeft het verhaal afgedaan als een “absolute leugen”, maar de onthulling is koren op de molen van de oppositie. Al sinds 2023 eist een groot deel van de Israëlische bevolking een onafhankelijk onderzoek naar 7 oktober, iets waar Netanyahu altijd voor is gaan liggen. De vraag is nu in hoeverre dit zijn trouwe achterban binnen de Likud-partij aan het twijfelen zal brengen.”

Het is niet voor het eerst dat er bericht wordt dat Israël al informatie had over een mogelijke Hamas-aanval.

Vorig jaar concludeerde het Israëlische leger zelf dat het de plannen van Hamas jarenlang verkeerd had ingeschat. Het leger ging er niet van uit dat Hamas uit zou zijn op een grootschalige oorlog. Ook signalen op de dag vóór 7 oktober werden genegeerd.

The New York Times onthulde eerder al dat Israël ruim een jaar voor de terreuraanval de plannen van Hamas in handen had.

In het document werd een gedetailleerd plan besproken wat vrijwel geheel overeenkwam met de aanval op 7 oktober. Het moment waarop de aanval zou plaatsvinden werd niet genoemd.