Het Nationaal Burgerberaad Klimaat adviseert de overheid om een spitsheffing in te voeren voor treinen tussen 7.45 uur en 8.30 uur. Het Burgerberaad wil daarnaast dat er meer gedaan wordt om op andere tijden meer mensen de trein in te krijgen en stelt dat er in 2030 20 procent meer treinreizigers moeten zijn.

Het Nationaal Burgerberaad Klimaat is door het kabinet in het leven geroepen om de politiek te adviseren hoe klimaatverandering tegengegaan kan worden. Deze week presenteerde het beraad, waarin sinds januari 175 representatieve Nederlanders actief in zijn, het advies aan het demissionaire kabinet en de Tweede Kamer.

Veel aandacht voor trein

In het advies staan maatregelen op het gebied van eten, hergebruik van spullen en reizen. Bij reizen is er veel aandacht voor de trein. “De trein moet een logische keuze worden: het is beter voor het klimaat (minder CO2-uitstoot), en veroorzaakt minder luchtvervuiling (minder NOx en fijnstof). Daarnaast biedt het stiller en veiliger vervoer. We willen comfortabel, schoon en ontspannen onderweg naar werk, familie of vakantie”, schrijf het Burgerberaad in het advies.

Trein duurder in spits goedkoper daarbuiten

In Nederland moet de trein aantrekkelijker worden door treinkaartjes duurder te maken tussen 7.45 uur en 8.30 uur in de ochtend tijdens werkdagen en goedkoper de rest van de dag. Ook werkgevers en het onderwijs zouden flexibelere roosters moeten maken om meer mensen buiten de spits te laten reizen. Het Burgerberaad denkt op deze manier 20 procent van de treinreizigers tijdens de spits uit te trein te halen.

Het Burgerberaad merkt zelf op dat de spitsheffing in de trein goed uitgelegd moet worden. “Dat is eerder misgegaan in de politiek. Toch is het een goed plan om de drukte te spreiden. De NS is al voorstander, wat de haalbaarheid verhoogt.” NS was enkele jaren geleden van plan een spitsheffing in te voeren maar onder druk van een Kamermeerderheid en reizigersvereniging Rover werd dat plan in 2023 geschrapt.

Tien procent minder treinen

Door de spitsheffing en prijsverlaging van kaartjes verwacht het beraad dat 80 procent van de reizigers minder of hetzelfde gaat betalen voor hun treinreis. Ook verwacht het beraad dat er 10 procent minder treinen nodig zijn en 4 procent minder energieverbruik is. Dat komt neer op 25.000 ton minder CO2-uitstoot per jaar.

Het beraad stelt ook voor dieseltreinen te vervangen door elektrische treinen, iets dat overigens ook al het streven is van de Tweede Kamer en het kabinet. Als de dieseltreinen verdwijnen, zal er 30.000 ton CO2 uitstoot per jaar zijn geschrapt.

Verbeteren reiservaring

In het advies stelt het Burgerberaad dat de trein ’zeer comfortabel’ en servicegericht moet worden. “We verbeteren de reiservaring door te zorgen voor veilige en prettige treinen en perrons.” OV-fietsen moeten makkelijker en gratis af te halen zijn op elk NS-station en er moeten kortere wachttijden en betere aansluitingen komen op het regionale openbaar vervoer.

Internationale treinen goedkoper en sneller

Het Burgerberaad komt ook met adviezen voor het internationale treinverkeer. Zo wil het beraad kortere overstaptijden in Brussel en Keulen, makkelijker te boeken treinreizen, goedkopere internationale kaartjes zodat de trein goedkoper wordt dan het vliegtuig, afschaffing van de btw op treinkaartjes, meer comfort van internationale treinen en snellere internationale reizen.

Met de verbeteringen van internationale reizen zou het aantal korte vluchten in Europa met minimaal 2 procent kunnen dalen wat neerkomt op 3,3 megaton minder CO2-uitstoot. Voor de luchtvaart wil het Burgerberaad een belasting op kerosine. Nu wordt daar geen belasting op geheven en dat vindt het Burgerberaad niet meer kunnen.

Nu reactie kabinet, later debat Tweede Kamer

De adviezen van het het Burgerberaad zijn niet vrijblijvend. De politiek moet ermee aan de slag gaan. Binnen zes maanden moet het kabinet aangeven welke aanbevelingen over worden genomen en welke niet. Als aanbevelingen niet worden overgenomen, moet het kabinet uitleggen waarom dat is. Daarna gaat de Tweede Kamer in debat over het advies en de reactie van het kabinet hierop.

© Treinreiziger.nl