ANPKnegt na zijn bronzen medaille op de Spelen in Sotsji

NOS Schaatsen•vandaag, 18:10

De shorttrackcarrière van Sjinkie Knegt zit erop. Vanwege een bilblessure maakt de 36-jarige Fries geen kans meer op de Olympische Spelen en sluit hij zijn loopbaan af.

Met een traan denkt Knegt terug aan zijn carrière, die zestien jaar geleden begon. Een traan uit liefde voor de sport. “Want”, zo zegt hij. “In het begin kwam er niemand kijken en nu zijn de stadions uitverkocht. Dat doet me wel wat.”

“En dat heeft Sjinkie grotendeels in zijn eentje gedaan”, zegt Jeroen Otter, de shorttrackcoach die vanaf 2010 samen met Knegt en anderen de sport in Nederland liet groeien.

Sjinkie Knegt, magiër op het ijs, stopt met shorttrack

Knegt, die “op slag verliefd werd op de sport”, had een carrière met ups en downs. “In het begin ging niks vanzelf. Met Daan Breeuwsma, Freek van der Wart en Niels Kerstholt moesten we strijden voor waar de sport nu staat.”

Waar de shorttrackers nu met een volledige staf afreizen naar internationale wedstrijden, was dat in de beginperiode van Knegt, zo’n vijftien jaar geleden, echt anders. “Toen moesten we zelf onze koffers dragen, zelf alles uitzoeken als we op reis gingen. En we hadden maar één trainer mee, er was zelfs geen fysio.”

De prestaties stelden nog niet veel voor. “We waren vooral pelotonvulling in de wereldbekers. Als we de kwartfinale haalden, deden we het al heel goed. De rest van het weekend waren we op de tribune shorttrack aan het kijken, dat vonden we ook leuk.”

Dat veranderde in 2010, toen Otter bondscoach werd. “Jeroen bracht vertrouwen in onze groep. Met hem wonnen we meteen medailles op de relay. Dat was ons nog nooit gelukt. Dan denk je: ‘wat gebeurt hier’.”

Otter over Knegt: ‘Enigma op het ijs, niemand kon code kraken’

Voormalig bondscoach Otter was al vroeg gecharmeerd van Knegt. “Ik zag voordat ik bondscoach was al een geweldig klein kereltje zo makkelijk in de rondte rijden. Je zag toen al het gemak waarmee hij kon schaatsen, een fenomeen.”

Maar er was ook werk aan de winkel, zag Otter. “Sjinkie was ook iemand met een gebruiksaanwijzing, een hele dikke. Het heeft even geduurd voordat hij de mindset had dat hij kon winnen. In 2012, tijdens het EK in Tsjechië, was het kantelpunt op de 1.500 meter. Hij ging in de finale op kop rijden en niemand kwam er overheen. Vanaf toen trok hij alles naar zich toe.”

Volgens Otter heeft Knegt het shorttrack met zijn prestaties groot gemaakt in Nederland. “Hij deed dingen die nog niet eerder werden gedaan. Hij was een magiër op het ijs, ook een enigma op het ijs. Zijn code werd door niemand gekraakt. Dat werd herkend door het publiek en plotseling werd Nederland shorttrackfan.”

Ook individueel begon Knegt daarna prijzen te winnen. Zijn eerste grote medaille pakte hij bij een wereldbeker in 2010. “In een finale met drie Koreanen. Ik werd tweede. Dat had ik nodig, vanaf toen leek het alsof alles makkelijker kwam.”

In 2012 werd Knegt als eerste Nederlander individueel Europees kampioen en in 2013 pakte hij zilver op de 1.000 meter bij het WK.

Eerste olympische shorttrackmedaille

Een jaar later doorbrak de Fries een nieuwe barrière. Als eerste Nederlander pakte hij een shorttrackmedaille op de Spelen van Sotsji, brons op de 1.000 meter. “Dat was een hele grote verrassing en uiteindelijk een heel bijzondere. Dat besef je op dat moment niet”, kijkt Knegt terug.

Knegt bezorgt Nederland eerste olympische medaille op het shorttrack, brons in Sotsji

In 2018 won Knegt op de Spelen ook nog zilver op de 1.500 meter, de afstand die hij het mooist vond en waarop hij nog altijd het wereldrecord in handen heeft (2.07,943, gereden in 2016 in Salt Lake City).

“Op de 1.500 meter ontstaan ruimtes om in te halen en dat vond ik leuk.” De inhaalacties zagen er bij Knegt vaak makkelijk uit. “Daar word je mee geboren denk ik, want je kan het niet trainen. Ik haalde vaak in op gevoel en dat ging ook wel eens fout, maar dat is ook shorttrack.”

Een ander kenmerk van de veelwinnaar was zijn ‘uitschuifbeen’. Op de finish het been vooruit steken en er zo toch nog met de winst vandoor gaan.

Knegt stond bekend om zijn ‘uitschuifbeen’, waar hij wedstrijden op het nippertje mee won

“Grappig dat ze het mijn uitschuifbeen zijn gaan noemen. Ik heb inderdaad veel wedstrijden gewonnen op de lijn. Ik voelde altijd wel aan of ik daar iemand nog kon verslaan.”

Brandwonden door houtkachel

Tegenover alle successen stonden de dieptepunten. Knegt miste het EK in 2019 doordat hij met zijn been bekneld raakte bij een ongeluk met een vorkheftruck. En in datzelfde jaar ging het goed mis toen de Fries thuis zijn houtkachel aanstak.

Hij liep ernstige brandwonden op over het hele lichaam en het duurde even voordat de olympische medaillewinnaar weer kon schaatsen.

Bekijk hier een documentaire over Knegt na zijn ongeluk:

NOS-documentaire: Sjinkie, spelen met vuur

“Dat ongeluk was het dieptepunt. Dat zal mij mijn hele leven achtervolgen. Maar ik ben er als shorttracker niet door veranderd. Ik heb er alles aan gedaan om terug te keren. Maar persoonlijk ben ik wel veel voorzichtiger geworden met vuur.”

Het ging na het ongeluk op het ijs wel een stuk moeizamer met ‘de Schicht uit Bantega’. Hij voelde zich beter dan voor het incident, maar dat was niet terug te zien in zijn resultaten omdat de concurrentie ook vooruit was gegaan.

Zijn status veranderde. “Ik voelde dat de zekerheid van voorheen weg was. Waar ik vroeger een NK kon laten schieten om beter te zijn op het EK, moest ik nu presteren op het NK om op het EK te komen. En dan had ik ook nog vaak moeite om te presteren. Dat frustreerde.”

‘Baal van blessure’

Er kwamen geen grote prijzen meer bij. Toch had Knegt zijn zinnen nog gezet op die ene hoofdprijs in Milaan: goud met de relaymannen.

Door een bilblessure zit dat er niet meer in. “Ik heb tot de afgelopen zomer geloofd dat ik de Spelen ging halen, maar het is niet gelukt. Ik heb in al die jaren nooit een sportgerelateerde blessure gehad en nu, hoe zuur, in mijn laatste jaar wel.”

Toch kijkt Knegt terug op een rijke carrière. “Ik heb de sport veel mooie acties en resultaten gegeven en dat nemen ze me nooit meer af.”

Voormalig bondscoach Otter: ‘Knegt bracht shorttrack de Nederlandse huiskamers in’