Psst, olietanker kopen? 330 meter lang, 58 meter breed, hier en daar wat roest. Bieden kan vanaf 70 miljoen dollar.

De Arman 114, zoals de tanker heet, is in 2023 in beslag genomen door Indonesische autoriteiten. Het zijn diezelfde autoriteiten die het schip nu veilen. Mét inhoud van 1,2 miljoen vaten olie.

Precies om die reden zal niet iedereen z’n vingers eraan willen branden. Hoewel Indonesië niets kwijt wil over de herkomst van de olie, hebben journalisten van persbureau Bloomberg die teruggeleid naar Iran. Olie uit dat land is door de Verenigde Staten gesanctioneerd.

Dat de Arman 114 iets te verbergen had, lijkt wel duidelijk. Twee jaar geleden probeerde de tanker olie over te hevelen naar een ander schip. Op dronebeelden is te zien hoe de twee gigantische tankers precies naast elkaar liggen in het water, met slangen waardoor de olie van de Arman naar het andere schip werd gepompt. Daarbij lekte er olie in het water.

Witwassen

Dat overhevelen is een veelgebruikte manier om de herkomst van gesanctioneerde olie te verdoezelen. Een soort witwassen. Het andere schip vaart ermee weg en kan het vervolgens ‘legaal’ verkopen. Aan de olie zelf kan immers niemand zien dat het oorspronkelijk uit Iran kwam.

Zoals vaker gebeurt bij het overhevelen van olie hadden de Arman 114 en de andere tanker hun locatiegegevens uitgezet, zodat ze moeilijk te lokaliseren zijn. Toch kwam Indonesië erachter, om het schip daarop met een zwaarbewapende afdeling van de kustwacht te enteren. Het andere schip wist te ontkomen.

tankers varen er naar schatting rond die stiekem Russische olie vervoeren

De Arman 114 was al in 2019 door de Verenigde Staten op een sanctielijst gezet omdat het Iraanse olie vervoerde. Tegenwoordig gaat het bij gesanctioneerde schepen vooral over Rusland.

Sinds de Russische inval in Oekraïne, en de sancties op Russische olie die daarop volgden, is de wereldwijde ‘schaduwvloot’ van schepen die illegaal olie vervoeren enorm gegroeid.

Ongelukken

Op dit moment varen er naar schatting bijna 1300 tankers rond die stiekem Russische olie vervoeren, dat is dus nog zonder schepen gerekend met olie uit Iran of Venezuela. Rusland gebruikt hiervoor vaak oude schepen, die meestal niet verzekerd zijn en slecht onderhouden worden. Ze hebben afgelopen jaren voor tientallen grote ongelukken gezorgd, staat in een rapport van verzekeraar Allianz.

Ook in Europa zijn al meerdere olielekken gemeld, zoals één met een diameter van 23 kilometer voor de kust van Schotland. Dat lekte uit de Innova, een tanker op weg van Rusland naar India. Volgens Allianz kost het al snel 1,3 miljard euro om zo’n lek op te ruimen, en dan blijft er altijd nog olie achter.

Voor het olielek van de Arman 114 is de Egyptische kapitein veroordeeld tot zeven jaar gevangenisstraf en een boete van 300.000 dollar. Toen dat vonnis kwam, was hij het land al ontvlucht.

Maar wat te doen met het schip zelf? Indonesië neemt de ongebruikelijke stap om het gevaarte maar gewoon te veilen. De Arman 114 is relatief oud, gebouwd in 1997, en volgens experts zo’n 16 miljoen dollar waard.

Dat het openingsbedrag op 70 miljoen dollar is gezet, komt dus vooral doordat de koper er een heleboel olie bij krijgt. Hij moet de tanker na aankoop binnen dertig dagen meenemen. Volgens Indonesische media hebben zich vorige week al negentien potentiële kopers gemeld.