Toen gamingwebsite PlaySense in september 2025 werd overgenomen, veranderden de nieuwe eigenaren het in een geautomatiseerde AI-fabriek die misleidende verhalen produceert ter promotie van digitale casino’s. Hetzelfde lot dreigt nu voor Power Unlimited, het populairste gamesmedium van Nederland. Het is een voorbode van hoe AI elders in de journalistiek op grote schaal lezers kan gaan misleiden, voorspelt journalist Bastiaan Vroegop in een opinie.

Jarenlang was PlaySense één van de vaste waarden binnen de Nederlandse gamejournalistiek. Een groep schrijvers – zowel betaald als vrijwillig – besteedden hun dagen aan het schrijven van nieuws over nieuwe games en het testen van de laatste titels voor recensies.

Daar kwam een einde aan toen de eigenaren de website verkochten aan een niet nader genoemde, buitenlandse partij. “Wij hebben jarenlang met veel plezier aan PlaySense gewerkt, maar het werd voor ons steeds moeilijker om het financieel rendabel te houden”, vertelde toenmalig eigenaar Roy Wijkstra aan Tweakers. “Advertentiecampagnes voor games liepen terug en als je voor je inkomsten grotendeels afhankelijk bent van advertenties wordt het uiteindelijk lastig om het vol te houden.”

Wijkstra wilde bij navraag niet vertellen wie de site heeft overgenomen. Er zouden harde afspraken zijn gemaakt zodat de nieuwe eigenaars anoniem kunnen blijven; in online systemen lijkt het te gaan om een bedrijf uit Spanje.

Redactie vervangen door robots
De oude groep redacteuren werd vervangen door journalisten van de nieuwe eigenaar, met namen als Steffen Hartman, Koos Simonis en Lisa Jansen. Ze schrijven als vanouds gamenieuws, maar besteden ook bovengemiddeld aandacht aan iets dat ze ‘iGaming’ noemen: verhalen over digitale gokplatformen. In jubelverhalen schrijven ze hoe iemand bijna 2 miljoen euro won “met een inzet van slechts 50 cent” en recenseerden ze nieuwe online casino’s in Nederland.

De verhalen zijn door AI geschreven. Dat werd duidelijk toen één artikel op de site inhoudelijk identiek was aan een verhaal gepubliceerd bij concurrent Power Unlimited, waar de persoonlijke ervaringen van een journalist ineens ook de anekdote waren van een mysterieuze PlaySense-schrijver.

Steffen Hartman – die “sinds 2010” over games zou schrijven – bestaat niet. Zijn naam is geleend van een Duitse kunstenaar, zijn profielfoto is ai-gegenereerd.

Power Unlimited
Bij datzelfde Power Unlimited dreigt op dit moment hetzelfde te gebeuren. De Nederlandse uitgever achter het decennia-oude gamesmerk maakte op woensdag de verkoop van de website bekend, op dezelfde manier als eerder bij PlaySense gebeurde: de redactie werd niet meeverkocht. Redacteuren mochten per direct niks meer op de website publiceren.

De nieuwe eigenaar krijgt de website in handen, inclusief verhalen die Nederlandse gamejournalisten in de afgelopen decennia hebben geschreven.

En net als bij PlaySense wordt ook nu de naam van de koper geheim gehouden. Volgens betrokkenen zou de koper een Maltees gokbedrijf zijn dat het PlaySense-recept wil gaan uitvoeren om een jong publiek met gokartikelen te bereiken.

World of Warcraft
Internationaal wordt AI vaker op deze wijze ingezet om snel gamingwebsites uit de grond te stampen. Het AI-model wordt gericht op op de domeinnamen van concurrenten en krijgt de opdracht om een bepaald aantal verhalen per dag te schrijven en te publiceren. In 2023 ontdekten Word of Warcraft-spelers dat één zo’n site verhalen van hun discussieforum uitlas en besloten ze de AI te foppen door verhalen te verzinnen. Dit werd als zoete koek door de AI opgeslokt, die verzonnen nieuws begon te publiceren.

Het doel van de AI-fabriek is in het geval van PlaySense vrij duidelijk. Het computersysteem doet zich voor als een echt, door mensen beheerd journalistiek platform. En plaatst daartussen vervolgens promoverhalen om lezers te verleiden online te gokken. Daarbij lijkt de site op meerdere vlakken ook de wet te breken: voor het adverteren van online gokken moet bijvoorbeeld gevraagd worden of de lezer oud genoeg is, maar op de site ontbreekt een pop-up die dat doet.

Pionieren in de gamejournalistiek
De afgelopen decennia werd binnen de gamejournalistiek vaak gepionierd. De eerste succesvolle podcasts gingen over videogames en technologie, het waren gamingwebsites die vroeg succes vonden door hun verhalen te promoten op sociale media. En toen grote uitgevers reorganiseerden, waren het gamejournalisten die ontdekten dat ze zelfstandig op donatieplatforms als Patreon ook hun werk kunnen doen. Trucs die in jaren erna door grote, algemene media ook werden opgepikt.

Het is ook de gamejournalistiek waar online trollenlegers hun oorsprong vonden. Toen in 2014 online discussie ontstond over seksisme binnen de gamesector, ontdekten extreemrechtse internetters hoe ze hun woede georganiseerd konden inzetten om op grote schaal bedreigingen te sturen met zowel hun eigen online accounts als geautomatiseerde bots. Een vorm van cultuuroorlog die sindsdien overal op het internet wordt gevoerd.

Al het voorgaande maakt het aannemelijk dat ook deze AI-fabriek een voorbode is. Want PlaySense is niet uniek: in de Verenigde Staten wordt de ene na de andere redactie uitgekleed, om plaats te maken voor een AI die volledig automatisch zelf simpele nieuwtjes naar buiten kan pompen.

Dat kost niet alleen journalisten banen: het creëert ook redacties waar de ethische afweging van een journalist niet meer gemaakt wordt. Het bouwt een plek waar een marketeer zonder scrupules vrij kan regeren.

Bastiaan Vroegop is onderzoeksjournalist bij de Leeuwarder Courant en Dagblad van het Noorden. Hij schreef eerder over games voor onder meer NRC Handelsblad, Kidsweek, Gamer.nl én Power Unlimited. Hij schrijft verder de nieuwsbrief Gamepraat en is een van de gastheren van de wekelijkse gamepodcast Spelkost.