Meer dan 1 op de 5 Nederlanders van 16 jaar of ouder heeft moeite met lezen of rekenen.

Dat zijn bijna 3 miljoen mensen.

De meesten van hen hebben ouders die in Nederland zijn geboren.

Wat betekent dat precies?

Deze mensen kunnen wel lezen en schrijven.

Maar ze doen dit op het niveau van kinderen uit groep 8.

Ze vinden het moeilijk de juiste informatie uit een tekst te halen.

Onderzoekers noemen lezen, schrijven en rekenen ‘basisvaardigheden’.

Het onderzoek heet PIAAC. Onderzoekers keken naar mensen die lezen, schrijven en rekenen lastig vinden.

Onderzoeker Tim Huijts legt uit: „Dit onderzoek gaat niet over mensen die helemaal niet kunnen lezen. Het gaat over mensen die het moeilijk vinden om het juiste antwoord te vinden.”

Hoe hebben onderzoekers dit onderzocht?

De onderzoekers lieten mensen een toets maken.

Onderzoeker Babs Jacobs geeft een voorbeeld: „Deelnemers moesten bijvoorbeeld een zin afmaken.

De prijs zal toenemen met 20 procent vanaf de volgende … .

Je kon kiezen tussen ‘vrouw’ en ‘maand’. Het juiste antwoord is maand.”

Een andere vraag ging over rekenen:

De thermometer laat zien dat het 25 graden is. Hoeveel graden is het als het 30 graden kouder wordt?

Voor dit antwoord moet je kunnen lezen én rekenen.

Wie hebben het meest moeite?

Ouderen vinden lezen en schrijven vaker moeilijk dan mensen van 65 jaar of jonger.

Veel van hen gaan niet meer naar school en hebben geen baan.

Van alle mensen die lezen en schrijven moeilijk vinden, gaat de helft naar school of werk.

De meeste mensen die dit moeilijk vinden, hebben een vader of moeder die in Nederland is geboren.

Waar wonen deze mensen?

Deze 3 miljoen mensen wonen verspreid over heel Nederland.

Op sommige plekken wonen meer mensen die moeite hebben met lezen en schrijven.

Dit kan bijvoorbeeld komen doordat:

  • Er veel oudere mensen in een gemeente wonen;
  • Er meer mensen wonen met een andere moedertaal dan Nederlands.

Waarom is de plek belangrijk?

Het is belangrijk dat gemeenten weten hoeveel mensen moeite hebben met lezen en schrijven.

Dan kunnen ze deze mensen helpen.

Onderzoeker Tim Huijts zegt: „Als je zelf goed kunt lezen en schrijven, heb je misschien niet door hoe groot dit probleem is. Het is moeilijker om werk te krijgen of te houden als je lezen en schrijven moeilijk vindt.”

Ook sociaal is het lastig.

Vaak schamen mensen zich dat ze niet goed kunnen lezen, schrijven of rekenen.

Dat heeft een groot effect op hun contact met anderen.

„Het is moeilijker om sociaal mee te doen.”

Over dit artikel

Dit artikel is geschreven in makkelijke taal. Er staan meer tussenkoppen en witregels in de tekst. De woorden zijn vereenvoudigd en zinnen zijn ingekort. Zo kan bijna iedereen dit lezen.

Deze tekst is zo geschreven dat de meeste kinderen uit groep 8 van de basisschool het kunnen lezen. Wetenschappers noemen dat referentieniveau 1F. Om de tekst zo te schrijven is SchrijfSimpel.nl gebruikt. Ook heeft Mariet Hattink van Stichting Lezen en Schrijven geholpen.

De grafieken zijn ook vereenvoudigd, maar niet tot basisschoolniveau. Voor mensen met lage basisvaardigheden zijn grafieken moeilijk te begrijpen. De taal in de grafieken is wel aangepast.

Geef cadeau

Deel

Mail de redactie

NIEUW: Geef dit artikel cadeau
Als NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.

Waarom je NRC kan vertrouwen