NOS Schaatsen•vandaag, 16:25

De matrix. Wie het schaatsen volgt op het olympisch kwalificatietoernooi (OKT) via de NOS hoort het woord om de haverklap. Maar hoe werkt het precies? En hoe staat het ervoor, met nog twee dagen te gaan op het OKT?

We leggen het je uit. Kijk de video (1 minuut), check Teletekst pagina 857 (één oogopslag, voor de laatste stand), of lees verder (minder dan 2,5 minuut, ofwel vier keer het Thialf-baanrecord van Femke Kok op de 500 meter vrouwen).

Zo werkt de matrix die bepaalt welke schaatsers naar de Winterspelen gaan

Tijdens de Winterspelen heeft Nederland straks op alle afstanden twee tot drie startbewijzen. Maar schaatsbond KNSB mag maar negen vrouwen en negen mannen sturen. Dat betekent dat sommige schaatsers op meerdere afstanden in actie zullen komen.

Om te zorgen dat de schaatsers met de beste medaillekansen naar Milaan gaan, heeft de bond vooraf een matrix opgesteld. Die wordt tijdens het OKT ingevuld. De volgorde is bepaald op basis van eerdere Nederlandse prestaties. Zo hebben de vrouwen volgens de bond de beste kansen op eremetaal op de 500 meter en de 1.500 meter, vanwege eerdere prestaties van Femke Kok en Joy Beune.

Welke schaatsers al wel en nog niet weten al dat ze naar de Winterspelen gaan? Dat zie je hier (stand voor aanvang van de wedstrijden van vandaag):

  • NOSKijk op pagina 857 (eerste slide) voor de laatste stand
  • NOSKijk op pagina 857 (tweede slide) voor de laatste stand

Vorige slide

Volgende slide

Wat je bij de matrix-volgorde ook ziet: bij de mannen ziet de bond meer kansen voor de nummer twee op de 1.000 meter dan voor de winnaar van de 10 kilometer.

Dubbel geplaatst, wat nu?

In principe gaan de eerste negen namen van de matrix naar de Spelen. Maar bij de mannen staat Stijn van de Bunt hier twee keer tussen en bij de vrouwen geldt dat voor Femke Kok. Daardoor weet Joy Beune als nummer tien dat ze ook naar de Spelen mag.

Bij de mannen heeft Sebas Diniz de elfde plek in bezit. Hij moet hopen dat een schaatser die al op de matrix staat, opnieuw een topklassering neerzet. Dat zou vandaag al kunnen, als bijvoorbeeld de reeds geplaatste Jenning de Boo bij de eerste drie zit op de 1.000 meter.

Maar goed, dan zijn we er nog niet, er is een troefkaart.

De aanwijsplek, wat is dat?

De bond kan na morgenavond, als het toernooi voorbij is en alle plekken zijn ingevuld, alsnog schuiven met namen. Dat kan ten koste gaan van een rijder in de top-9.

De bond kan hiertoe besluiten bij valpartijen op het OKT, zoals bij Jutta Leerdam gebeurde. Een schuiver op het ijs maakte een einde aan haar 1.000 meter. Als Leerdam zich niet op eigen kracht plaatst, bijvoorbeeld na vanavond op de 1.500 meter, kan de bond haar na het OKT tóch aanwijzen en een andere rijdster het ticket ontnemen.

Favoriet Leerdam valt op 1.000 meter, dramatisch begin OKT

Leerdam wordt gezien als kansrijk voor eremetaal in Milaan. Ze won dit seizoen al twee wereldbekers op de 1.000 meter, waaronder die in Heerenveen, waar het baanrecord op haar naam staat.

De keuze voor aanwijsplekken is ook op teamonderdelen met het oog op medailles. Zo kan de bond kijken of er nog iemand van buiten de top negen nodig is bij de ploegenachtervolging. Om daaraan mee te doen, moet je ook aan een individuele afstand meedoen. Dat kan betekenen dat iemand die zich heeft geplaatst alsnog afvalt. Voor de massastart wordt sowieso een schaatser aangewezen.

Lobbywerk Leerdam en Huizinga

Schaatsers zelf solliciteren in elk geval al tijdens het OKT naar een aanwijsplek. “Ik hoop dat op de Spelen gewoon de beste mensen rijden. En ik voel me zo goed en ga steeds beter rijden. Ik denk wel dat ik daar hoor te rijden, als ik heel eerlijk ben”, zei Leerdam tegen de NOS na haar valpartij.

Langebaanschaatser Chris Huizinga zei in de NOS Schaatspodcast dat hij in Milaan graag ook de massastart wil rijden. Hij heeft zich gekwalificeerd voor de 5 kilometer en rijdt sowieso de ploegenachtervolging, maar waarschijnlijk is er geen ruimte in de selectie van 9 rijders voor een extra man puur voor de massastart. Dat is feitelijk een verkorte marathonwedstrijd.

Hij solliciteert in ieder geval nadrukkelijk naar die plek: “De massastart op de Spelen past bij mij. Het zijn allemaal skeeleraars, net als ik.”

Huizinga solliciteert naar olympische massastart: ‘Je hoeft mij het spelletje niet uit te leggen’

Erben Wennemars is het hier wel mee eens. “Je zult een plan moeten hebben om goud te halen. Op dit moment heb je Jordan Stolz in het Amerikaanse peloton. Met hem moet je niet gaan sprinten. Dat kun je maar op één manier winnen. Je hebt twee aanvallers nodig, om de beurt demarreren en slopen die handel.”