Wij bepleiten ook ruimte voor het perspectief dat welzijn een \u00f3pbrengst kan zijn van onderwijs<\/p>\n
Louise Elffers
\nvoorzitter Onderwijsraad <\/p>\n<\/blockquote>\n
De Onderwijsraad merkt op dat de focus op mentaal welzijn en de verlaagde drempel om erover te praten samengaat met \u2018psychologisering\u2019 en \u2018medicalisering\u2019. \u201eHet verminderd welzijn van jongeren wordt heel sterk vanuit de zorgkant benaderd\u201d, zegt voorzitter Louise Elffers. \u201eDus vooral vanuit de individuele diagnostiek en het realiseren van individuele hulptrajecten.\u201d<\/p>\n
De Onderwijsraad heeft deze verkenning op eigen initiatief geschreven, \u201eomdat het thema ongelooflijk speelt in het onderwijs\u201d, zegt Elffers. \u201eOnderwijsinstellingen worstelen met de grote druk die de mentale problemen van jongeren op hen leggen. De hulpvraag stijgt, zorgstructuren worden steeds verder opgetuigd en het onderwijs vraagt zich af hoe het daarmee goed moet omgaan. Het verhoogt de werkdruk op scholen en uit onderzoek blijkt dat het voor schoolleiders ook een reden is om met het werk te stoppen.\u201d<\/p>\n
<\/p>\n \n\t\t\t\tLees ook\n\t\t\t<\/p>\n Voor de les vertellen de leerlingen van juf Patricia hoe zij zich voelen. Oranje? Dat kan beter<\/p>\n De Onderwijsraad wilde onderzoeken wat het onderwijs z\u00e9lf kan betekenen voor het mentaal welzijn van jongeren. Het is geen klassiek advies, met aanbevelingen voor politici om het beleid te veranderen. De raad hoopt vooral dat beleidsmakers, schoolbestuurders en lerarenteams \u201eeen ander gesprek\u201d gaan voeren over het onderwerp. Welzijn wordt nu vooral gezien als voorwaarde om te kunnen deelnemen aan het onderwijs, stelt Elffers. \u201eWij hebben ons afgevraagd: is dat de enige benadering die mogelijk is? Wij bepleiten ook ruimte voor het perspectief dat welzijn een opbrengst kan zijn van onderwijs.\u201d<\/p>\n Routines zorgen voor voorspelbaarheid. Zeker voor kinderen die thuis weinig houvast hebben kan school een veilige plek zijn<\/p>\n Daisy Mertens Onderwijs kan jongeren helpen om te gaan met klachten als somberheid, stress en onzekerheid, zegt Elffers. \u201eNiet alle problemen hoeven altijd weggenomen te worden. School hoeft niet stressvrij te zijn. Het kan ook een oefenplaats zijn waar je leert omgaan met het feit dat je ongemak in het leven kunt ervaren.\u201d Dat betekent niet dat \u00e1lle mentale problematiek door het onderwijs opgelost kan worden, zegt ze. \u201eOnderwijs is geen panacee. Er zullen altijd nog individuele hulptrajecten nodig zijn voor sommige jongeren. Maar pas op dat je niet automatisch in die groef schiet.\u201d<\/p>\n Onderwijsinstellingen mogen zich bewuster zijn van waar zij al goed in zijn en dat beter benutten, stelt de Onderwijsraad. Elffers: \u201eHet gaat in het onderwijs niet alleen om het aanreiken van kennis over de wereld, maar ook dat je als jongere leert hoe je je tot die wereld kunt verhouden en hoe je je plek daarin vindt.\u201d Het klinkt misschien wat vaag, zegt ze, \u201emaar juist die vormende waarde is wel de kern van onderwijs. Wij zeggen: denk daar als onderwijsinstelling nog eens goed over na, dan heb je misschien meer te bieden dan je denkt.\u201d<\/p>\n Veilige plek<\/p>\n Om het wat concreter te maken, wil Onderwijsraadslid Daisy Mertens, die meewerkte aan de verkenning, wel wat voorbeelden noemen. Zij heeft zeventien jaar ervaring in het basisonderwijs en werkt nu in het nieuwkomersonderwijs.<\/p>\n Meewerken aan het rapport heeft haar er bewuster van gemaakt dat onderwijs \u201ein zichzelf van waarde is voor welzijn\u201d, zegt ze. \u201eOnderwijs zorgt ervoor dat een kind een gevoel van competentie en erkenning ontwikkelt. Neem een kind dat voor het eerst de letters leert en na een aantal maanden voor het eerst zelfstandig een boekje kan lezen.\u201d Daarnaast geeft onderwijs structuur, zegt ze. \u201eRoutines zorgen voor voorspelbaarheid. Zeker voor kinderen die thuis weinig houvast hebben kan school een veilige plek zijn.\u201d Ook het collectieve karakter van het onderwijs heeft in zichzelf waarde, zegt ze. \u201eSamenwerken, elkaar helpen, vriendschappen die ontstaan, het gevoel dat je bij een gemeenschap hoort. Dat is in onze ge\u00efndividualiseerde samenleving zo belangrijk.\u201d<\/p>\n Ze wil ervoor waken dat ze het welzijn van leerlingen niet meteen duidt in labels, zorgtaal en diagnoses. \u201eIk wil breed naar kinderen blijven kijken vanuit mijn onderwijsexpertise als leerkracht en niet als semi-zorgprofessional. Als ik een kind alleen op een bankje zie zitten, probeer ik open naar de situatie te kijken. Niet meteen invullen dat de leerling niet meedoet met de rest of er eenzaam bij zit, maar ook de mogelijkheid openlaten dat het kind bijvoorbeeld gewoon zit uit te rusten.\u201d<\/p>\n![\"Studenten](\"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/081225BIN_2025977812_weekendschool3.jpg\"\/)
\n<\/a>
\nOefenplaats<\/p>\n\n
\nOnderwijsraadslid <\/p>\n<\/blockquote>\n
![\"Studenten](\"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/data135314906-c05ca2.jpg\"\/)