{"id":204888,"date":"2026-05-08T12:38:14","date_gmt":"2026-05-08T12:38:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/204888\/"},"modified":"2026-05-08T12:38:14","modified_gmt":"2026-05-08T12:38:14","slug":"statushouders-willen-werken-maar-worden-gehinderd-door-het-systeem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/204888\/","title":{"rendered":"Statushouders willen werken, maar worden gehinderd door het systeem"},"content":{"rendered":"<p>Isha Conteh (41) spreekt nauwelijks Nederlands. Lezen en schrijven kan ze ook niet. Bij haar inburgering in Friesland werd ze daarom ingedeeld in leerroute \u2018Z\u2019: voor mensen die waarschijnlijk niet binnen drie jaar het basisniveau Nederlands kunnen halen. En nu werkt Conteh fulltime als sushichef bij een supermarkt in Bolsward, via een proef met \u2018startbanen\u2019.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.nrc.nl\/nieuws\/2026\/05\/07\/statushouders-hebben-vaker-en-steeds-sneller-een-betaalde-baan-ze-werken-vooral-als-uitzendkracht-en-in-de-horeca-a4927191\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Statushouders zoals Conteh hebben sneller een baan,<\/a> blijkt uit CBS-<a href=\"https:\/\/www.cbs.nl\/item?sc_itemid=19f8449e-6d94-48fc-b4dc-eb1611bac8a9&amp;sc_lang=nl-nl\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">cijfers<\/a>. In tien jaar tijd steeg het aandeel statushouders dat binnen drie maanden werk heeft van 1 naar 13 procent (2024).<\/p>\n<p>Dat is goed nieuws, maar tegelijkertijd werkt een groot deel niet. Uit de cijfers blijkt ook dat na negen jaar iets meer dan de helft van de statushouders tussen de 18 en 65 jaar werk heeft.<\/p>\n<p>Veel geld verdienen ze daar niet mee: vanwege de inburgeringsplicht werken ze vaak maximaal 24 uur per week, te weinig om boven de bijstandsnorm uit te komen. Maar zingeving en sociale contacten zijn ook redenen om te willen werken.<\/p>\n<p>Werk is er ook genoeg: sectoren als de bouw, schoonmaak en horeca kampen met grote personeelstekorten.<\/p>\n<blockquote class=\"dmt-quote__content\">\n<p>We hebben het stelsel zo ingericht dat het voor veel statushouders moeilijk is om tegelijk te werken en in te burgeren<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>\t\t\t\t\tThierry Aartsen<\/p>\n<p>\t\t\t\t\tMinister van Werk en Participatie (VVD)<\/p>\n<p>Maar werk en inburgering combineren is ingewikkeld, zegt minister Thierry Aartsen (Werk en Participatie, VVD) aan de telefoon. \u201eWe hebben het stelsel zo ingericht dat het voor veel statushouders moeilijk is om tegelijk te werken en in te burgeren.\u201d De verplichte taallessen bijvoorbeeld zijn moeilijk te combineren met een baan. Voor sommige sectoren, zoals de bouw, zijn de juiste veiligheidscertificaten nodig.<\/p>\n<p>Als VVD-Kamerlid pleitte Aartsen in 2022 al voor een proef met startbanen: trajecten waarin statushouders tegelijkertijd werken en inburgeren. Een jaar later begonnen pilots met ruim zeshonderd statushouders in onder meer Rotterdam, Amsterdam, Eindhoven en Friesland. Met hulp van jobcoaches, taalcoaches en begeleiders op de werkvloer moesten zij sneller aan werk worden geholpen, was het idee.<\/p>\n<p>Het resultaat: 44 procent kon na de proef aan de slag in een tijdelijke betaalde baan (de contracten zijn meestal 7 tot 12 maanden), een grote groep bleef afhankelijk van een uitkering. Dat staat in het vorige week verschenen <a href=\"https:\/\/open.overheid.nl\/documenten\/717a7bf7-73cd-4cb6-9219-6fd7445b073d\/\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">evaluatierapport<\/a> Een vroege start op de Nederlandse arbeidsmarkt. Voor Aartsen is dat resultaat voldoende reden om de proef nu uit te breiden naar ruim tachtig gemeenten.<\/p>\n<p>Geen werkplekken<\/p>\n<p>Er zijn meerdere obstakels voor statushouders om werk te vinden. Niet alle werkgevers staan te springen om ze aan te nemen, ondanks de grote personeelstekorten. Bij de proef werden in Groningen en Drenthe eind vorig jaar zelfs tijdelijk geen nieuwe statushouders aangemeld, omdat geschikte werkplekken moeilijk te vinden waren.<\/p>\n<p>\u201eWerkgevers zeiden vaak in eerste instantie dat ze best open staan voor statushouders,\u201d zegt Celsie Huls, van bureau De Beleidsonderzoekers uit Leiden dat de proef evalueerde. \u201dMaar als het dan heel concreet wordt, vinden ze het toch wel spannend vanwege het taalverschil en het cultuurverschil.\u201d<\/p>\n<p>Als voorbeeld noemt Huls een statushouder die ziek was, maar zich niet afmeldde en zijn oom naar het werk stuurde. \u201eDat was goed bedoeld, want waar hij vandaan kwam was dat heel normaal. Maar de werkgever dacht: huh, wie staat hier ineens op de werkvloer?\u201d Een interculturele coach had het aan de werkgever kunnen uitleggen, zegt ze.<\/p>\n<p>In het rapport staat dat werkgevers bij een statushouder \u201etwee keer zoveel begeleiding\u201d moeten bieden. Volgens Aartsen is het een kip-ei-verhaal: \u201eAls dit soort doelgroepen niet actief deelnemen aan de arbeidsmarkt, dan zijn de werkgevers daar ook niet op ingesteld.\u201d<\/p>\n<p>Werken botst met inburgeren<\/p>\n<p>Voor veel statushouders sluiten werken en taalles elkaar uit. Taallessen zijn wettelijk verplicht en vinden vaak overdag plaats. \u201eIemand is bijvoorbeeld drie ochtenden ingeroosterd bij een taalschool, terwijl een werkgever iemand wil die hele dagen beschikbaar is\u201d, zegt beleidsonderzoeker Huls. \u201eDaardoor kan een werkplek, ook al zou iemand daar graag willen werken, uiteindelijk niks aanbieden.\u201d<\/p>\n<p>Maar: ook als een statushouder de taal nauwelijks spreekt, is werken soms wel mogelijk. Sushichef Conteh, bijvoorbeeld, uit Friesland kon al vis bereiden toen ze naar Nederland kwam. Dat deed ze in haar thuisland Sierra Leone vaak. \u201eZe sprak de taal niet, maar omdat ze gemotiveerd is tot in haar haarvaten, maakte ze zich het proces toch snel eigen\u201d, zegt verantwoordelijk wethouder Marianne Poelman (S\u00fadwest-Frysl\u00e2n, PvdA).<\/p>\n<p>Meer gemeenten<\/p>\n<p>Nu minister Aartsen de proef wil uitbreiden, zal hij meer werkgevers moeten zien te mobiliseren. Ook ligt de vraag op tafel of verplichte taallessen nog wel in de huidige vorm moeten blijven bestaan.<\/p>\n<p>Waar voor de proef nog 9,6 miljoen euro <a href=\"https:\/\/www.nrc.nl\/nieuws\/2026\/05\/08\/file:\/\/\/C:\/Users\/nugter1024\/Downloads\/Decembercirculaire+gemeentefonds+2025.pdf\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">beschikbaar<\/a> was voor drie jaar, is voor de uitbreiding in 2026, met ruim het dubbele aantal gemeenten, 5,8 miljoen euro uitgetrokken. Er zijn minder opstartkosten, maar het kan zijn dat gemeenten zelf moeten \u201ebijplussen\u201d, zegt Aartsen.<\/p>\n<blockquote class=\"dmt-quote__content\">\n<p>Deze groep heeft extra coaching, ondersteuning en begeleiding nodig<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>\t\t\t\t\tMarianne Poelman<\/p>\n<p>\t\t\t\t\tWethouder S\u00fadwest-Frysl\u00e2n<\/p>\n<p>Wethouder Poelman zegt dat er meer geld nodig is om statushouders aan werk te helpen. \u201eDeze groep heeft extra coaching, ondersteuning en begeleiding nodig.\u201d Volgens haar staan veel gemeenten er financieel al slecht voor. \u201eAls het Rijk geen structureel geld beschikbaar stelt, haken gemeenten af.\u201d<\/p>\n<p>Dat bevestigt Edith Bakker, directeur participatie bij werkontwikkelbedrijf WSD in Noord-Brabant, dat 240 statushouders begeleidde bij de proef: \u201eGemeenten redden het simpelweg niet meer.\u201d<\/p>\n<p>Hoe al die obstakels opgelost moeten worden, daar is Aartsen nog druk mee bezig, zegt hij desgevraagd. Hij zegt \u201ev\u00f3\u00f3r de zomer\u201d met een \u201ebrede aanpak\u201d te komen.<\/p>\n<p>\u201eDe proeven hebben laten zien wat we eigenlijk allang wisten\u201d, zegt wethouder Poelman. \u201eMensen die naar Nederland komen, willen werken. Dat ze daar nauwelijks de kans voor krijgen is zonde van hun talent en ook niet eerlijk tegenover deze mensen.\u201d<\/p>\n<p><a class=\"dmt-article-suggestion\" data-article-id=\"4194287\" data-track-block-click=\"Lees ook\" href=\"https:\/\/www.nrc.nl\/nieuws\/2024\/03\/26\/accountant-muhammad-wil-best-werken-in-de-schoonmaak-a4194287\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\"><\/p>\n<p>\n\t\t\t\tLees ook\n\t\t\t<\/p>\n<p>Werk vinden is asielzoekers niet makkelijk gemaakt. Aan tafel met de recruiter: \u2018Laat eens zien hoe je een ui snijdt\u2019<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" alt=\"Amir (l) in gesprek met recruiter Rapha\u00ebl Nouwen. \" class=\"dmt-article-suggestion__image\" height=\"96\" loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/web-2703ECObijMona.jpg\" width=\"160\"\/><br \/>\n<\/a><\/p>\n<p>Geef cadeau<\/p>\n<p>Deel<\/p>\n<p>Mail de redactie<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Isha Conteh (41) spreekt nauwelijks Nederlands. Lezen en schrijven kan ze ook niet. Bij haar inburgering in Friesland&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":204889,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[17],"tags":[73,74,48,46,47,49,45,50,75],"class_list":{"0":"post-204888","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-zakelijk","8":"tag-business","9":"tag-commercial","10":"tag-dutch","11":"tag-nederland","12":"tag-nederlanden","13":"tag-nederlands","14":"tag-netherlands","15":"tag-nl","16":"tag-zakelijk"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@nl\/116538999548084247","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/204888","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=204888"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/204888\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/204889"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=204888"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=204888"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=204888"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}