{"id":211691,"date":"2026-05-16T14:03:14","date_gmt":"2026-05-16T14:03:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/211691\/"},"modified":"2026-05-16T14:03:14","modified_gmt":"2026-05-16T14:03:14","slug":"ze-overleefde-de-sovjetrepressie-maar-het-rusland-van-poetin-dreef-de-mensenrechtenactivist-tot-een-wanhoopsdaad","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/211691\/","title":{"rendered":"Ze overleefde de Sovjetrepressie, maar het Rusland van Poetin dreef de mensenrechtenactivist tot een wanhoopsdaad"},"content":{"rendered":"

Een vreedzame verdediger van de mensenrechten in Rusland is deze week gestorven op straat in Moskou. Haar familie deelde de afscheidsbrief, waaruit bleek dat de 80-jarige Nina Michajlovna Litvinova zelfmoord heeft gepleegd uit verdriet en wanhoop over haar onvermogen om politieke gevangenen te kunnen helpen.\u00a0\u201eSinds Poetin Oekra\u00efne heeft aangevallen en onschuldige mensen doodt, is het leven voor mij ondragelijk geworden\u201d, schreef\u00a0Litvinova\u00a0in haar laatste brief, op Facebook\u00a0gedeeld.<\/a>\u00a0\u00a0<\/p>\n

Hulplijn 113 Zelfmoordpreventie<\/p>\n

Praten over zelfdoding kan 24\/7 anoniem en gratis via 0800-0113, de landelijke hulplijn van 113 Zelfmoordpreventie, of via chat op\u00a0www.113.nl<\/a>.<\/p>\n

Nina\u00a0Litvinova\u00a0werkte aan het Instituut voor Oceanologie van de Russische Academie voor de Wetenschappen. Haar hele carri\u00e8re heeft ze gewijd aan het in kaart brengen van slangsterren\u00a0\u2013 familie van de zeesterren \u2013 en andere zeestekelhuidigen.\u00a0Maar\u00a0Litvinova\u00a0had een tweede roeping: van 1960 tot 1980 en\u00a0van\u00a02000 tot aan haar dood steunde ze politiek gevangenen en arrestanten.\u00a0\u00a0<\/p>\n

Tijdens het Sovjetbewind bewoog ze zich in dissidentenkringen en distribueerde ze samizdat \u2013 zelfgedrukte illegale publicaties. \u201eLitvinova\u00a0zocht geen publiciteit\u201d,\u00a0schrijft mensenrechtenorganisatie Memorial op\u00a0Facebook<\/a>. \u201eMaar haar familiegeschiedenis, herinneringen aan repressie en haar sociale omgeving trokken haar geleidelijk naar de verzetskringen van het late Sovjettijdperk.\u201d\u00a0\u00a0<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Nina Litvinova (beide foto\u2019s, op de rechterfoto vooraan, tweede van rechts) omringd door haar familie, 1973-74. <\/p>\n

foto\u2019s uit priv\u00e9archief Lara Litvinova<\/p>\n

Zoom in<\/p>\n

\u201eHet was een tijd van gedeeld mededogen. Iedereen hielp elkaar\u201d, zou\u00a0Litvinova\u00a0hierover\u00a0zelf\u00a0gezegd hebben.\u00a0Met het aantreden van Vladimir Poetin als president in 2000 en de terugkeer van repressie besloot ze\u00a0opnieuw bij te dragen aan het verzet.\u00a0De afgelopen acht jaar reisde ze met activisten naar Kareli\u00eb, ten noorden van Sint-Petersburg, om de processen tegen historici en mensenrechtenactivisten van Memorial bij te wonen. Daarnaast zette ze zich persoonlijk in voor de ondersteuning van minder bekende politieke gevangenen.\u00a0\u00a0<\/p>\n

Het verdriet over deze gevangenen zou haar hebben opgebroken. \u201eDuizenden mensen lijden en sterven in de gevangenis tijdens straffen zonder einddatum, omdat ze net als ik tegen oorlog en moord zijn. Ik kan ze niet helpen. [Toneelregisseur] Zjenja Berkovitsj, [toneelschrijfster] Svetlana Petritsjoek, [topmanager] Karina Zoerkan\u201d, vervolgt de brief, \u201eik heb geprobeerd hen te helpen, maar ik ben uitgeput en lijd dag en nacht onder de machteloosheid. [\u2026] Ik schaam me, maar ik heb het opgegeven. Vergeef me alstublieft.\u201d<\/p>\n

\n

Ze werd vermoord door Poetin<\/p>\n<\/blockquote>\n

\t\t\t\t\tMaria Slonim<\/p>\n

\t\t\t\t\tnicht van Nina Litvinova<\/p>\n

De brief werd gedeeld door journalist Maria Slonim, een nicht van Litvinova die in het Verenigd Koninkrijk woont. Russisch staatspersbureau RIA, dat Litvinova als gewaardeerde oceanograaf herdacht, \u201epubliceerde de afscheidsbrief natuurlijk niet\u201d, stelt Slonim, \u201eomdat de redenen voor haar vertrek hier veel te duidelijk in staan. Maar wij hebben besloten de werkelijke redenen te tonen: ze is vermoord door Poetin\u201d. Naast de boodschap tegen Poetins regime nam Litvinova in de brief volgens Slonim ook persoonlijk afscheid van vrienden en familieleden, reden om niet het hele schrijven te publiceren.<\/p>\n

Mensenrechtenorganisatie Memorial stelt<\/a> dat er ieder kwartaal ongeveer vijfhonderd politiek gemotiveerde strafzaken en onteigeningen zijn tegen Russen, mensen uit de bezette gebieden en tegen Oekra\u00efense krijgsgevangenen. Het merendeel, iets meer dan 70 procent, richt zich tegen mensen uit Rusland zelf.<\/p>\n

Oppositiepoliticus en medestander van wijlen oppositieleider Aleksej Navalny, Sergej Bojko, schrijft<\/a>: \u201eDe repressiemachine staat zo afgesteld dat er tweeduizend nieuwe zaken per jaar bijkomen. Dit is genoeg om angst in te boezemen die massaprotest tegen het regime voorkomt, zonder het rechtssysteem te overbelasten.\u201d Maar, waarschuwt hij, het systeem kan gemakkelijk meer zaken openen. De Russische gevangenispopulatie is sinds de invasie met bijna 40 procent geslonken<\/a>, doordat veel gedetineerden in ruil voor strafvermindering naar het front in Oekra\u00efne zijn gestuurd.<\/p>\n

Politieke familie<\/p>\n

Hoewel Litvinova zelf niet de publiciteit zocht, was ze door haar achternaam als vanzelf bekend. Haar grootvader was een gerenommeerde diplomaat onder Stalin \u2013 Maksim Litvinov was Volkscommissaris voor Buitenlandse Zaken (een post vergelijkbaar met minister) in de jaren dertig en ambassadeur in de Verenigde Staten tijdens de Tweede Wereldoorlog, toen de VS en de Sovjet-Unie samen optrokken tegen nazi-Duitsland.\u00a0\u00a0<\/p>\n

Haar broer, Pavel Litvinov, was een vooraanstaand dissident. Hij deed onder meer mee aan de demonstratie tegen de invasie van Tsjechoslowakije in augustus 1968, onder de slogan Voor jullie en onze vrijheid. Litvinov werd hiervoor vijf jaar naar Siberi\u00eb verbannen. Nadat hij vrijkwam, emigreerde hij naar de Verenigde Staten, waar hij nog altijd leeft.\u00a0\u00a0<\/p>\n

Litvinova\u00a0stierf dinsdagavond\u00a0in het\u00a0centrum\u00a0van Moskou, nabij het metrostation\u00a0Frunzenskaja.\u00a0\u00a0<\/p>\n

<\/p>\n

\n\t\t\t\tLees ook\n\t\t\t<\/p>\n

Oleg Orlov kwam vrij door een gevangenenruil. \u2018Een ongelofelijk gevoel. Maar mijn medegevangenen zitten permanent in mijn hoofd\u2019<\/p>\n

\"\"
\n<\/a><\/p>\n

Geef cadeau<\/p>\n

Deel<\/p>\n

Mail de redactie<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Een vreedzame verdediger van de mensenrechten in Rusland is deze week gestorven op straat in Moskou. Haar familie…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":211692,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[39,40,48,43,44,34,35,41,42,46,47,49,45,32,33,50,36,37,38,67,64,65,66],"class_list":{"0":"post-211691","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-wereld","8":"tag-breaking-news","9":"tag-breakingnews","10":"tag-dutch","11":"tag-featured-news","12":"tag-featurednews","13":"tag-headlines","14":"tag-hoofdpunten","15":"tag-latest-news","16":"tag-latestnews","17":"tag-nederland","18":"tag-nederlanden","19":"tag-nederlands","20":"tag-netherlands","21":"tag-news","22":"tag-nieuws","23":"tag-nl","24":"tag-top-stories","25":"tag-topstories","26":"tag-voorpaginanieuws","27":"tag-wereld","28":"tag-world","29":"tag-world-news","30":"tag-worldnews"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@nl\/116584632164068615","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/211691","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=211691"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/211691\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/211692"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=211691"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=211691"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=211691"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}