\u2013 Det er berre eit tidssp\u00f8rsm\u00e5l f\u00f8r me potensielt kan f\u00e5 alvorlege ulukker som f\u00f8lgje av avrenning, seier Roy H. Holm i Vegvesenet.<\/p>\n
Kvart \u00e5r k\u00f8yrer vogntog p\u00e5 vogntog laks ut av Noreg. Fisken er n\u00f8ye pakka i isoporkassar, nedkj\u00f8lt med is.<\/p>\n
Men n\u00e5r isen smeltar renn blodig vatn og fiskeslim ut av kassane og ned p\u00e5 norske vegar.\n<\/p>\n
<\/p>\n
Avrenning fr\u00e5 fisketransport p\u00e5 vinterf\u00f8re.<\/p>\n
Foto: privat<\/p>\n
Det kan gi sleipe vegar om sommaren og glatte vegar om vinteren.<\/p>\n
Dette meiner Holm er ein risiko for trafikktryggleiken p\u00e5 norske vegar.<\/p>\n
\u2013 Trafikktryggleiksrisiko vil me ikkje vera nemnde med. Ein Mowi-bil skal ikkje ha avrenning, seier utviklingsdirekt\u00f8r i Mowi markets, Morten Hauge.<\/p>\n
I 2023 sette dei i gang eit prosjekt for \u00e5 sj\u00e5 om dei klarte \u00e5 l\u00f8ysa avrenningsproblemet.<\/p>\n
N\u00e5r dei rundt to \u00e5r seinare brukar resultatet kvar einaste dag, verka l\u00f8ysinga nesten for enkel.<\/p>\n
<\/p>\n
Avrenning fr\u00e5 fisketransport p\u00e5 vinterf\u00f8re.<\/p>\n
Foto: Statens vegvesen<\/p>\n
To detaljar gjer utslag<\/p>\n
Ei tradisjonell transportkasse er laga av isopor, har hol i dei fire nedste hj\u00f8rna og er fylt med fem kilo is.<\/p>\n
Mowi sin nye versjon ser ved f\u00f8rste augekast noks\u00e5 lik ut, men det er to detaljar som gjer denne kassa spesiell:<\/p>\n
For det f\u00f8rste er kassa heilt tett. For det andre er det eit forh\u00f8ga plat\u00e5 midt i kassa. N\u00e5r isen smeltar vil fisken ligga t\u00f8rt p\u00e5 plat\u00e5et, medan vatnet legg seg rundt.\n<\/p>\n
<\/p>\n
Den vesle forh\u00f8ginga i midten gjer at fisken kan liggja t\u00f8rt, medan vatnet legg seg rundt. <\/p>\n
Foto: \u00d8yvind Berge S\u00e6bj\u00f8rnsen \/ NRK<\/p>\n
Ny teknologi gjer at fisken har l\u00e5gare kjernetemperatur n\u00e5r han blir pakka. Dermed klarar dei seg no med to kilo is. Det betyr langt mindre smeltevatn.<\/p>\n
\u2013 Resultatet ser veldig enkelt ut, men det er summen av veldig mange sm\u00e5 faktorar som passar saman som har gjort at me klarte \u00e5 laga ei l\u00f8ysing innanfor dei rammene me har, seier prosjektleiar Marius Monsen.\n<\/p>\n
<\/p>\n
Prosjektleiar Marius Monsen syns det er veldig kjekt \u00e5 ha kome fram til ei l\u00f8ysing som fungerer godt.<\/p>\n
Foto: Maria Gunnarsdotter Svedal \/ NRK<\/p>\n
Prisen skal vera tiln\u00e6rma lik som for tidlegare kassar.<\/p>\n
Tenkte utanfor boksen<\/p>\n
\u2013 Me har brukt dette i fullskala i over eit \u00e5r. Dette er ikkje eit testprosjekt lenger, det er implementert. Det er industri, seier Monsen.<\/p>\n
Det betyr Mowi har pakka og transportert over 15 millionar kassar i 16.000 lastebilar.<\/strong><\/p>\n Kvar dag g\u00e5r mellom 20 og 25 bilar fr\u00e5 Mowi sitt anlegg p\u00e5 Eggesb\u00f8nes i Fosnav\u00e5g.<\/strong>\n<\/p>\n Fabrikksjef Hans Jakob Lande og dagleg leiar i Vartdal Plast, Jan Endre Vartdal.<\/p>\n Foto: \u00d8yvind Berge S\u00e6bj\u00f8rnsen \/ NRK<\/p>\n \u2013 Me ser berre positive effektar her p\u00e5 fabrikken. Det er tryggare arbeidsforhold for dei tilsette, mykje mindre vedlikehald og reinhald og mindre kjemikaliebruk, seier fabrikksjef Hans Jakob Lande.<\/p>\n Vartdal Plast produserer transportkassane. Dei var med fr\u00e5 tidleg i prosessen.<\/p>\n \u2013 Tiln\u00e6rminga var \u00e5 sj\u00e5 heile verdikjeda fr\u00e5 laksen blir pakka til han kjem ut til kunden. D\u00e5 s\u00e5g me med ein gong moglegheiter s\u00e5 lenge me kan leggja ein god pakketemperatur til grunn, seier Jan Endre Vartdal.<\/p>\n \u2013 Dei er innovative og l\u00f8ysingsorienterte og har vore flinke til \u00e5 tenkja utanfor boksen, seier Monsen om samarbeidspartnaren.<\/p>\n Etterlyser resten av bransjen<\/p>\n \u2013 Resten av bransjen m\u00e5 ta ansvar og bidra til at dette kan bli ei generell l\u00f8ysing for bransjen, seier utviklingsdirekt\u00f8r Hauge.<\/strong><\/p>\n Dei deler gjerne design og prosess med konkurrentar.<\/p>\n \u2013 I dag er det dessverre ingen andre som har f\u00f8lgt oss. V\u00e5r tanke er at me har laga ei l\u00f8ysing som alle skal f\u00e5 tilgang til. Dette er ei l\u00f8ysing som heile n\u00e6ringa kan bruka, seier han.\n<\/p>\n Utviklingsdirekt\u00f8r Morten Hauge meiner resten av bransjen no b\u00f8r g\u00e5 over til tette kassar.<\/p>\n Foto: Maria Gunnarsdotter Svedal \/ NRK<\/p>\n<\/p>\n
<\/p>\n