- 67 proc. pracujących przedstawicieli pokoleń Z i 70 proc. pokolenia Y jest świadomych konieczności przekwalifikowania w związku z rozwojem AI, podczas gdy wśród pokolenia X odsetek ten wynosi 58 proc.
- Z jednej strony 2/3 z nich deklaruje satysfakcję z pracy ze wsparciem sztucznej inteligencji, z drugiej tylko nieco ponad połowa (54 proc.) ma optymistyczny stosunek do swojej przyszłości zawodowej.
- Pokolenie X jest też najmniej świadome zmian, jakie niesie ze sobą rewolucja AI i tylko 30 proc. deklaruje, że ma w pracy dostęp do zaawansowanych narzędzi (wobec 46-49 proc. młodszych pracowników).
Raport „Jak pracować, by nie żałować? W dobie rewolucji AI” portali pracy rocketjobs.pl i justjoin.it ujawnia złożony obraz adaptacji do AI w pracy wśród pracowników 45+.
Badanie pokazuje wyraźny trend: 67 proc. pracujących przedstawicieli pokoleń Z i 70 proc. pokolenia Y jest świadomych konieczności przekwalifikowania w związku z rozwojem AI, podczas gdy wśród pokolenia X odsetek ten wynosi 58 proc. Ta różnica kolejno 15 i 12 punktów procentowych może mieć istotne konsekwencje dla tempa adaptacji do zmian.
„To zjawisko ma ciekawe implikacje społeczne: oznacza bowiem, że ludzie w szczytowym okresie kariery, często na kluczowych stanowiskach kierowniczych, mogą być najmniej przygotowani na nadchodzące zmiany” – komentują autorzy raportu.
Dane ujawniają również znaczące różnice międzypokoleniowe w dostępie do technologii AI. Tylko 30 proc. pracowników pokolenia X twierdzi, że ma dostęp do płatnych, zaawansowanych wersji narzędzi AI, podczas gdy wśród pokolenia Z i millenialsów odsetki te wynoszą odpowiednio: 49 proc. i 46 proc.
Młodsze pokolenia częściej także dostrzegają gotowość swoich firm na rewolucję AI: 57 proc. zetek i 50 proc. milenialsów ocenia, że ich organizacje są przygotowane na zmiany, wobec tylko 40 proc. przedstawicieli pokolenia X.
Jak wyjaśniają autorzy raportu, ta różnica może wynikać zarówno z naturalnie większego zainteresowania technologią wśród młodszych pracowników, jak i z tego, że firmy strategicznie inwestują w narzędzia AI przede wszystkim dla swoich najmłodszych pracowników, widząc w nich największy potencjał.
16 proc. przedstawicieli pokolenia X nie chce i nie planuje uczyć się obsługi AI
Tylko 8 proc. przedstawicieli pokolenia X zadeklarowało, że otrzymało obowiązkowe szkolenia z AI od swojego pracodawcy (wobec 12 proc. wśród młodszych pokoleń), a 22 proc. nie ma planu rozwoju kariery na najbliższe 3 lata i nie zamierza go tworzyć. Dla porównania – wśród pokolenia Z odsetek ten wynosi 8 proc.
Co więcej, 16 proc. przedstawicieli pokolenia X nie chce i nie planuje uczyć się obsługi AI (wobec 2 proc. zetek i 10 proc. milenialsów).
Ponadto z raportu wynika, że pokolenie X charakteryzuje się największą stabilnością zawodową. 78 proc. jego przedstawicieli zmienia pracę rzadziej niż co 5 lat (wobec 59 proc. milenialsów i 46 proc. zetek). Jednocześnie 54 proc. całkowicie odrzuca ideę zmiany zawodu, podczas gdy wśród młodszych pokoleń odsetek ten waha się od 39 proc. do 43 proc.
Pokolenie X wolniej adaptuje AI, ale część starszych pracowników korzysta z niej codziennie
Systematyczne używanie AI (codziennie lub regularnie) deklaruje 32 proc. pokolenia X – średnio o 10 pkt proc. mniej niż młodsze generacje. Jednocześnie najwięcej, bo 12 proc. najstarszych pracowników nie korzysta z AI wobec tylko 7 proc. millenialsów i zetek, a aż 22 proc. nie planuje w ogóle szkolić się w tym zakresie.
Z drugiej strony interesującym jest, że 9 proc. przedstawicieli pokolenia X używa AI codziennie lub prawie codziennie. To nieznacznie mniej niż wśród młodszych pracowników (13 proc.), co pokazuje, że jest wąska grupa X-ów, która szczególnie aktywnie adaptuje nowe technologie.
Młodsze pokolenia częściej także dostrzegają gotowość swoich firm na rewolucję AI Licencja: DC Studio / Shutterstock
AI pomaga, ale nie daje pewności jutra. Paradoks pokolenia X w pracy
Jednym z najbardziej zaskakujących wniosków z raportu jest paradoks w postawie pokolenia X wobec AI. 60 proc. przedstawicieli tej grupy deklaruje satysfakcję z pracy ze wsparciem AI. To więcej niż wśród generacji Z (48 proc.) i milenialsów (56 proc.). To sugeruje, że starsze pokolenia, mimo początkowej ostrożności, doceniają praktyczne korzyści AI, podczas gdy młodsi pracownicy mogą odczuwać większą presję konkurencyjną.
Jednocześnie jednak tylko 54 proc. przedstawicieli pokolenia X ma optymistyczny stosunek do swojej przyszłości zawodowej w czasach AI. To znacząco mniej niż 70 proc. wśród generacji Z i 66 proc. wśród milenialsów.
Jak zauważają autorzy, ten spadek zawodowych nadziei wraz z wiekiem może wynikać z ograniczonych możliwości rozwoju dla starszych zatrudnionych.
– Starsi pracownicy widzą, że AI pomaga im dziś wykonywać zadania szybciej i skuteczniej, ale nie czują, że mają kontrolę nad tym, co będzie za 3-5 lat. Ta chwilowa satysfakcja bez konkretnej wizji przyszłości jest sygnałem ostrzegawczym dla organizacji: nie wystarczy wyposażyć pracujących w odpowiednie narzędzia, trzeba też dać perspektywę rozwoju. Gdy tylko 30 proc. pracowników 45+ ma dostęp do płatnych narzędzi AI, a jedynie 8 proc. otrzymuje obowiązkowe szkolenia, może to skutkować faktycznym systemowym wykluczeniem najbardziej doświadczonej grupy z transformacji – mówi Piotr Nowosielski, CEO portali pracy justjoin.it i rocketjobs.pl.
Rewolucja technologiczna dzieli pokolenie X. Co trzeci widzi w AI szansę, co czwarty zagrożenie
Co trzeci przedstawiciel pokolenia X postrzega AI jako szansę dla swojej kariery, podczas gdy co 4 widzi w niej zagrożenie dla swojej pozycji zawodowej. Jak twierdzą autorzy raportu, sceptycyzm pokolenia X może wynikać z doświadczenia życiowego i obserwacji poprzednich rewolucji technologicznych, które nie zawsze spełniały swoje obietnice.
Ponadto dla osób w wieku 45-59 lat, często zajmujących stanowiska kierownicze, powszechne stosowanie AI może oznaczać konieczność fundamentalnej zmiany sposobu pracy w momencie, gdy wydawało się, że osiągnęli już sukces i stabilność zawodową. Nic więc dziwnego, że rewolucja AI budzi w nich obawy i poczucie zagrożenia.
Raport pokazuje, że rewolucja AI dotyka wszystkie pokolenia, ale jest interpretowana przez pryzmat zupełnie różnych doświadczeń życiowych i zawodowych. Pokolenie X, będące często na szczytach kariery, staje przed dylematem: czy na tym etapie życia zawodowego jest w stanie – i czy chce – fundamentalnie zmienić sposób pracy, który przyniósł dotychczasowy sukces.