Opis sprawy z wniosku o interpretację: Niepełnosprawność wzroku i zakup okularów

Podatniczka, która wystąpiła z wnioskiem o interpretację podatkową do Dyrektora KIS posiada orzeczenie Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności (na stałe, od daty wskazanej w orzeczeniu). Przyczyną niepełnosprawności jest choroba narządu wzroku. Z tego orzeczenia wynika także konieczność korzystania z okularów korekcyjnych, tj. oprawek okularowych oraz szkieł korekcyjnych.

W grudniu 2024 r. okulista wystawił podatniczce zlecenie na odpowiednie soczewki korekcyjne. I w tym samym miesiącu podatniczka kupiła za własne środki okulary z tymi soczewkami za 1600 zł brutto (faktura VAT z danymi identyfikacyjnymi kupującej i sprzedającego). Pracodawca podatniczki dofinansował ten zakup z ZFŚS kwotą 300 zł brutto wg regulaminu dla pracowników pracujących przy monitorach ekranowych. Poza tym zakup ten nie został dofinansowany ani zrefundowany.

W 2024 roku podatniczka uzyskiwała dochody podlegające opodatkowaniu PIT na zasadach ogólnych w Polsce ze stosunku pracy, z umowy zlecenia, diety ławnika i z tzw. najmu prywatnego, pozwalające na skorzystanie z ulgi rehabilitacyjnej. Podatniczka uważa, że:
– zakupione okulary korekcyjne są niezbędne w jej codziennym funkcjonowaniu i umożliwiają jej wykonywanie czynności życiowych i zawodowych, stosownie do potrzeb wynikających ze stopnia i stwierdzonej przyczyny niepełnosprawności.
– ma prawo odliczyć wydatki poniesione na zakup tych okularów (z pomniejszeniem o uzyskane dofinansowanie) w kwocie 1300 zł (1600 zł -300 zł) w rocznym zeznaniu podatkowym PIT za 2024 r. w ramach tzw. ulgi rehabilitacyjnej.

Zapytała więc Dyrektora KIS, czy ma prawo odliczyć ten wydatek.

Czym jest ulga rehabilitacyjna w PIT – odliczenie wydatków od dochodu przed opodatkowaniem

Potocznie zwana ulga rehabilitacyjna to odliczenie podatkowe określone w art. 26 ust. 1 pkt 6 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (ustawa o PIT). Przepis ten pozwala odliczać (od dochodu przed obliczeniem podatku – czyli od podstawy opodatkowania) kwoty wydatków na cele rehabilitacyjne oraz wydatków związanych z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych, poniesionych w roku podatkowym przez podatnika będącego osobą niepełnosprawną lub podatnika, na którego utrzymaniu są osoby niepełnosprawne. Jest to tzw. ulga rehabilitacyjna.

Ulga ta jest dostępna nie tylko dla podatników płacących podatek PIT obliczony wg skali podatkowej (ale nie dla płacących tzw. podatek liniowy 19%) ale także dla płacących ryczałt od przychodów ewidencjonowanych.

Rodzaje wydatków na cele rehabilitacyjne uprawniające do odliczenia zostały wymienione w art. 26 ust. 7a ustawy o PIT, a zasady i warunki dokonywania tych odliczeń określone zostały w ust. 7, 7b-7g i ust. 13 tego artykułu. W szczególności w ramach ulgi rehabilitacyjnej można odliczać wydatki poniesione na:

– zakup, naprawę lub najem wyrobów medycznych wymienionych w wykazie wyrobów medycznych określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 38 ust. 4 ustawy z 12 maja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 930) oraz wyposażenia umożliwiającego ich używanie zgodnie z przewidzianym zastosowaniem, z wyjątkiem pieluchomajtek, pieluch anatomicznych, chłonnych majtek, podkładów i wkładów anatomicznych (art. 26 ust. 7a pkt 2a ustawy o PIT);

– zakup, naprawę lub najem indywidualnego sprzętu, urządzeń i narzędzi niezbędnych w rehabilitacji oraz ułatwiających wykonywanie czynności życiowych, stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności, oraz wyposażenia umożliwiającego ich używanie zgodnie z przewidzianym zastosowaniem, niewymienionych w wykazie, o którym mowa w pkt 2a, z wyjątkiem sprzętu gospodarstwa domowego (art. 26 ust. 7a pkt 3 ustawy o PIT).

Co istotne, na podstawie art. 26 ust. 7b ustawy o PIT ww. wydatki mogą być odliczone o ile nie zostały sfinansowane (dofinansowane) ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, zakładowego funduszu aktywności, Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych lub ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia, zakładowego funduszu świadczeń socjalnych albo nie zostały zwrócone podatnikowi w jakiejkolwiek formie. W przypadku gdy wydatki były częściowo sfinansowane (dofinansowane) z tych funduszy (środków), odliczeniu podlega różnica pomiędzy poniesionymi wydatkami a kwotą sfinansowaną (dofinansowaną) z tych funduszy (środków) lub zwróconą w jakiejkolwiek formie.

Czyli można odliczyć tyle ile się samemu wydało na ww. cele. Trzeba też mieć (na wypadek ew. kontroli skarbówki) jakiś dokument potwierdzający poniesienie wydatków.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Korzystać z tej ulgi mogą osoby (podatnicy PIT), które posiadają:
1) orzeczenie o zakwalifikowaniu przez organy orzekające do jednego z trzech stopni niepełnosprawności, określonych w odrębnych przepisach, lub
2) decyzję przyznającą rentę z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy, rentę szkoleniową albo rentę socjalną, albo
3) orzeczenie o niepełnosprawności osoby, która nie ukończyła 16 roku życia, wydanego na podstawie odrębnych przepisów.

A jeżeli w przepisach art. 26 ust. 7a ustawy o PIT jest mowa o osobach zaliczonych do:
1) I grupy inwalidztwa – należy przez to rozumieć odpowiednio osoby, w stosunku do których, na podstawie odrębnych przepisów, orzeczono:
a) całkowitą niezdolność do pracy oraz niezdolność do samodzielnej egzystencji albo
aa) niezdolność do samodzielnej egzystencji, albo
b)znaczny stopień niepełnosprawności;

2) grupy inwalidztwa – należy przez to rozumieć odpowiednio osoby, w stosunku do których, na podstawie odrębnych przepisów, orzeczono:
a) całkowitą niezdolność do pracy albo
b) umiarkowany stopień niepełnosprawności.

Dodatkowo z tej ulgi mogą korzystać osoby, na których utrzymaniu są osoby niepełnosprawne. Na podstawie art. 26 ust. 7e ustawy o PIT osobą niepełnosprawną pozostającą na utrzymaniu podatnika, jest osoba niepełnosprawna, której roczny dochód nie przekracza dwunastokrotności renty socjalnej (w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego), będąca dla podatnika: współmałżonkiem, dzieckiem własnym, dzieckiem przysposobionym, dzieckiem obcym przyjętym na wychowanie, pasierbem, rodzicem, rodzicem współmałżonka, rodzeństwem, ojczymem, macochą, zięciem lub synową.

A zatem jeżeli osoba niepełnosprawna ma wyższy dochód w danym roku, to jej opiekun nie może skorzystać za ten rok z ulgi rehabilitacyjnej.

W grudniu 2025 r. renta socjalna wynosiła 1878,91 zł brutto, a jej dwunastokrotność: 22 546,92 zł brutto. Zatem tego limitu nie mogły przekroczyć dochody niepełnosprawnego w 2025 roku aby nie stracił on statusu osoby pozostającej na utrzymaniu podatnika (ww. członka rodziny) w kontekście ulgi rehabilitacyjnej.

Jeszcze nie wiadomo ile wyniesie renta socjalna od 1 marca 2026 r. renta socjalna. Dwunastokrotność tej kwoty wyznaczy limit zarobków niepełnosprawnego na 2026 rok.

Więcej informacji na temat zasad i warunków korzystania z ulgi rehabilitacyjnej w artykule dostępnym pod poniższym linkiem:

Dyrektor KIS: Wydatki na zakup okularów korekcyjnych można odliczyć w ramach ulgi rehabilitacyjnej po odjęciu dofinansowania z zfśs

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 4 kwietnia 2025 r. (sygn. 0115-KDIT2.4011.76.2025.2.MD) zgodził się z podatniczką, że ma ona prawo do odliczenia w PIT-37 poniesionego wydatku na zakup okularów korekcyjnych, w ramach ulgi rehabilitacyjnej na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 6 ustawy o PIT.

Ale organ podatkowy zastrzegł, że odliczeniu od dochodu podlega różnica pomiędzy poniesionymi wydatkami na ich zakup, a kwotą, która została podatniczce dofinansowana (zrefundowana) z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. A zatem w informacji o odliczeniach od dochodu (przychodu) i od podatku (PIT/O) – będącej załącznikiem do zeznania PIT-37 – należy wykazać kwotę pomniejszoną o kwotę dofinansowaną przez pracodawcę.

Dyrektor KIS podkreślił, że do kwalifikujących się do odliczenia wydatków na cele rehabilitacyjne oraz wydatków związanych z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych – zaliczają się m.in. wydatki na zakup, naprawę lub najem wyrobów medycznych wymienionych w wykazie wyrobów medycznych określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 38 ust. 4 ustawy z 12 maja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych oraz wyposażenia umożliwiającego ich używanie zgodnie z przewidzianym zastosowaniem, z wyjątkiem pieluchomajtek, pieluch anatomicznych, chłonnych majtek, podkładów i wkładów anatomicznych.

Dyrektor KIS wskazał też, że na podstawie art. 38 ust. 4 ustawy o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 930 ze zm.) – do którego odsyła art. 26ust. 7a pkt 2a ustawy o PIT – zostało wydane rozporządzenie Ministra Zdrowia z 29 maja 2017 r. w sprawie wykazu wyrobów medycznych wydawanych na zlecenie (t. j. Dz.U. 2025 poz. 1038).
W załączniku do tego rozporządzenia, w Grupie O wskazano Wyroby optyczne wykonywane na zamówienie lub produkowane seryjnie, a pod kodem O.01.02 umieszczona została Soczewka okularowa korekcyjna do dali, gdzie obowiązującymi kryteriami przyznawania są m.in. wady wzroku wymagające korekcji: sfera do ±6,00 dptr i cylinder do ±2,00 dptr, w tym soczewka z mocą pryzmatyczną.

Do wydatków tych zaliczone zostały również wskazane w art. 26 ust. 7a pkt 3 ustawy o PIT, niewymienione w ww. wykazie wydatki, poniesione na zakup, naprawę lub najem indywidualnego sprzętu, urządzeń i narzędzi niezbędnych w rehabilitacji oraz ułatwiających wykonywanie czynności życiowych, stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności, oraz wyposażenia umożliwiającego ich używanie zgodnie z przewidzianym zastosowaniem, z wyjątkiem sprzętu gospodarstwa domowego.

Jak wyjaśnił Dyrektor KIS, wyrażenie „indywidualny sprzęt, urządzenia i narzędzia niezbędne w rehabilitacji” oznacza, że ustawodawca zalicza do nich wyłącznie urządzenia, narzędzia i sprzęt o indywidualnym charakterze, niezbędne w rehabilitacji osoby niepełnosprawnej i ułatwiające tej osobie wykonywanie czynności życiowych.

Kluczowe jest to, że – w razie ew. kontroli podatkowej dokonanego odliczenia – podatnik powinien umieć wykazać związek pomiędzy nabyciem konkretnego sprzętu, urządzenia lub narzędzia technicznego, a niepełnosprawnością. Chodzi o to aby umieć logicznie (najlepiej na podstawie dokumentów – w tym zaświadczeń lekarskich) przekonać organy podatkowe, że dany sprzęt (urządzenie) jest niezbędny w rehabilitacji oraz że ułatwia wykonywanie czynności życiowych stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności. Na pewno warto też umieć wykazać, że pomiędzy rodzajem nabytego przedmiotu a rodzajem niepełnosprawności podatnika istnieje ścisły związek, np. okazując się zaświadczeniem lekarskim wystawionym przez lekarza specjalistę. W tym przypadku wszystkie te warunki były spełnione.

Podobna argumentacja znalazła się w interpretacji Dyrektora KIS z 10 lutego 2025 r. – sygn. 0112-KDIL2-1.4011.945.2024.3.MB.

Wydatki na soczewki kontaktowe. Najnowsza interpretacja z 2026 roku

Możliwość odliczenia wydatków na okulary ale także na soczewki kontaktowe Dyrektor KIS potwierdził także w interpretacji indywidualnej z 15 stycznia 2026 r. (sygn. 0112-KDSL1-2.4011.673.2025.2.MO). O interpretację wystąpiła podatniczka z orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu lekkim, chorująca na cukrzycę. Osoba ta pozostaje także pod stałą opieką okulistyczną z uwagi na wadę wzroku, a obecnie również w związku z rozpoznaną cukrzycą. Choroba ta może prowadzić do rozwoju wielu powikłań narządu wzroku, które mogą pogarszać widzenie, a nawet doprowadzić do ślepoty. Podatniczka na co dzień w zależności od charakteru wykonywanej pracy korzysta z okularów korekcyjnych lub soczewek kontaktowych.
Dyrektor KIS uznał w tym przypadku, że: „(…) wydatki związane z zakupem kompletnych okularów korekcyjnych – soczewek okularowych korekcyjnych do dali wraz z oprawkami, a także soczewek kontaktowych stosownie do potrzeb wynikających z Pani niepełnosprawności, mieszczących się w dyspozycji art. 26 ust. 7a pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, będą stanowiły wydatki uprawniające do odliczeń w ramach ulgi rehabilitacyjnej, na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 26 ust. 7a pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (przy spełnieniu pozostałych warunków niezbędnych do skorzystania z przedmiotowego odliczenia).”

W szczególnych przypadkach można odliczyć w PIT także inne rodzaje okularów

W innej interpretacji (z 7 lipca 2025 r. – sygn. 0113-KDWPT.4011.56.2025.3.PPK) Dyrektor KIS uznał, że podatnik (wnioskodawca) ma prawo odliczyć w ramach ulgi rehabilitacyjnej:
– zakup okularów (szkieł korekcyjnych z oprawkami) do czytania i do pracy każdorazowo poprzedzony badaniem lekarskimi, których zakup będzie zgodny z zaleceniami lekarskimi;
-zakup okularów wyposażonych w szkła z filtrami fotochromem i antypolaryzacją, niezbędnych do używania na zewnątrz, które również będą zalecone przez lekarza okulistę.

O tę interpretację wystąpił podatnik, który ma zdiagnozowany brak widzenia w prawej gałce ocznej oraz wrażliwość na światło (brak części tęczówki i funkcjonowania jej pozostałości). Wskutek urazu musi dbać o lewe oko, które wymaga korzystania z okularów do czytania, żeby dobrze wykonywać swoje obowiązki zawodowe. Okulary(szkła korekcyjne z oprawkami) oraz kontaktowe zostały mu przepisane przez lekarza okulistę. Bez okularów podatnik nie jest w stanie przeczytać, np. ulotki informacyjnej, dołączonej do leków przepisywanych przez specjalistów, czy pracować. Musi nosić okulary korekcyjne w oprawkach, inaczej nie jest w stanie prawidłowo funkcjonować. Skutkiem urazu prawej gałki ocznej jest brak ochrony przed promieniowaniem słonecznym, siatkówkę w prawym oku musi chronić przed światłem w sposób mechaniczny (okulary przeciwsłoneczne lub z fotochromem i polaryzacją).

Konieczna jest w przypadku tego podatnika ochrona oka zdrowego przed narażeniem go na urazy mechaniczne, chemiczne, termiczne, promieniowanie czy przeciążenie czynnościowe, które wpływa nie tylko na komfort codziennego życia, ale również na wydajność w pracy, nauce i czynnościach codziennych.

Podstawa prawna:
– art. 26 ust. 1 pkt 6, ust. 7-7g oraz ust. 13a ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm. – ustawa o PIT);
– rozporządzenie Ministra Zdrowia z 29 maja 2017 r. w sprawie wykazu wyrobów medycznych wydawanych na zlecenie (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1038).