Coraz więcej dzieci wygrywa walkę z nowotworem, ale lata po zakończeniu leczenia mogą pojawić się powikłania. Kraków chce stworzyć system opieki, który będzie monitorował pacjentów także w dorosłym życiu.

Uniwersytecki Szpital Dziecięcy w Krakowie i Szpital Uniwersytecki w Krakowie podpisały list intencyjny dotyczący utworzenia Międzyośrodkowego Centrum Profilaktyki, Diagnostyki i Leczenia Późnych Powikłań. Nowa jednostka ma zajmować się osobami, które zakończyły leczenie w dzieciństwie albo kontynuują terapię już po osiągnięciu pełnoletności.

Dokument podpisali dyrektorzy obu placówek: dr hab. Wojciech Cyrul, prof. UJ, kierujący Uniwersyteckim Szpitalem Dziecięcym, oraz Marcin Jędrychowski, dyrektor Szpitala Uniwersyteckiego.

Co po zakończonym leczeniu pediatrycznym?

Lekarze zwracają uwagę, że współczesna medycyna dziecięca osiąga coraz lepsze wyniki. Coraz więcej dzieci z nowotworami i ciężkimi chorobami hematologicznymi zdrowieje i wchodzi w dorosłość. To jednak nie oznacza końca ich problemów.

Pacjenci po leczeniu onkologicznym są obciążeni większym ryzykiem późnych powikłań, które mogą pojawić się nawet wiele lat po terapii. Chodzi m.in. o zaburzenia kardiologiczne, endokrynologiczne, metaboliczne, immunologiczne, pulmonologiczne i nefrologiczne. U części osób pojawiają się także problemy z płodnością, ryzyko nawrotu choroby albo trudności psychospołeczne.

Takie osoby wymagają regularnych kontroli i opieki wielu specjalistów. Ale po ukończeniu 18. roku życia pacjenci często wypadają z systemu pediatrycznego i trafiają do opieki dla dorosłych bez dobrze przygotowanego procesu przejścia. Nowe centrum ma wypełnić właśnie tę lukę. Obie placówki chcą wspólnie stworzyć model opieki zapewniający pacjentom ciągłość leczenia także po osiągnięciu pełnoletności.

Centrum nie będzie działało jako odrębna osoba prawna. Ma opierać się na istniejącej infrastrukturze, personelu i zapleczu obu szpitali. W praktyce oznacza to współpracę specjalistów pediatrycznych i lekarzy zajmujących się dorosłymi pacjentami.

Pierwszy etap projektu będzie dotyczył głównie onkologii i hematologii. Za koordynację odpowiada prof. Szymon Skoczeń ze strony Uniwersyteckiego Szpitala Dziecięcego oraz dr Joanna Sulicka-Grodzicka ze strony Szpitala Uniwersyteckiego.

Podobne centra już istnieją w Polsce

Sztandarowym przykładem jest Poradnia Onkologiczna dla Młodych Dorosłych w Gliwicach, przeznaczona dla pacjentów w wieku 18-39 lat, którzy byli leczeni onkologicznie przed ukończeniem 18. roku życia. Powstała po to, by młodzi pacjenci nie „znikali” z systemu po przejściu z pediatrii do opieki dla dorosłych.

Podobną inicjatywę uruchomiono również w Fundacji Na Ratunek Dzieciom z Chorobą Nowotworową przy szpitalu „Przylądek Nadziei” we Wrocławiu. Powstała tam poradnia dla ozdrowieńców po leczeniu onkologicznym, która zajmuje się monitorowaniem późnych skutków terapii, wsparciem psychologicznym i pomocą w przejściu do systemu dla dorosłych.

Tematem od kilku lat zajmuje się także środowisko onkologii dziecięcej skupione wokół Stowarzyszenia na rzecz Dzieci z Chorobą Nowotworową Koliber. Wraz z ekspertami klinicznymi z Kliniki Onkologii i Hematologii CM UJ i z Oddziałem Onkologii i Hematologii Uniwersyteckiego Szpitala Dziecięcego w Krakowie, zaangażowało się ono w tłumaczenie wytycznych Children’s Oncology Group, dotyczących kontynuowania opieki nad ozdrowieńcami – dziećmi, nastolatkami, młodymi dorosłymi, wyleczonymi z nowotworu. Z wytycznymi można zapoznać się tutaj.

Czytaj także:

Pierwsza terapia genowa dla dzieci z rzadkim niedoborem odporności

NIO-PIB pracuje nad terapiami komórkowymi TILs w raku jajnika