To jak spływają podatki i o ile większe budżet naszego państwa ma wydatki, jest uważnie obecnie obserwowaną informacją. W sytuacji, gdy wiadomo, że państwo chce się intensywnie zadłużać m.in. na rozbudowę potencjału armii, każde dane z kolejnego miesiąca mogą decydować o tym, z jakim oprocentowaniem to zadłużenie będzie zaciągane.

I według opublikowanych w piątek informacji deficyt budżetu po kwietniu 2026 r. wyniósł 89 mld 294,3 mln zł (69,6 mld zł po marcu) — wynika z szacunków Ministerstwa Finansów. Rok wcześniej było 91,4 mld zł na minusie, więc można by mówić o postępie, gdyby to nie były tak duże kwoty i tak bardzo różne od dochodów państwa.

Dochody budżetowe

A dochody budżetu wyniosły 187 mld zł (125,2 mld zł po marcu), co stanowi 28,9 proc. planu całorocznego. Rok temu w analogicznym okresie dochody wynosiły 176 mld 399,4 mln zł, więc jest poprawa o 6 proc. rdr.

Podatki pośrednie (VAT, akcyza i inne) wzrosły o 2,8 proc., więc poniżej wskaźnika inflacji z kwietnia. Z tego wpływy z akcyzy poszły w górę o 7,7 proc. do 29,6 mld zł (22 mld zł do marca). To skutek podwyżki tego podatku na wyroby tytoniowe.

Czytaj także w BUSINESS INSIDER

Ministerstwo zaprezentowało listę zmian poboru poszczególnych podatków:

  • dochody z podatku VAT wyniosły 113,5 mld zł i były wyższe o ok. 1,7 mld zł (tj. 1,5 proc.) w stosunku do wykonania w okresie styczeń-kwiecień 2025 r.,
  • Dochody z podatku akcyzowego wyniosły 29,6 mld zł i były wyższe o ok. 2,1 mld zł (tj. 7,7 proc.) w stosunku do wykonania w okresie styczeń-kwiecień 2025 r.,
  • dochody z podatku PIT były ujemne i wyniosły -23,7 mld zł i były niższe o ok. 1,0 mld zł w stosunku do wykonania w okresie styczeń-kwiecień 2025 r.,
  • Dochody z podatku CIT wyniosły 40,2 mld zł i były wyższe o ok. 6,2 mld zł (tj. 18,1 proc.) w stosunku do wykonania w okresie styczeń-kwiecień 2025 r.

„Niższe dochody budżetu państwa z PIT w okresie styczeń-kwiecień 2026 r. w porównaniu z rokiem poprzedzającym wynikają ze wzrostu wysokości udziałów przekazanych JST. Udziały te w bieżącym roku w okresie styczeń-kwiecień wyniosły 89,4 mld zł, wobec 80,3 mld zł w 2025 r., co stanowi wzrost o 11,4 proc.” — tłumaczy ministerstwo.

Wydatki budżetowe

Minus w finansach państwa wynika oczywiście z tego, że wydatki przekraczają dochody. Rząd wydał od stycznia do kwietnia 276 mld 294,5 mln zł (195 mld zł do marca), realizując 30,5 proc. rocznego planu. To o 3,2 proc. więcej niż wynosiła ta pozycja w analogicznym okresie ubiegłego roku. Podatki rosły, jak widać, szybciej niż wydatki, co z punktu widzenia Ministerstwa Finansów jest pozytywną informacją.

Na obsługę długu państwo wydało 23 mld 505,9 mln zł. Rok wcześniej było to 14 mld 659,6 mln zł i to najwyższy wzrost kosztów w budżecie (+60,3 proc. rdr). W miarę wzrostu zadłużenia i przy utrzymującym się oprocentowaniu będzie to coraz większe obciążenie dla finansów państwa.

W piątek rentowność obligacji 10-letnich Polski w notowaniach wynosiła 5,954 proc., co odpowiada kosztowi zaciągania takiego długu w złotym. Dzień wcześniej było to 5,794 proc., a rok temu 15 maja — 5,401 proc.

Najwyższe wydatki Skarb Państwa poniósł na:

  • Zakład Ubezpieczeń Społecznych — w wysokości 66,0 mld zł, tj. 31,8 proc. planu,
  • Obrona Narodowa — w wysokości 31,8 mld zł, tj. 26,7 proc. planu,
  • Obsługa długu Skarbu Państwa — w wysokości 23,5 mld zł, tj. 26,1 proc. planu,
  • Subwencje ogólne dla jednostek samorządu terytorialnego — w wysokości 22,8 mld zł, tj. 42,3 proc. planu,
  • Budżety wojewodów — w wysokości 19,2 mld zł, tj. 37,8 proc. planu,
  • Zdrowie — w wysokości 17,7 mld zł, tj. 35,2 proc. planu,
  • Sprawy wewnętrzne — w wysokości 16,3 mld zł, tj. 32,9 proc. planu,
  • Środki własne UE — w wysokości 13,2 mld zł, tj. 33,4 proc. planu,
  • Szkolnictwo wyższe i nauka — w wysokości 11,6 mld zł, tj. 34,0 proc. planu.

Wynik budżetu środków europejskich był ujemny i wyniósł 11,3 mld zł. Rok temu w analogicznym okresie byliśmy w rozliczeniach z Unią na minusie „tylko” 1 mld 862,9 mln zł.