Z przywołanych przez Bank Gospodarstwa Krajowego prognoz GUS wynika, że do 2060 r. liczba ludności Polski ma spaść do 30,9 mln osób, a udział osób w wieku 60/65 lat i więcej wzrośnie z 23,8 proc. do 35,5 proc. Z danych GUS wynika, że na koniec I kw. 2026 r. ludność Polski liczyła 37,28 mln osób.
BGK podkreślił, że do 2060 r. zmienić ma się udział jednostek samorządu liczących poniżej 5 tys. mieszkańców, który wzrośnie z 29,2 proc. (2024 r.) do 46,7 proc. (2060 r.). Pojawić mają się również samorządy liczące poniżej 1 tys. mieszkańców.
W raporcie podkreślono, że część wydatków bieżących JST trudno szybko dostosować do liczby mieszkańców. „Takie nieelastyczne wydatki stanowią średnio 23,8 proc. wydatków bieżących, przy dużym zróżnicowaniu w najmniejszych jednostkach. To właśnie w gminach do 5 tys. mieszkańców obciążenie stałymi wydatkami bieżącymi w przeliczeniu na mieszkańca ma wzrosnąć najsilniej – średnio o 88,1 proc. do 2060 r.” – podano.
Liczba pracujących Polaków zmniejszy się o 30 proc.
Z kolei po stronie dochodowej – zdaniem BGK – kluczowe znaczenie mają wpływy powiązane z aktywnością zawodową i wynagrodzeniami mieszkańców. BGK szacuje, że przy założeniu utrzymania wskaźników zatrudnienia z 2024 r., do 2060 r. liczba osób pracujących spadnie w 95,4 proc. gmin, a w skali kraju spadek wyniesie ok. 30 proc.
„W konsekwencji w 95,6 proc. gmin oczekiwane jest pogorszenie sytuacji dochodowej z tytułu PIT, a w najtrudniejszej sytuacji znajdzie się 26,5 proc. samorządów już dziś ponadprzeciętnie obciążonych nieelastycznymi wydatkami bieżącymi, które w dodatku doświadczą ponadprzeciętnego spadku wpływów z PIT” – podał bank.
Zgodnie z prognozami BGK o 1,5 p.p. wzrośnie udział Polaków mieszkających w największych miastach (powyżej 500 tys. mieszkańców). Wzrosnąć ma też pula wynagrodzeń przypadająca na te osoby (z 19,1 proc. obecnie do 21,1 proc. w 2060 r.). „Wokół części metropolii rosnąć będą gminy obwarzankowe – np. w promieniu do 15 km od Warszawy w 2026 r. prognozowany jest wzrost ludności o 10,2 proc., podczas gdy sama Warszawa ma zyskać 0,7 proc.” – wskazał BGK.
BGK to należący w całości do Skarbu Państwa bank rozwojowy, wspierający zrównoważony rozwój społeczno-gospodarczy kraju. Bank inicjuje i rozwija współpracę między biznesem, sektorem publicznym i instytucjami finansowymi.
