Budynek przy ulicy Wspólnej został zabytkiem
Źródło wideo: WUOZ w Warszawie
Źródło zdj. gł.: WUOZ w Warszawie
Pochodzi z lat 50. XX wieku. Dawny dom mieszkalny dla pracowników Centrali Biura Studiów i Projektów Budownictwa Przemysłowego został zabytkiem. Zaprojektował go wybity polski architekt Marek Leykam.
Decyzją Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków Marcina Dawidowicza do rejestru został wpisany dawny dom mieszkalny dla pracowników Centrali Biura Studiów i Projektów Budownictwa Przemysłowego. Znajduje się przy ulicy Wspólnej 63 w Warszawie. Zaprojektował go Marek Leykam, a wybudowano go w latach 50. XX wieku.
W uzasadnieniu decyzji Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków wskazał, że budynek ten stanowił integralną część zabudowy zaprojektowanej przez Marka Leykama jako zespół zabudowy Centralnego Biura Studiów i Projektów Budownictwa Przemysłowego.
Budynek przy ulicy Wspólnej został zabytkiem
Źródło zdjęcia: WUOZ w Warszawie
„W przeciwieństwie do zaprojektowanych przez Leykama przy ulicy Wspólnej gmachów użyteczności publicznych, które swoją formą i przeznaczeniem odbiegały od przedwojennej zabudowy, dom mieszkalny dla pracowników Centrali Biura Studiów i Projektów Budownictwa Przemysłowego wpisywał się w zastaną przestrzeń architektoniczną, pomimo zastosowania nowoczesnej wówczas technologii żelbetonowej oraz wprowadzenia zewnętrznej galerii, charakterystycznej dla bloków mieszkalnych” – podkreślił konserwator.
Zrezygnował ze stylistyki socrealistycznej
Jak wyjaśnił Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków, wartość historyczna zespołu wynika przede wszystkim z jego związków z powojenną koncepcją odbudowy oraz udziałem w tym procesie wybitnych polskich architektów. Jednym z nich był Marek Leykam (1908-1983), który projektował przede wszystkim gmachy użyteczności publicznej.
„W tym kontekście dom dla pracowników CBSiPBP jest realizacją wyjątkową, uzupełniającą program funkcjonalny zespołu zabudowy przy ulicy Wspólnej. Architekt nawiązując gabarytem do historycznej zabudowy odstąpił od powtarzania rozwiązań charakterystycznych dla kamienic śródmiejskich projektując wyłącznie budynek frontowy, jednocześnie zrezygnował ze stylistyki socrealistycznej” – przekazał konserwator.
Jak dodał, wartość historyczna obiektu wynika zatem także z procesów urbanistycznych dokonujących się na terenie Warszawy po zakończeniu drugiej wojny światowej i poszukiwań właściwej formy architektonicznej dla budownictwa mieszkaniowego.
Budynek przy ulicy Wspólnej został zabytkiem
Źródło zdjęcia: WUOZ w Warszawie
Szerokie schody i ażurowe balustrady
Konserwator opisał również wartość artystyczną kamienicy przy ulicy Wspólnej. Świadczy o niej zaproponowana przez Leykama forma: zwarta bryła budynku uzyskała plastyczny wyraz dzięki wprowadzeniu szerokich schodów, odsunięcie od linii zabudowy oraz wprowadzenie wysokich zamkniętych odcinkowo witryn na parterze i galerii na wyższych kondygnacjach.
Wnętrze budynku przy ulicy Wspólnej
Budynek przy ulicy Wspólnej został zabytkiem
Źródło zdjęcia: WUOZ w Warszawie
Budynek przy ulicy Wspólnej został zabytkiem
Źródło zdjęcia: WUOZ w Warszawie
Budynek przy ulicy Wspólnej został zabytkiem
Źródło zdjęcia: WUOZ w Warszawie
Budynek przy ulicy Wspólnej został zabytkiem
Źródło zdjęcia: WUOZ w Warszawie
Budynek przy ulicy Wspólnej został zabytkiem
Źródło zdjęcia: WUOZ w Warszawie
„Uzyskany dzięki temu efekt światłocieniowy podkreślał kontrast pomiędzy gładkimi partiami ściany w skrajnej zachodniej osi (w projekcie planowano pokryć je tynkiem i wydzielić szerokie prostokątne płyciny) z ażurowymi balustradami galerii i balkonów w osi wschodniej (obecnie nieistniejących)” – wyjaśnił konserwator.
Efekt ten, choć na mniejszą skalę, powtórzony został od strony podwórka. Tam pozbawione podziałów okna pozwoliły na maksymalne doświetlenie lokali mieszkalnych.
„O wartości artystycznej obiektu świadczy również dbałość o detal – graficzna, niezwykle nowoczesna w wyrazie forma posadzki ceramicznej z elementami lastriko, prosta ale unikalna w formie balustrada klatki schodowej, schodkowe opaski wokół witryn czy betonowe tralki z prefabrykatów” – uzupełnił konserwator.
Źródło: tvnwarszawa.pl